BRNC OTURUM
Açlma Saati: 15.00
BAfiKAN: Baflkanvekili Mustafa KALEML
KÂTP ÜYELER: Ali GÜNAYDIN (Konya), lhan KAYA (zmir)
-----0-----
BAfiKAN- Türkiye Büyük Millet Meclisinin 27 nci Birleflimini açyorum.
III YOKLAMA
BAfiKAN- Ad okunmak suretiyle yoklama yaplacaktr; sayn milletvekillerinin, salonda bulunduklarn yüksek sesle belirtmelerini rica ediyorum.
(Gaziantep Milletvekili Mustafa Ylmaz'a kadar yoklama yapld)
BAfiKAN- Sayn milletvekilleri, toplant yetersays vardr; görüflmelere bafllyoruz.
Gündeme geçmeden önce, üç sayn milletvekiline gündem dfl söz vereceim.
BAfiKAN- Birinci srada, stanbul Milletvekili Sayn Mustafa Bafl, stanbul Üniversitesi Salk Meslek Yüksekokulunda yaflanan antidemokratik uygulamalarla ilgili olarak Türkiye Büyük Millet Meclisine bilgi arz etmek istemektedir.
Buyurun Sayn Bafl.
MUSTAFA BAfi (stanbul)- Sayn Baflkan, kymetli milletvekilleri; stanbul Üniversitesi Salk Meslek Yüksekokulundaki kanun dfl ve antidemokratik uygulamalarla ilgili görüfllerimi açklamak üzere söz almfl bulunmaktaym. Hepinizi saygyla selamlyorum.
Biz, yllardan beri, nasl bir toplum yetifltireceimiz konusunda tartflmalar yaptk ve tabiî ki, hür bir toplum, düflünen bir toplum, kendi kendine karar verebilen bir toplum, hamleci bir toplum, kendine güvenen bir toplum, bir nesil yetifltirmek üzere, hep birlikte mutabakatmz vardr; fakat, maalesef, baz okullarda keyfî uygulamalarla, eitim ve öretim engellenmektedir veya baz örencilerin eitim ve öretim haklar ellerinden alnmak istenmektedir.
Anayasann 42 nci maddesi, "kimse, eitim ve örenim hakkndan yoksun braklamaz" diyor. Yine, 1739 sayl Millî Eitim Temel Kanununun 4 üncü maddesinde, "eitim kurumlar, dil, rk, cinsiyet ve din ayrmcl gözetmeksizin herkese açktr" ifadesi kullanlmaktadr. Buna ramen, maalesef, ülkemizde baz üniversitelerde, hâlâ, baflörtüsüyle ilgili yanlfl tatbikatlar devam etmektedir ve örencilerin eitim haklar engellenmek istenmektedir.
Esasen, ikiyüz yldan beri hayretle baktmz ve taklit etmeye çalfltmz Bat'daki kurulufl ve kurumlarn kararlarna baktmz zaman da, mesela, nsan Haklar Evrensel Beyannamesinin 18 inci maddesi, çok açk bir flekilde "her flahsn, fikir, vicdan ve din hürriyeti hakk vardr. Bu hak, din veya kanaat deifltirme hürriyetini, dinini veya kanaatini, tek baflna veya topluca, açk olarak veya özel surette eitim, öretim, tatbikat, ibadet veya ayinlerde izhar etme hürriyetini gerektirir" diyor. Bu 18 inci maddeye göre, herkesin, inand gibi yaflama, inandn tatbik etme hakk ortadadr.
Yine, AGK taahhütleri arasnda yer alan Helsinki Nihai Senedinin 10 maddesinden 7'sinde, düflünce, vicdan, din ve inanç özgürlüü dahil olmak üzere, bu deerler insan haklarna ve temel özgürlüklere sayg olarak tespit edilmifl ve tüm dünyaya ilan edilmifl; biz de bu maddelerin altna imza atmflzdr.
21 Kasm 1990 tarihinde, AGK'e katlan ülkelerce imzalanan Paris fiartnda, her ferdin, düflünce, vicdan ve din ya da inanç özgürlüü hakk olduu, herkesin haklarn bilmeye ve haklarna dayanarak hareket etmeye, hareketlerini tanzim etmeye hakk olduu, hiçbir ayrm yaplmakszn teyit edilmifltir.
Baflörtüsü meselesi, Türkiye Büyük Millet Meclisinin gündemine iki defa gelmifltir. 2547 sayl Yükseköretim Kanununa ek 17 nci madde ilave edilmifl ve "yürürlükteki kanunlara aykr olmamak kaydyla, yüksekkullarda klk kyafet serbesttir" hükmü getirilmifltir. Yürürlükteki Anayasa ve kanunlarda ise, kadnlarn veya kz örencilerin kyafetiyle ilgili bir madde veya ölçü yoktur.
Anayasann 6 nc maddesine göre, "egemenlik, kaytsz flartsz Milletindir. Türk Milleti, egemenliini, Anayasann koyduu esaslara göre, yetkili organlar eliyle kullanr. Hiçbir kimse veya organ, kaynan Anayasadan almayan bir devlet yetkisi kullanamaz." Buna göre, millet egemenliinin temsilcisi Türkiye Büyük Millet Meclisidir.
(Mikrofon otomatik cihaz tarafndan kapatld)
BAfiKAN- Hepsini okuyacak msnz? Yetiflmez çünkü.
MUSTAFA BAfi (Devamla)- Hayr.
BAfiKAN- Buyurun.
MUSTAFA BAfi (Devamla)- Türkiye Büyük Millet Meclisi, baz üniversitelerdeki yanlfl tatbikatlar göz önüne alarak, bunlar sona erdirmek amacyla, bahsettiim ek 17 nci maddeyi ilave eden kanunu çkarmfltr.
Bu konuda, Yükseköretim Kurulunun da görüflü açk ve nettir. Üç yldan beri birçok vesilelerle, Yükseköretim Kurulu Sayn Baflkan, klk kyafetinden dolay, baflörtüsünden dolay örencilerin eitim haklarnn engellenemeyeceini ve baflörtüsünün eitim ve öretime engel olmadn, açk ve net bir flekilde ifade etmifltir.
O halde, gerek uluslararas antlaflmalar gerek Anayasa gerek Yüce Parlamentodan çkan kanun gerekse YÖK'ün görüflü açk ve net ortadayken, hâlâ baz üniversitelerde ve özellikle stanbul Üniversitesine bal Salk Meslek Yüksekokulunda, kz örencileri, baflörtülerinden dolay, eitime tabi tutmamak, derse almamak, aslnda, bunu yapan kifliler açsndan büyük bir suçtur.
Bu kanun ortadayken, vatandafllarn bu okulun önünde toplanp, imza kampanyas açarak, örencilerin eitim ve öretim haklarn salamas mümkün deildir. Yine, 2547 sayl Kanunun 68 inci maddesi, her kanunda olduu gibi, "bu kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür" diyor.
BAfiKAN- Sayn Bafl, maksat hâsl oldu; toparlayn lütfen.
MUSTAFA BAfi (Devamla)- Toparlyorum efendim.
Bu kanunda, "vatandafllar okul önünde imza toplayarak kanun hükümlerini yürütür" diye bir madde yoktur, "bu kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür" diye bir madde vardr; öyleyse, Bakanlar Kurulu flahsnda, Millî Eitim Bakanmzn, stanbul Üniversitesine bal Salk Meslek Yüksekokulundaki örencilerin sorununu bir an önce çözmesini temenni ediyorum.
Sözlerimi toparlarken, yüksek müsaadenizle bir konuya daha iflaret etmek istiyorum...
BAfiKAN- "Bitirirken" diyeceksiniz efendim, "toparlarken" deil; sözünüzü keserim.
MUSTAFA BAfi (Devamla)- Peki Baflkanm; bitirirken...
Maalesef, Bakanlar Kurulunun bir üyesi, Sayn Önay Alpago, talihsiz bir açklamada bulunmufltur. Baflörtüsünü mayoyla eflit tutmufl, "eer mayoyla okula gidilebiliyorsa, baflörtüsüyle de gidilebilir" demifltir. Bu konuda bir fley söylemeye gerek yok, millet her fleyi görmektedir. Baflörtüsü ile mayoyu birbirinden ayramayan bir kiflinin, Bakanlar Kurulu üyesi olarak görev yapmas büyük bir talihsizliktir!
CENGZ BULUT (zmir)- Onlarn çocuklar Amerika'da baflkalarnn parasyla okuyor, anlamaz onlar!
MUSTAFA BAfi (Devamla)- Bu yanlflln düzeltilmesini, Bakanlar Kurulundan, Hükümetten bekler; hepinize sayg ve selamlarm sunarm. (RP sralarndan alkfllar)
BAfiKAN- Teflekkür ederim Sayn Bafl.
SA⁄LIK BAKANI DO⁄AN BARAN (Nide)- Sayn Baflkan, cevap vermek istiyorum.
BAfiKAN- Birinci srada yaplan gündem dfl konuflmaya cevap vermek üzere, Salk Bakan Sayn Doan Baran; buyurun efendim.
SA⁄LIK BAKANI DO⁄AN BARAN (Nide)- Sayn Baflkan, sayn milletvekilleri; stanbul Milletvekili Sayn Mustafa Bafl'n, stanbul Üniversitesi Salk Meslek Yüksekokulu örencilerinin kyafetleriyle ilgili baz sorunlar nedeniyle snfa alnmamalar hususundaki gündem dfl konuflmasna cevap vermek üzere huzurunuzda bulunuyorum; bu vesileyle hepinizi saygyla selamlarm.
Türkiye Cumhuriyeti Devleti, insan haklarna saygl, hür, demokratik, laik ve sosyal bir hukuk devletidir. Sayn hatibin de ifade ettii gibi, ayn zamanda, Türkiye Cumhuriyeti Devletinde, herkesin yaflama hakk vardr. Ancak, bilindii gibi, devlet memurlar ile dier kamu personelinin klk ve kyafet flekliyle ilgili hususlar, Kamu Kurum ve Kurulufllarnda Çalflan Personelin Klk ve Kyafetine Dair Yönetmelik hükümleriyle düzenlenmifltir. Uyulmas gereken kyafet, ifl kyafetidir. Ebe ve hemflire gibi personelin uyaca klk ve kyafet flekli ise, Yatakl Tedavi Kurumlar flletme Yönetmeliinde belirlenmifltir. Ad geçen yönetmelie aykr davranmak, disiplin suçuna girer.
MUSTAFA BAfi (stanbul)- Fakat, bunlar örenci, memur deil.
SA⁄LIK BAKANI DO⁄AN BARAN (Devamla)- Salk Meslek Yüksekokulunda okuyan örenciler de, daha bu okullara girerken, bu yönetmeliin klk ve kyafetle ilgili hükümlerine uyacaklarn taahhüt etmifllerdir.
CENGZ BULUT (zmir)- Türbana karfl msnz Sayn Bakan?
AL O⁄UZ (stanbul)- Baflörtüsü düflmanlar sizi!
SA⁄LIK BAKANI DO⁄AN BARAN (Devamla)- Mevcut olan kyafet, hepinizin bildii gibi, patiskadan yaplmfl kolal bir kep, bir forma, dizin dört parmak altna kadar bir etek, beyaz çorap ve yüksek ökçeli olmayan beyaz bir ayakkabdr.
AL O⁄UZ (stanbul)-Konuflun da, millet sizin ne olduunuzu anlasn!
SA⁄LIK BAKANI DO⁄AN BARAN (Devamla)- Onun için, burada herhangi bir usulsüz durumun olmadn bilgilerinize arz eder, sayglarm sunarm.
AL O⁄UZ (stanbul)- Yazk, yazk sana!
CENGZ BULUT (zmir)- Muhafazakâr partinin muhafazakâr Bakannn konuflmasna bakn!.. Ortanza benzediniz; yandk vallahi!
BAfiKAN- Teflekkür ederim Sayn Bakan.
BAfiKAN- kinci srada, Zonguldak Milletvekili Sayn Necdet Yazc, Erdemir, Kardemir ve TTK ile ilgili olarak Yüce Meclise gündem dfl bilgi sunmak istemifllerdir.
Buyurun Sayn Yazc.
NECDET YAZICI (Zonguldak)-Sayn Baflkan, muhterem arkadafllarm; hepinizi saygyla selamlyorum.
5 Nisan kararlaryla en çok ezilen, Zonguldak halk olmufltur.yüzaltmflbefl yldr faaliyette bulunan Türkiye Taflkömürü Kurumu, Karabük Demir ve Çelik Fabrikalar ve Ereli Demir ve Çelik Fabrikalar (Erdemir), ülkemize büyük hizmetler vermifltir. Türkiye Taflkömürü Kurumu, son elliüç ylda, sanayimizde, snmamzda ve enerjimizde, ülkemize 32 milyar dolarlk çok büyük katklarda bulunmufltur.
fiimdi bir noktaya gelinmifl, Türkiye Taflkömürü Kurumunun baz müesseseleri Hükümetçe kapatlmak istenmektedir. Dorudur, belki bir zarar görülmektedir; ama, Türkiye Taflkömürü Kurumunun, basnn veya köfle yazarlarnn yazd flekilde, öyle l5-20 trilyon lira zarar yoktur; onlar, kât üzerinde görülenlerdir.
Türkiye Taflkömürü Kurumunun zarar vardr; ama, bu zarar, kurumu ne kapatmayla ne de üzerimizden atmayla çözemeyiz. Biz ülkenin gelecei bakmndan, stratejik önemi var derken, Hükümet, "hayr, stratejik önemi yoktur " diyor.
Deerli arkadafllarm, 1990 ylnda Zonguldak'ta bir grev yaflanmfltr. Grevden evvel ithal ettiimiz kömür ile grevden sonra ithal ettiimiz kömür arasndaki fark bir görün, ondan sonra konuyu deerlendirin. Biz, "Türkiye Taflkömürü Kurumu zarar ediyor" diye bu kurumun atlmasna, satlmasna, sadece Zonguldakllar olarak deil, esasnda, hem Karabüklüler hem TTK'llar ve hem de Erdemirliler olmak üzere hepimiz karfl çkyoruz ve bunun, Türkiye'nin meselesi olduuna inanyoruz.
Dediim gibi, elliüç ylda Türkiye'ye 32 milyar dolar kâr salamfl olan bir kuruluflu, bugün bu noktada kapatmak çare deildir.
Biz diyoruz ki, Türkiye Taflkömürü Kurumu özerkleflsin, Türkiye Taflkömürü Kurumunun reorganizasyonu yaplsn, rehabilitasyonu yaplsn, müesseseler kendi bafllarna bir çalflsn. Buna, özellefltirme dediimiz durum da cevaz veriyor; ama, bunu yapmadan, Zonguldak halkn incitmenin, onlar yollara dökmenin, bana göre bir manas yoktur. Yedi aydr, Zonguldak -Karabüküyle Merkeziyle, Erelisiyle- huzursuz bir Zonguldak'tr.
Karabük Demir ve Çelik'e geldiiniz zaman hepiniz inceleyebilirsiniz; öyle bir zarar kesinlikle yoktur. Eylül sonu itibariyle, Karabük Demir ve Çelik'in brakn iflletme zararn, 50 milyon lira da -basit olarak- kâr görülmektedir.
fiimdi, Karabük Demir ve Çelik'in 1989 ylnda 400 milyon dolarla bafllanan yeniden yaplanmas, 1991 sonunda bitmifltir. fiimdi, bu 400 milyon dolara bugünkü deeriyle baktmz zaman, 14 trilyon lira eder Bu kadar paray Karabük Demir ve Çelik'e harcadktan sonra, 48 milyon dolar gibi cüzî bir paradan kaçnmann, bana göre manas yoktur.
Ülkenin her köflesinde -Edirnesinden Vanna kadar- her fabrikann temelinde imzas olan Karabük Demir ve Çelik'i zarar ediyor diye göstermenin, bana göre bir manas yoktur.
Karabük Demir ve Çelik'i özerk yapn; eer zarar ediyorsa, sizi flerefimle temin ediyorum, milletvekilliinden istifa edeceim! (RP sralarndan alkfllar) Ama, Karabük Demir ve Çelik'i genel müdürlük olarak buraya balarsanz, 1 200 kifliye burada bakarsanz, Karabük'ten buraya her ay 30 milyar lira gönderirseniz, tabiî ki, Karabük Demir ve Çelik'in zarar görülecektir. Özerklefltirin oray da.
Esasnda, bu söylediklerim, özellefltirmeye cevaz veriyor. Özerklefltirme, özellefltirmenin içinde deil mi; o halde yapalm.
Karabük Demir ve Çelik, ne bir fleker fabrikasna ne de bir çimento fabrikasna benziyor; hiçbir tanesine benzemez. Karabük Demir ve Çelik'i böyle -belki gazetelerde okumuflsunuzdur- arkocaklar sahiplerine, oraya buraya peflkefl çekmenin, bana göre, manas yoktur.
(Mikrofon otomatik cihaz tarafndan kapatld)
BAfiKAN- Devam edin efendim.
NECDET YAZICI (Devamla)- Karabük Demir ve Çelik flletmelerinin ve Türkiye Taflkömürü Kurumunun bal olduu Sayn Bakanmz burada. Ben inanyorum ki, Sayn Bakanmzn gönlü de bizimle beraberdir. Kendisi mutlaka buradan cevaplandracaktr; ama, flunu Karabük Demir ve Çelik için kesinlikle söylüyorum: Bunu -Türkiye Taflkömürü Kurumu da zarardan kurtulur; Karabük Demir ve Çelik flletmeleri zaten zarar etmiyor- özerklefltirin; kesin olarak zarar etmeyecektir. Bunlar, Türk ekonomisine yeniden kazandrlabilir.
Deerli arkadafllarm, ben, son olarak Erdemir'e deinmek istiyorum.
Erdemir'in yüzde 48,44'ü halka satlmfl olup, yüzde 51,56's henüz KO'nin elinde bulunmaktadr, yani Erdemir, flu anda bir anonim flirkettir.
Erdemir konusunda, son olarak -basndan da okumufl olabilirsiniz- KO ile ngiliz Boston firmas arasnda bir anlaflma yaplmfltr. Bu anlaflma, Zonguldakllar ve belki tüm Türkiye üzerinde bir istifham uyandrmfl olabilir.
fiimdiki Devlet Bakanmz Sayn Önay Alpago, daha evvel burada yönetim kurulu üyesiydi. Sayn Alpago yönetim kurulu üyesiyken, anlaflma metni iki kez önüne geliyor, reddediliyor; üçüncü kez önüne geldiinde -buraya dikkatinizi çekiyorum- yönetim kurulu seçimine befl gün kala -yani, 28 Nisandan befl gün evvel- bu anlaflma imzalanyor. Sayn Alpago, geçen hafta Zonguldak'a geldi ve gazetecilerin anlaflma metniyle ilgili sorularn açk ve seçik olarak yantlayamad. Basndan takip ettiim kadaryla, son olarak flunu söylüyor: "Bu anlaflma metni ngilizcedir, ben bunu Türkçeye çevirttireyim, ondan sonra size postalayacam." Bu dediim on gün evveldi, flu ana kadar da gelmemifltir. Anlaflma metni Türkçeye çevrilmeden, metni okumadan Sayn Alpago bunun altna nasl imza att?!
CENGZ BULUT (zmir)- Çocuunun hatr için!..
NECDET YAZICI (Devamla)- Yani, demek istediim fludur: Basn, Alpago'yu hain olarak ilan etmifltir. KO ile First Boston Firmasnn yapmfl olduu bu anlaflma, ülkeyi zarara uratmfl mdr uratmamfl mdr? Bu sorulara cevap vermek için, Hükümetin bu anlaflmay açklamasn flahsen istiyorum, sizlerin de istedii kanaatindeyim; çünkü, uluslararas anlaflmalarda, bu flekil anlaflmalar yaplmaktadr. Yaplan anlaflmalarda üçüncü devlet hakem olarak görülmektedir; ama, bizim yaptmz; yani, KO ile ngiliz firmasnn yapt anlaflmann sonunda ngiliz mahkemeleri geçerlidir diyor. Esasnda bu isveç mahkemeleri olabilirdi, olmas gerekirdi yahut Hollanda mahkemeleri olmas gerekirdi. Bunlara mutlaka bir açklk getirilmesi gerekir; çünkü, ikinci bir Erdemir yoktur.
Deerli arkadafllarm, Erdemir, Kanadaya, Amerikaya ve Japonyaya bu sene 550 bin ton ihracat yapmfltr. Erdemirin esasnda braknz yabanclara satlmasn; Erdemirin devletin elinde bulunmasnda büyük yarar vardr.
Beni dinlediiniz için hepinize teflekkür ediyor,hürmetlerimi arz ediyorum. (DYP, ANAP ve RP sralarndan alkfllar)
BAfiKAN- Teflekkür ederim Sayn Yazc.
Gündem dfl konuflmaya cevap vermek üzere, Enerji ve Tabiî Kaynaklar Bakan Sayn Veysel Atasoy; buyurun efendim.
CENGZ BULUT (zmir)- Alpago ngilizce metni okursa, çocuunun bursunu keserler; çocuunun bursu kesilmesin diye, ngilizce metni okumadan imzalamfltr.
BAfiKAN- Sayn Bulut, size söz vermedim.
CENGZ BULUT (zmir)- Çocuunun bursunun kesilmesinden korkmufltur.
BAfiKAN- Bir kere daha m ihtar edeyim efendim.
CENGZ BULUT (zmir)- Arkadafl sordu da ona söyledim efendim.
BAfiKAN- Buyurun Sayn Bakan.
ENERJ VE TAB KAYNAKLAR BAKANI VEYSEL ATASOY (Antalya)- Sayn Baflkan, deerli milletvekilleri; Zonguldak Milletvekili Sayn Necdet Yazcnn konuflmasna cevap vermek üzere huzurlarnza gelmifl bulunuyorum. Ancak, benim vereceim cevap snrldr; zira, Erdemir, bakanlmza deil, Baflbakanla bal bulunmaktadr. Erdemirin dflndaki konulara cevap vermeye çalflacam.
HASAN KORKMAZCAN (Denizli)- Hükümet adna konufluyorsunuz; fark etmez efendim.
BAfiKAN- Siz devam edin Sayn Bakan.
ENERJ VE TABÎ KAYNAKLAR BAKANI VEYSEL ATASOY (Devamla)- Herhalde hazrlkl olmam lazm. Hükümet adna konuflmam, gelifligüzel konuflmam anlamna gelmez Sayn Korkmazcan.
HASAN KORKMAZCAN (Denizli)- Her zaman hazrlklsnz diye söyledim.
ENERJ VE TABÎ KAYNAKLAR BAKANI VEYSEL ATASOY (Devamla)- Deerli arkadafllar, bilindii gibi "Zonguldak olay" olarak adlandrlan, Türkiye Tafl Kömürü Kurumunun yeniden yaplandrlmas ve Karabükün yeniden yaplandrlmas, uzun süredir Türkiyenin gündemini iflgal etmektedir. Bunda, Zonguldakn bugünkü durumuna gelmesinde, birçok faktör rol oynamaktadr; ama, en önemli faktör, kömürün enerji alanndaki eski deerini, yani, asrn baflndaki deerini taflmamas, petrol ve birtakm alternatif enerjilerin kullanma geçmesi, farkl bir sonuç dourmufltur. Bunun sonucu olarak, ulafltrma teknolojisindeki geliflmelerin dünyadaki en uzak mesafeleri bile çok yakn hale getirmesi, rekabet etme imkânn da -yani, mevcut durumuyla rekabet etme imkânn da- ortadan, oldukça kaldrmfltr.
Bu ana sebeplerin dflnda sayabileceimiz yüzlerce sebep; belki kötü iflletmecilik, belki her dönemde yaplan politik basklar, aflr istihdam, kötü yönetim, Zonguldakn bugünkü akbetini hazrlamfltr. Ancak, bugün Zonguldakn tamamen kapatlmas söz konusu deil; zira, 2 milyon 800 bin ton kadar ürettii kömürün, 1,5 milyon tonu Çatalaz Termik Santralnda kullanlmakta, ayrca, elektrik enerjisine de katks söz konusu olmaktadr. Ancak, bugünkü flekliyle de Zonguldak götürebilmek mümkün deil.
Bir örnek vermek gerekirse, bütün KTler ylbaflnda -geçmifl yl zararlar bir tarafa brakldnda- bilançolarna sfrdan bafllarken, Zonguldak, yaklaflk olarak 2,5-3 trilyon zararla bafllamaktadr. Bunun sebebi de geçen sene 58 bin, bu sene 5 bin emekli edilen kifliye sosyal hizmet tazminat ödemesidir. Yani, bir sosyal güvenlik ödentisi, bugün, sadece Zonguldakn deil, bütün KTlerimizin üzerindedir. Sosyal Sigortalar mevzuatnda da bu yönde bir çalflma yaplmas gerekli görülmektedir; ancak, Zonguldak gibi, çok genifl istihdam salayan kurulufllarda, mevcut emeklilerine ödenen sosyal hizmetler tazminatyla, daha iflin baflnda, 2,5 trilyon gibi zarar söz konusu olmaktadr.
1991 ylnn baflnda, Zonguldakta 31 bin 215 kifli çalflmaktayd; flu anda çalflanlarn says, 13 163'ü yer altnda, 9 230'u yer üstünde olmak üzere 22 393 kifliye inmifltir. Özellefltirme kanununun çkmasndan sonra, 13 üncü maddeyle, yine bu Kurumda çalflan 3 100 kifli, ilk defa -emekliliin dflnda- kdem tazminatlar ve özellefltirme tazminatlar ödenmek suretiyle iflten çkarlacaktr.
Bu çalflan yerüstü iflçilerinin nitelii de flöyledir: nflaat atölyeleri, yatakhane, çamaflrhane, yemekhane, kantin, kahvehaneler, sinema, sosyal idare, idarî ifller ve iflletme bürolar gibi, asl üretim faktörlerinin çok dflnda, daha çok sosyal ve idarî amaçl ifllerde çalflmaktadrlar. Tabiî, vaktinizi almamak için, ben, bunlarn müessese müessese dökümünü de vermiyorum; ama, 3 bin kiflinin yüzde 80'e yakn bölümü sosyal ifllerde çalflan iflçilerimiz olmaktadr.
Sayn Yazc'nn ifade ettii rakamlarn dflnda, her fleye ramen, bu sene beklenen zarar 11 trilyon lira civarndadr; yani, 1,5-2 yldr devam eden operasyon yaplmamfl olsayd, bu zarar 16-17 trilyon liraya kadar ulaflmfl olacakt. Ancak, yerüstünde çalflmaya devam eden 6 bin kiflinin daha çkarlmas ve baz hizmetlerin dflardan alnmas öngörülmektedir; bu operasyon, 1995 ylnn birinci alt aynda tamamlanabildii takdirde, 1995 ylnda zararn, 1-1,5 trilyon liraya inmesi beklenmektedir. Bu da, bölgeye salayaca ekonomi açsndan fazla tartfllmayacak bir rakam olsa gerek; ancak, buradaki operasyonu, her türlü tartflma ve tahriklere ramen sürdürmekte kararlyz. Zira, sendikann tezi, özellikle burada özellefltirmeye karfldr. Kapatlaca söylenen Amasra ve Kandilli ocaklarnn kapatlmas söz konusu deildir. Müessese, buradaki yeralt iflçilerini, reorganizasyonda, merkezdeki açk tutulacak yerlerde istihdam edecektir; dolaysyla, iflçi açn kapatacaktr. Boflalan bu ocaklarda ise, redevans yoluyla, özellefltirme cihetine gidilecektir. Ancak, burada, peflin fikirli davranlmakta, özellefltirme ile peflkefl çekilme bir tutulmakadr. Ben, daha önce de kendilerine çar yaptm; buralarn özellefltirilmelerinde, -sendika baflta olmak üzere- organize olarak, birinci tercih kendilerine yaplacaktr. Böylece, Zonguldak'n, belli bir süre sonra; yani, dier ekonomik flartlar düzeltilinceye kadar, hayatiyetini devam ettirmesi mümkün olacakr.
Karabük konusunda da, çalflmalar devam etmektedir. Sayn Yazc, bu kurumun, kâr edebileceini ifade etmektedir. Kâr etmesi, çok güç flartlara baldr. Rekabet flans hemen hemen hiç yoktur. Teknoloji bakmndan eskimifltir. Yaplan yenileme çalflmalarna ramen, geçmifl son on ylda birçok yeni yatrm yaplmasna ramen, bugün rekabet edebilir durumda deildir; ancak, bizim de gönlümüz kapatlmasndan yana deildir.
Hükümet olarak, Karabük'ün zararnn -konuflmann hakll vardr - önemli bir bölümünü, faaliyet dfl zararlar teflkil etmektedir; yani, borç ödemeleri, faiz yükü, vergi yükü gibi birtakm kalemler, Karabük'ün, esas zararn tayin etmektedir. Yaplacak yeni bir düzenlemeyle; yani, özelleflmesi halinde, sendikann bu ifle önayak olmas halinde, iflçi ücretlerini yeni bafltan deerlendirmesi halinde baflabafl duruma gelme ihtimali de vardr, tabiî, üretiminde de birtakm deifliklikler yapmak suretiyle. Bu konuda da Dünya Bankasyla ve dier baz özel kurulufllarla, Hazine ve ,Planlamann iflbirliiyle baz çalflmalar yaplmaktadr. Bu çalflmalarn da neticesi, ksa sürede alnacaktr; ama, kâr edebilecei iddia edilen bu kurulufllarn, özelleflmemesi için hiçbir sebep yoktur. Ben, gene burada ifade ediyorum; ücret talep etmeden, devletin borçlar silinmek suretiyle, sendikann organize edecei, önderliini yapaca bir flirket buna talip olduu takdirde seve seve vermeye hazrz.
Bu duygular içinde, Genel Kurulu sayglarmla selamlyorum.
BAfiKAN- Teflekkür ederim Sayn Bakan.
BAfiKAN- Üçüncü srada, Artvin Milletvekili Sayn Süleyman Hatinolu, yeflil kart uygulamalar ve Salk Bakanl Teftifl Kurulu Baflkanl denetimi konusunda Yüce Meclise gündem dfl bilgi arz etmek istemektedirler.
Buyurun Sayn Hatinolu.
SÜLEYMAN HATNO⁄LU (Artvin)- Sayn Baflkan, sayn milletvekilleri; uygulanmakta olan yeflil kart sistemi ve son günlerde basnde yer alan, Salk Bakanl Teftifl Kurulu konular üzerinde gündem dfl söz almfl bulunuyorum; bu vesileyle Yüce Meclise sayglar sunarm.
24.10.1994 günü Sabah Gazetesinin bafl manfletinde yer alan ve dikkatleri çeken "Sayn Demirel'in Yeflil Kart Tarih Oluyor" bafllkl haberi herhalde Salk Bakan Sayn Doan Baran da ciddiyetle incelemifltir. Haberde, Sayn Doan Baran, yeflil kartn, zengin fakir ayrm yaplmakszn 4 milyon kifliye datldn belirterek, yeflil kartn ifllemden kaldrlacan ifade etmifltir. Ayrca, basnda, "yeflil kart kalkyor" haberleri yer alyor .
fiimdi, burada, bu konulara bir aydnlk getirilmemekle beraber, 1991 yl genel seçimlerinde, Sayn Demirel'in, otobüslerden yar beline kadar sarkarak, en önemli seçim kozu olarak halka vaatettii yeflil kart uygulamasnn -bizim de ta bafltan beri ifade ettiimiz gibi- tam bir aldatmaca ve hayal olduu ortaya çkmaktadr.
Zaten, uzun zamandan beri fiiliyattan kalkmfl olan yeflil kart uygulamasn, Sayn Bakan, resmiyetten de kaldrarak en dorusunu yapacaktr; kendisine teflekkür ediyoruz. Hem yeflil kart nedeniyle bürokrasinin meflgul edilmesi hem de siyasî propaganda amaçl flova dönük milyarlarca liralk masraflarn da önüne geçileceine inanyorum; ancak, bütün bu uygulamalarla ilgili olarak cevaplanmas gereken birkaç konu vardr. Yeflil kartn, ihtiyac olanlara deil de partililere datldn biz biliyorduk. Bunun suiistimal edildii basnda da yer ald; ne diyeceksiniz, flimdi ne yapacaksnz; zenginlere verdiiniz yeflil kartlar, partililere verdiiniz yeflil kartlar acaba iptal edecek misiniz?
Deerli arkadafllar, yoksul insanlarmzn salk sorunlarnda bile partizanlk yapan bu Hükümete halkmzn artk inanmas ve güvenmesi mümkün deildir. Bu Hükümet, üç yldan beri, bu Meclisten sadece bir tek tasary geçirdi; o da yeflil kartla ilgili kanun tasars.
fiimdi, bu kartn da artk tarihe karflt, bizzat Hükümetteki kiflilerce ifade edilmektedir. Zaten, kaldrlaca ortaya çkan, açklanan yeflil kart, bugünlerde, üniversite hastanelerinde, baz devlet hastanelerinde ve özellikle eczanelerde geçerliliini kaybetmiflti; ama, bol bol propaganda malzemesi olarak kullanlmaktadr.
Baknz, bu kart çktktan sonra, döner sermayeye de büyük bir darbe gelmifl ve kandrmaca bir taktik oynanmfltr. Hastaneler, 1991'den önce, döner sermaye gelirlerinden, -Gelir Vergisinden muaf olduklar için- Maliyeye para ödememekteydi; ancak, yeflil kart uygulamas geldikten sonra, bu Hükümet, hastanelerin döner sermaye gelirlerine yüzde 10 vergi getirdi. Tüm hastanelerin döner sermaye gelirlerinin toplam 8 trilyon civarndadr. Hastaneler, bunun, afla yukar yüzde 10'unu hastanelere, sigortallara ve Ba-Kurlulara kestikleri fatura bedellerini almadan, peflinen Maliye'ye 800 milyar lira vergi ödemifllerdir. Dier taraftan, devlet, bütçede, yeflil kart için 1,2 trilyon lira ödenek ayrmfl; ancak, bugüne kadar 900 milyar lira -ödenei yok, dier ksmn harcayamyor- harcamfl. Yani, 100 milyar lira için mi kyametler koptu? Demek ki, bunu 100 milyar olarak düflünürsek; yeflil kartn basksnda, matbaaya, fluna buna datmnda bir o kadar para da öyle gitmifltir...
( Mikrofon otomatik cihaz tarafndan kapatld)
BAfiKAN- Evet, toparlayn Sayn Hatinolu.
SÜLEYMAN HATNO⁄LU (Devamla)- Evet, bu yeflil kartla ilgili yasann yanlfl olduunu, uygulamada geçerliliini kaybedeceini, suiistimaller olacan, yeterli ödeneklerin bulunmadn, biz bu kürsüden çok söyledik, Hükümeti bu konuda uyardk; ama, zamann Salk Bakan, Bakrköylü Milletvekili Sayn Aktuna'y ikna edemedik. Milleti de, Hükümeti de uygulama imkân olmayan bu yasayla tam iki yl oyalad; kendi koltuunu korumak uruna, iki yl halkn parasyla flov yapt. Bütün bunlarn hesab, günü geldiinde, mutlaka sorulacaktr.
"Dicle kenarnda bir kuzu kaybolsa benden sorun" diyen Sayn Cumhurbaflkan, halkn parasyla flov yapanlarn karflsnda neden sessiz kalyor, devletin bu ölçüde tahrip edilmesi karflsnda neden susmufltur? Acaba bu Hükümete hâlâ güveniyorlar m; cidden merak ediyorum.
Sayn Cumhurbaflkanmz, 31.10.1994 tarihli basnda yer ald gibi, yeflil kartn kaldrlmasna raz olmayacan ifade etmektedir. Sayn Cumhurbaflkanmz bu konuda yanlfl bilgilendirilmifltir ve yanltlmfltr; doru bilgi verilmemektedir. Sayn Bakanmzn, -inflallah- doru bilgi vereceine ve Sayn Cumhurbaflkanmzn da bu yasann uygun olmadna inanacana inanyorum.
Nitekim, yeni Sayn Bakan, koltua oturur oturmaz, yeflil kartn hastenelerin morgunda olduunu görmüfl ve bunun ifllemden kaldrlmas için teflebbüse geçmifl. Sayn Bakan tebrik etmekle beraber, yeni baz tasarlar getirmesi gerektiini, Salk Kurumu Kanunu Tasarsn veyahut da Genel Salk Sigortas Kanun Tasarsn Meclise getirdii takdirde, kendisini destekleyeceimizi de ifade etmek istiyorum.
Sayn Bakan; ancak, bütün bunlarn yannda, salk personeli ücret politikas düzeltilmeden, salk personeline yük getirecek baflka bir tasar getiremezsiniz.
Bundan bir hafta önce, salk personelinin zam ve tazminatlar Plan ve Bütçe Komisyonunda görüflüldü; ama, hâlâ, sra numarasn alp da Genel Kurul gündemine girmedi. Acaba bir engelleme mi var?..
Anavatan Partisi Grubu olarak, Genel Kurul gündemine girdii zaman, bunun, ivedilik ve öncelikle Genel Kurulda görüflülmesi için Danflma Kurulunda teklifte bulunacamz da ayrca ifade etmek istiyorum. Bu tasarnn kadük olmayacana ve Üniversiteler Kanunu Tasars gibi burada bekletilmeyeceine inanmak istiyorum. Ücret zamlaryla ve tazminatlarla ilgili olarak daha önce verdiim bir kanun teklifim vardr, Genel Kurul gündeminde mevcuttur; ki, ikisinin birlefltirilerek, bu tasarnn acilen çkmasn istediimizi de ifade ediyorum.
BAfiKAN- Evet, bitirelim.
SÜLEYMAN HATNO⁄ULU (Devamla)- Bir iki cümle daha söylememe müsaadenizi rica edeceim Sayn Baflkan.
Deerli arkadafllar, Salk Bakanl Teftifl Kurulu Baflkanlndan kaynaklanan çok önemli siyasî bask ve yolsuzluk iddialarn, bugünlerde, basnda okuduk. Çok önemli olduu için -gerçi zamanm yetmeyecek ama- konuyla ilgili bir iki basn bültenini göstermek istiyorum.
Baknz, Milliyet Gazetesi "Bu Sese Kulak Verin"; yine Milliyet Gazetesi "Salkta yolsuzluk kuflkusu", "80 adet mikrofotolu röntgen cihaz almnda 446 milyar liralk yolsuzluk ifadesi; Cumhuriyet Gazetesi, "Yine Salk Bakanlnda yolsuzluk", "Yine Bakann imzasyla oynand ve 33 milyar liralk video kaset ifllem yolsuzluu", "Afl ihalesinde garip hesaplar"; yine Milliyet Gazetesi, "fiaibeli iliflkiler", "Danflmanlarn marifetleri" fleklinde çok büyük flaibeler vardr.
Deerli arkadafllarm, iflte, bütün bunlara ramen, aylarca önce, bu Bakanlkta, Teftifl Kurulu Baflkan Yardmcs Namk Erdoan, faili meçhul bir cinayete kurban gitmiflti. Bu cinayetle ilgili arafltrmada bir de sahte Baflbakanlk yazs ortaya çkmflt; fakat, bugüne kadar, maalesef, ne bu faili meçhul cinayetin ne de sahte Baflbakanlk yazsnn failleri ortaya çkarlmfltr. Son olarak, Teftifl Kurulu Baflkan, birtakm iddialar gündeme getirerek istifa etmifltir.
Sayn Bakan, sizden önceki iki Salk Bakanna da atfedilen baz yolsuzluklarn olduunu bu basn bültenlerinde üzülerek okuduk. Sayn Bakan, bütün bunlar hakknda sizden açklama beklediimiz birkaç sorum vardr.
BAfiKAN- Sayn Hatinolu lütfen toparlayn efendim.
SÜLEYMAN HATNO⁄LU (Devamla)- Hemen bitiriyorum.
Faili meçhul cinayetin akbeti ne oldu? Teftifl kurulu baflkanlnn stifa eden müfettifllerince hazrlanan raporlarn hasralt edildiini, siyasîlerin ve menfaat gruplarnn basksnn bakanln her kademesine yayld ifade edilmektedir.
Gerçekten, devletin en üst denetim mekanizmas bu kadar tahrip edilmifl midir? Hükümet, bütün bu iddialar karflsnda seyirci mi kalmaktadr? Nerede kald temiz eller diyerek flunu söylüyorum: Zaten bu Hükümet yolsuzluklarn üzerine gidemeyecek; çünkü, kendilerinin de bu yolsuzluklarn içerisinde olduunu, Salk Bakanlndan, çok iyi görmekteyim.
Netice olarak Sayn Bakan, bu iddialar gerçekdflysa, yanlfl beyanda bulunan kifliler hakknda gerekli ifllemlerin yaplmasn, eer doruysa, suçlularn cezalandrlmalarn talep ediyorum. Yaplmas gereken tüm ifllemler acilen yaplmad takdirde, bu ifllerin takipçisi olacamz bir kez daha ifade ediyor, Yüce Meclise sayglar sunuyorum. (ANAP sralarndan alkfllar)
BAfiKAN- Teflekkür ediyorum Sayn Hatinolu.
Gündem dfl konuflmaya, Hükümet adna cevap vermek üzere, Salk Bakan Sayn Doan Baran; buyurun efendim.
SA⁄LIK BAKANI DO⁄AN BARAN (Nide)- Sayn Baflkan, sayn milletvekilleri; Artvin Milletvekili Sayn Süleyman Hatinolu'nun, yeflil kart uygulamas ve Salk Bakanlndaki usulsuzlük ve yolsuzluklarla ilgili gündem dfl konuflmasna cevap vermek üzere huzurunuzda bulunuyorum. Bu vesileyle hepinizi saygyla selamlyorum.
Yeflil karta nasl gelinmifltir; önce, bunu bir hatrlatmakta fayda var.
RÜfiTÜ KÂZIM YÜCELEN (çel)- Vaat edilerek gelindi Sayn Bakan.
SA⁄LIK BAKANI DO⁄AN BARAN (Devamla)- Anayasamz "devlet, herkesin hayatn, beden ve ruh sal içerisinde sürdürmekle görevlidir" diyor. Yine, deerli arkadafllarm, Anayasamza göre, sosyal güvenlik, kifli için bir hak ve devlet için bir görev oluyor. Yine, Anayasamz "ödeme gücü ne olursa olsun, herkesin, salk hizmetlerinden, eflit ve etkili olarak yararlanmas anayasal hakkdr" diyor. Yine, Anayasamza göre, salkl yaflamak, insanlarn doufltan kazand bir haktr.
Türkiye'de, dier ülkelerde olduu gibi, salk sektörünün -bilindii üzere, teknolojisi hzla deifltiinden- en çok kaynak tüketen sektörlerden biri olmas hasebiyle, tedavi giderleri giderek artmakta, giderek pahallanmaktadr. Türkiye'de, salk hizmetlerinin satn alnmas, hepinizin bildii gibi, deiflik flekillerde olmaktadr. Nüfusun yüzde 60' sigorta kapsam içerisindedir. Bir ksmnn salk hizmetleri genel bütçeden karfllanmakta, bir ksmnn Ba-Kur'ca, bir ksmnn SSK'ca karfllanmaktadr; ama, nüfusun, afla yukar yüzde 40'n oluflturan bir kesim vardr ki, bu kesimi oluflturan insanlarn says 20 milyonu bulmaktadr. Bu insanlar, daha ziyade krsal bölgelerde dank olarak yaflamaktadr. flte, 20 milyonu bulan bu kesimde, ödeme gücüne sahip olanlar, salk hizmetini, parasn ödeyerek satn almakta; ama, ödeme gücü olmayanlar, salk hizmetini satn alamad için, çeflitli sosyal problemlerle karfl karflya kalmaktadr.
Deerli milletvekili arkadafllarm, yine, hepinizin bildii gibi, geçmiflte, ödeme gücü olmad için hastane kaplarndan çevrilen kifliler oluyordu ya da tedavi ücretleri, senetle taksite balanyordu. Geçmifl yönetim zamannda (Anavatan Partisi ktidar zamannda) ödeme gücü olmayan vatandafllarmza, Sosyal Yardmlaflma ve Dayanflma Fonundan, imkânlar nispetinde, yardm ediliyordu; tedavi hizmetinin tümü deilse bile, bir ksm bu flekilde karfllanyordu; ama, yine hepinizin bildii gibi, bu yeterli olmuyordu ve paras olmayann çekmifl olduu sknt, ülkenin gündeminde bulunuyor, gazete sütunlarnda en büyük manfletlerle ifade ediliyordu.
Deerli milletvekili arkadafllarm, 20 Ekim 1991 tarihinde yönetimi teslim aldmzda, "böyle üzücü olaylara mümkün olduu kadar meydan vermeyelim" diyen Hükümetimiz, yeflil kart uygulamasn getirdi. Aslnda, konuflmamn baflnda ifade ettiim gibi -Türkiye Cumhuriyeti Devleti sosyal bir devlet olduuna ve sosyal devletin görevi de sosyal güvenlii tabana yaymak olduuna göre- salk güvencesi olmayan 20 milyon insanmzn, sosyal güvenlie kavuflturulana kadar, hiç olmazsa, hastane kaplarnda periflan olmamas için, geçici bir yöntem uygulad ve yeflil kart buradan dodu.
Anavatan Partisi ktidar da, genel salk sigortasyla ilgili kanunun çkarlmas için çok uzun çalflmalar yapt, toplumun birçok kesimiyle görüflmeler yapt. Bunlar takdirle karfllyoruz; ama, ömrü bu yasay çkarmaya kâfi gelmedi. Biz de üç seneden beri Hükümetiz, flu ana kadar, biz de bu yasay çkaramadk.
Deerli arkadafllarm, iflte, genel salk sigortas sistemi uygulamaya konuncaya kadar, ödeme gücü ve salk güvencesi olmayan kiflilere, geçici olarak, getirilmifl olan yeflil kart uygulamas için 1992 ylnda, Salk Bakanlnn transfer faslna, 320 milyar lira ayrlmfltr. Bu 320 milyar lira, o zaman, tedavi giderleri için harcanmfltr. Bu ifl için, 1993 ylnda ayrlan para, 750 milyar lira civarnda olmufl, 1994 senesinde ise 1,2 trilyon lira ayrlmfltr.
fiimdi, ödeme gücü olmayan; ve yeflil kart sahibi olanlarn yatarak tedavilerinde, tedavi ücreti, Bakanln bu transfer faslndan ödenmektedir. Ayakta yaplan tedavilerde, tedavi ücretleri ve verilen reçeteler de ayn flekilde ödenmektedir. Ancak, yeflil kart hakkn kaybedenlerin, tedavi olmalar halinde, tedavi masraflar ödeme güçlerini aflyorsa, iflte, bu da, Baflbakanla bal Sosyal Yardmlaflma ve Dayanflma Fonundan Salk Bakanlnn Tedavi Hizmetleri Genel Müdürlüüne ayrlan avanstan karfllanmaktadr.
fiu ana kadar, yeflil karttan, yatakl tedavi kurumlarna ödenen para, 1 trilyon 150 milyar liradr. Bugüne kadar fondan, Bakanlmza aktarlan avans, 353 479 665 000 liradr.
Ayrca, il ve ilçelerdeki, sosyal dayanflma vakflarna aktarlan avans da ll9 975 500 000 liradr.
Bu durum muvacehesinde, bir taraftan yeflil kart, bir taraftan da Sosyal Yardmlaflma ve Dayanflmay Teflvik Fonundan toplam harcanan para 1 trilyon 624 milyar liradr.
nflallah, bu genel salk sigortasn ve Anavatan Partisi milletvekili deerli arkadaflm Süleyman Hatinolu'nun 657 sayl Yasayla ilgili getirmifl olduu deifliklik teklifini, siz deerli milletvekillerinin oylaryla, Türkiye Büyük Millet Meclisinden geçirdiimiz zaman, artk yeflil kart diye bir uygulama kalmayacaktr.
Yeflil kart diye bir uygulamann kalmamasyla ilgili benim açklamak istediim husus fludur: Yeflil kart geçici bir uygulamadr. Devlet, kendi üzerine düflen sosyal güvenlii salama görevini 60 milyon insana yaymfl olduu zaman, herkes sosyal güvenlik flemsiyesi altnda, salk hizmetlerinden yararlanacaktr ve bu yeflil kart uygulamas da kaldrlacaktr. Bugüne kadar bunu yapamamflz; fakat, bir gün, bir yerde, bir noktada bunu yapmak zorundayz. flte, bunu yapabildiimiz takdirde genel salk sigortasn getirdiimiz takdirde, bu yeflil kart uygulamas da ortadan kalkacaktr. Elbetteki, bu, bir finansman gerektirir.
Genel salk sigortas, annda uygulanacak deildir; Türkiye'nin her tarafnda hemen uygulanacak deildir, kademeli olarak getirilecektir. Genel salk sigortas çkarlnca, kademeli olarak getirilmifl olduu bölgelerde, yeflil kart verilmifl olan kifliler, -afla yukar 4,5 milyon insan müracaat etmifltir, 3,5 milyon kifliye yeflil kart verilmifltir- bu sigortann kapsam içerisine, prim ödemeden, otomatikman girecektir.
Deerli arkadafllarm, iflte o durumda, uygulamann olduu yerlerde yeflil kart uygulamas kaldrlacaktr.
657 sayl stemihan Talay söz istemifltir. Buyurun efendim.
M. STEMHAN TALAY (çel)- Sayn Baflkan, deerli milletvekilleri; Özellefltirme Yasa Tasarsnn Anayasaya aykrlyla ilgili önergemizi, Yüce Heyetinize, Baflkanlk araclyla sunmufl bulunuyoruz. fiimdi, önergenin yan sra, bu tasary yönetimsel açdan deerlendirmek amacyla söz almfl bulunuyorum. Yüce Heyetinizi saygyla selamlyorum.
Deerli milletvekilleri, bu tasar, her fleyden evvel, Hükümete verilen bir yetkidir; ama, bu yetki, Hükümetin bütünlüü içerisinde deil, sadece Baflbakan, Baflbakan Yardmcs ve dier üç bakana yönelik, âdeta, Bakanlar Kurulu üzerinde yeni bir Bakanlar Kurulu yaratmaya yönelik bir yetkidir.
Anayasaya göre, Bakanlar Kurulu, ortak sorumluluu olan ve birlikte görev yapan bir heyettir. Bu tasaryla birlikte, bu 5 kifliye, bu yetki verildii zaman, Cumhuriyetin yetmifl yllk ekonomik birikiminin, bu 5 kifli tarafndan kullanlacak bir yetki haline dönüflmesi ortaya çkmaktadr. Bu, her fleyden evvel, düflünce olarak da, yönetim açsndan da yanlfltr ve Anayasaya aykrdr.
stemihan Talay söz istemifltir. Buyurun efendim.
M. STEMHAN TALAY (çel)- Sayn Baflkan, deerli milletvekilleri; Özellefltirme Yasa Tasarsnn Anayasaya aykrlyla ilgili önergemizi, Yüce Heyetinize, Baflkanlk araclyla sunmufl bulunuyoruz. fiimdi, önergenin yan sra, bu tasary yönetimsel açdan deerlendirmek amacyla söz almfl bulunuyorum. Yüce Heyetinizi saygyla selamlyorum.
Deerli milletvekilleri, bu tasar, her fleyden evvel, Hükümete verilen bir yetkidir; ama, bu yetki, Hükümetin bütünlüü içerisinde deil, sadece Baflbakan, Baflbakan Yardmcs ve dier üç bakana yönelik, âdeta, Bakanlar Kurulu üzerinde yeni bir Bakanlar Kurulu yaratmaya yönelik bir yetkidir.
Anayasaya göre, Bakanlar Kurulu, ortak sorumluluu olan ve birlikte görev yapan bir heyettir. Bu tasaryla birlikte, bu 5 kifliye, bu yetki verildii zaman, Cumhuriyetin yetmifl yllk ekonomik birikiminin, bu 5 kifli tarafndan kullanlacak bir yetki haline dönüflmesi ortaya çkmaktadr. Bu, her fleyden evvel, düflünce olarak da, yönetim açsndan da yanlfltr ve Anayasaya aykrdr.
Tabiî, bu yetkiyi verirken, bu Hükümetin niteliini de düflünmek gerekmektedir. Bu yetki, acaba, bugünkü Hükümete, bugünkü Baflbakana verilmesi gereken bir yetki midir? Birkaç gün önceki gazetelerden, açk baz haberleri bilgilerinize sunmak istiyorum:
Baknz, bir gazete bafllnda "Tansu Çiller'den Seçim Rüflveti" diyor. Yaklaflan ara seçimle ilgili olarak, Sayn Baflbakann, bugüne kadar uygulad kemer skma politikalarn bir tarafa brakp, yeni memur ve iflçi alm konusunda bir kolaylk getirdiini ortaya koyuyor.
kinci olarak, "Sayn Baflbakan Yardmcs Karayalçn'dan Büyük tiraf" diye, bir tasarrufla igili açklamalar var. SHP Genel Baflkan Karayalçn, fieker fiirketi Genel Müdürü Erdoan Ertekin'in, SHP örgütünün istei üzerine görevden alndn ifade ediyor.
M.RAUF ERTEKN (Kütahya)- Doru söylüyor.
M.STEMHAN TALAY (Devamla)- Bütün bunlar, flu gerçei ortaya koyuyor: Bu yetkiyi verdiimiz heyet, gerçekten, bu yetkiyi, bizim admza, halk adna en iyi flekilde kullanacak bir nitelikte midir; yoksa bunu suiistimal edecek baz uygulamalarn içinden mi gelmektedir? Bence, Parlamentomuzun, bu karar alrken, bu 5 kifliye bu yetkiyi verirken, bu konuyu da çok iyi düflünmesi ve deerlendirmesi gerektiini düflünüyor, hepinizi saygyla selamlyorum.
BAfiKAN- Teflekkür ederim.
Önerge üzerindeki görüflmeler tamamlanmfltr.
Önergeyi oylarnza arz edeceim. Yalnz, oylamann shhatli yaplabilmesi bakmndan, önce, Sayn Bakanlar, Bakanlar Kurulu sralarna davet ediyorum. Lütfen buyurun efendim...
Teflekkür ederim.
Önergeyi oylarnza arz ediyorum: Kabul edenler...Etmeyenler... Önerge kabul edilmemifltir.
Dier önergeyi okutuyorum:
stanbul Milletvekli Selçuk Maruflu ve Arkadafllarnn Önergesi:
Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanlna
Görüflülmekte olan özellefltirmeye iliflkin, 720 sra sayl kanun tasarsnn 3 üncü maddesinin birinci fkrasnn altnc ve yedinci satrlarnda yer alan "kurul üyelerinin tamamnn katlmyla toplanr ve kararlar oybirliiyle alr..." ibaresinin madde metninden çkarlmasn arz ve teklif ederiz.
BAfiKAN- Sayn Komisyon önergeye katlyor mu efendim?
PLAN VE BÜTÇE KOMSYONU BAfiKANVEKL YILMAZ OVALI (Bursa)- Katlmyoruz efendim.
BAfiKAN- Sayn Hükümet?..
DEVLET BAKANI ABDULLAH AYKON DO⁄AN (Isparta)- Katlmyoruz efendim.
BAfiKAN- Sayn Komisyon ve Sayn Hükümet önergeye katlmyor.
Önerge sahibi olarak, Sayn Eyüp Aflk; buyurun.
EYÜP AfiIK (Trabzon)- Sayn Baflkan, sayn milletvekilleri; görüflülmekte olan tasarnn bize göre can alc maddesi, flu anda görüflmekte olduumuz 3 üncü maddesidir.
3 üncü madde, özellefltirme için bir yüksek kurul kurulmasn öngörmekte ve müteakip fkralarda da bu kurulun görevlerini tadat etmektedir. 3 üncü maddeye göre, Özellefltirme Yüksek Kurulu, Baflbakann baflkanlnda 2 Devlet Bakan, Maliye Bakan ve Sanayi ve Ticaret Bakan olmak üzere 5 kifliden oluflmaktadr.
3 üncü maddenin, tasarda olduu flekliyle geçmesi halinde, bu kurul, üye tamsaysyla toplanacak ve oybirliiyle karar alacaktr.
Sayn milletvekilleri, özellefltirmede flu ana kadar üç dönem yafladk. Bu üç dönemin birincisi; TÖYÖK dönemiydi. Hatrlanaca üzere; Koalisyon Hükümeti ilk kurulduu yllarda, özellefltirme için, TÖYÖK diye bir kuruluflun kurulmasn Koalisyon Protokolüne almfl, Hükümet Programnda da vazetmiflti.
Biz, o zaman bu usulle özellefltirmenin mümkün olamayacan, fuzulî zaman kaybndan baflka bir ifle yaramayacan açklamaya çalfltk; ama, anlatamadk. Türkiye, TÖYÖK dönemiyle iki yla yakn bir zaman kaybetti.
Anlaflld ki, bu böyle olmuyor; daha sonra kinci Koalisyon Hükümetinde kararnameler dönemi bafllad. Biz, yine, özellefltirmenin bu kararnamelerle olamayacan, Anayasaya aykr olduunu, kararnamelerle yürümeyeceini, bunun yanlfl olduunu anlatmaya çalfltk; ama, Türkiye özellefltirmede yine bir yl kaybetti. Anayasa Mahkemesinden pefl pefle dönen yetki kanunu ve kararnameler sonucu, ikinci ylmz da böylece kaybetmifl olduk.
fiimdi, özellefltirmede üçüncü dönem bafllad; bu da pazarlk dönemi. Geçen üç ay içerisinde, bu pazarl, kanun tasarsnn Meclise sevk edilmesi srasnda yaflad safhalar hepimiz biliyoruz.
Anavatan Partisi olarak, bu kanun tasarsnn bu maddesindeki oybirlii hükmünün kaldrlmasn istememizin sebebi, fludur: Buradan, altn çizerek ve iddiayla söylüyoruz ki, tasar böyle kanunlaflt takdirde, ölü domufl bir özellefltirme yasas olacaktr.
HALL ORHAN ERGÜDER (stanbul)- Neden?.. Neden?..
EYÜP AfiIK (Devamla)- Özellefltirmeyi, daha kanun doarken bouyorsunuz. Çünkü, 5 bakann 5'ine de Baflbakan yetkisi veriyorsunuz. 5 bakann her birine, bütün kurulun yetkisini vermifl oluyorsunuz.
Yine biz iddia ediyoruz ki, bu pazarlklar, sadece özellefltirme konusuyla deil, devletin bütün iflleriyle alakal olacak ve Hükümetin tüm icraatn kapsayacaktr. Özellefltirmede atlacak her bir imza, bazan bir vali kararnamesinde, bazan bir genel müdür tayininde, bazan da ödenek aktarmasnda önünüze gelecektir. Geçmiflte gördüümüz, esas itibariyle, özellefltirmeye hiç inanmayan, her vesileyle özellefltirmenin karflsnda olduunu itiraf eden ve anlatmaya çalflan bir partinin temsilcisine, tek baflna, Hükümetin tüm yetkisini vermifl oluyorsunuz.
Bu tasar böyle çkt takdirde, alt ay sonra bu kürsüye gene çkacaz ve diyeceiz ki "Bakn, bir alt ay daha kaybettiniz. Biz, bu iflin TÖYÖK'le yürümeyeceini, kararnamelerle yürümeyeceini söylediimiz gibi, bu maddeyle de -bu flekilde geçmesi halinde- yürümeyeceini söylemifltik."
(Mikrofon otomatik cihaz tarafndan kapatld)
BAfiKAN- Son cümlelerinizi alaym efendim.
EYÜP AfiIK (Devamla)- Bitiriyorum Sayn Baflkanm.
Bu maddenin bu flekilde geçmesi halinde, Türkiye'de özellefltirmenin mümkün olmayacan bugünden söylemifl oluyoruz.
HALL ORHAN ERGÜDER (stanbul)- Bravo, bravo!..
EYÜP AfiIK (Devamla)- Arzmz, buradaki "oybirlii" hükmünün maddeden çkarlp, normal olarak, bütün kurullardaki tabiî haline getirilmesidir.
Bugün, Türkiye'nin karfl karflya olduu en önemli sorunlardan birisi olan, ekonominin düze çkmas için en önemli araçlarndan birisi olan özellefltirme kanununun ölü olarak domamas için, maddenin, bu verdiimiz önerge dorultusunda düzeltilmesini Yüce Heyete arz ediyoruz.
Sayglarmla. (ANAP sralarndan alkfllar)
BAfiKAN- Teflekkür ederim.
Önerge üzerindeki görüflmeler tamamlanmfltr.
Sayn Komisyon ve Sayn Hükümet önergeye katlmadn ifade etmifllerdir.
fiimdi, önergeyi oylarnza arz ediyorum: Önergeyi kabul edenler...
Kabul etmeyenler... Önerge kabul edilmemifltir.
Bakanlar Kurulunun sayn üyelerinden bir istirhamm var; flu anda 17 bakan, çift oy kullanyor; 34 oy eder. Sizin, 31 oyunuz var. Lütfen, kimin yerine vekâlet ettiinizi iyi takip edin, ona göre oy kullann. Ben, 31'den fazlasn dikkate almyorum.
Bilgilerinize arz ederim.
Dier önergeyi iflleme koyuyorum:
stanbul Milletvekili Algan Hacalolu ve Arkadafllarnn Önergesi:
Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanlna
Tasarnn 3 üncü maddesinin birinci paragraf için önerilen deiflik metin.
Özellefltirme Yüksek Kurulu ve Görevleri
Madde 3.- Baflbakann baflkanlnda, özellefltirmeden sorumlu Devlet Bakan, Hazine ve Dfl Ticaret Müsteflarlndan sorumlu Devlet Bakan, Maliye Bakan, Sanayi ve Ticaret Bakanndan oluflan Özellefltirme Yüksek kurulu (Kurul) kurulmufltur. Kurul, üyelerin tamamnn katlm ile toplanr ve kararlar oybirlii ile alr. Kurulun sekretarya hizmetleri Özellefltirme daresi Baflkanlnca yürütülür.
BAfiKAN- Sayn Komisyon, önergeye katlyor musunuz?
PLAN VE BÜTÇE KOMSYONU BAfiKANI LYAS AKTAfi (Samsun)- Katlmyoruz Sayn Baflkan.
BAfiKAN- Sayn Hükümet?..
DEVLET BAKANI ABDULLAH AYKON DO⁄AN (Isparta)- Katlmyoruz Sayn Baflkan.
BAfiKAN- Sayn Hükümet ve Sayn Komisyon önergeye katlmyorlar.
Önerge sahibinin söz talebi?..Yok.
Oylarnza arz ediyorum:Kabul edenler...Etmeyenler...Önerge kabul edilmemifltir.
Dier önergeyi iflleme koyuyorum:
Ankara Milletvekili Uluç Gürkan ve Arkadafllarnn Önergesi:
Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanlna
Madde 3.- Birinci fkra; Baflbakann baflkanlnda, Hazineden sorumlu Devlet Bakan, özellefltirmeden sorumlu Devlet Bakan, Maliye Bakan ve Sanayi ve Ticaret Bakanyla, özellefltirme programna alnan kurulufl çalflanlarnn üyesi olduklar konfederasyonlarnn kendi aralarnda seçtikleri toplam 4 üyeden oluflan Özellefltirme Yüksek Kurulu (Kurul) kurulmufltur.Kurul, üyelerinin tamamnn katlmyla toplanr ve 2/3 çounlukla karar alr.
Kurulun sekreterya hizmetleri Özellefltirme daresi Baflkanlnca yürütülür.
BAfiKAN - Sayn Komisyon önergeye katlyor mu?
PLAN VE BÜTÇE KOMSYONU BAfiKANI LYAS AKTAfi (Samsun)- Katlmyoruz efendim.
BAfiKAN- Sayn Hükümet?..
DEVLET BAKANI ABDULLAH AYKON DO⁄AN (Isparta)- Katlmyoruz Sayn Baflkan.
BAfiKAN- Sayn Komisyon ve Hükümet önergeye katlmyorlar.
Önerge sahibi Sayn Uluç Gürkan buyurun efendim.
H.ULUÇ GÜRKAN (Ankara)- Sayn Baflkan, deerli milletvekilleri; önergemiz, Özellefltirme Yüksek Kurulunun, Baflbakan dahil, 5 bakannn yan sra, özellefltirilmesi söz konusu olan kurulufllarda çalflan iflçilerin mensubu olduklar konfederasyonlardan 4 temsilciyle birlikte 9 kifliden oluflmasn öngörüyor. Bu özellefltirme uygulamalarnda zorunlu ve evrensel bir ilkedir; Mecliste gözard edilmemesini dilerim.
Hepimiz biliyoruz; 8 Haziran 1994 günü, Avrupa Adalet Divan, özellefltirmeye öncülük etmekle övünen ngiltere'yi, ald bir kararla mahkûm etmiflti. Mahkeme, ngiltere'nin, kamu hizmetlerini özellefltirirken, sorumsuzca davrandn açklamflt. Mahkeme, Avrupa Birlii kurallarna göre, herhangi bir kurulufl özellefltirilirken, iflçilere mutlaka danfllmas ve çalflanlarn tüm ekonomik ve sosyal haklarnn güvence altna alnmas gerektiini vurgulayarak, ngiltere'yi, bu kurallara gereince uymamakla suçlamflt.
Mahkeminin bu kararn, sosyal demokrasinin evrensel ilkelerine ballklarn dillerinden düflürmeyen Sosyaldemokrat Halkç Partili arkadafllarmn hafzalarna bir kez daha nakfletmek istiyorum. Onun için, deifliklik yönünde oylarnn olumlu olmasn diliyorum. Aksi taktirde, hiçbir zeminde, sosyal demokrasinin evrensel ilkelerine ballktan söz edemezler, ellerinde bu haklar kalmaz.
Deerli arkadafllarm, eer, flu Özellefltirme Yasa Tasarsnn yasalafltn ve özellefltirme uygulamalarnn buna göre yapldn düflünürsek, Türkiye, Avrupa Birliinde üye olsayd, herhalde, ngiltere'den çok daha ar suçlamalarla karfl karflya kalrd.
Ülkemizde, Hükümet, halkn mal olan, milletin mal olan devlet iflletmelerini, çalflanlara ve bu arada, Türkiye Büyük Millet Meclisine danflmadan, eski dönemin baz skyönetim komutanlarnn, gazeteler veya dernekler için kullandklar üslupla, "kapattm" deyip, kapatma konumuna geliyor, "sattm" deyip, satma konumuna geliyor; binlerce iflçinin iflten çkarlmasn da, kazanlmfl haklarn yitirmesini de umursamyor.
Deerli milletvekilleri, bu tasaryla Anayasann "sosyal devlet" ilkesini çiniyoruz. flçilere danflmadan, iflçilerin çkarn ve iflçilerle bir iflbirliini düflünmeden fabrikalar, maden ocaklarn, kamu hizmeti üreten kurulufllar kapatmaya, satmaya, özellefltirmeye kalkflyoruz. Üstelik yeni yafladk; Karabük'te yafladk, PETLAS'ta yafladk, TELETAfi'ta yafladk, PETKM'de yafladk; kapatma veya satma gerekçesi olarak, uydurma bilançolarla göz boyama yapyoruz. Bu yüzden de, hem ekonomik bunalmdan çkfl zorlaflyor, hem de ülkemizde sosyal patlamalar yaygnlaflyor.
Deerli milletvekilleri, Sayn Tansu Çiller'in 50 nci Hükümet diye ayrfltrd bugünkü Hükümetin Programnda, ekonomik ve sosyal politikalarn, gerek çalflan halk kesimleriyle, gerek özel sektörle birlikte saptanmas için, bir ekonomik ve sosyal konsey kurulacana söz verilmiflti. Aradan birbuçuk iki yla yakn bir süre geçti, bu gerçekleflmedi. fiimdi, deifliklik önergemizin kabulü halinde, Hükümet de, Programna uygun bir adm atma flansn yakalamfl olabilir.
Hepinizi, beni sabrla dinlemeye gayret ettiiniz için, saygyla selamlyorum, teflekkür ediyorum.
BAfiKAN- Teflekkür ederim Sayn Gürkan.
Önerge üzerinde görüflmeler tamamlanmfltr.
Sayn Hükümet ve Sayn Komisyon önergeye katlmadklarn ifade etmifllerdir.
Önergeyi oylarnza arz ediyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Önerge kabul edilmemifltir.
Dier önergeyi iflleme koyuyorum:
stanbul Milletvekili Algan Hacalolu ve Arkadafllarnn Önergesi:
Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanlna
Tasarsnn 3 üncü maddesinin (e) fkras için önerilen deiflik metni:
e) Özellefltirme kapsamna alnan kurulufllardan gerekli görülenler için, Bakanlar Kuruluna, küçültülmeleri, faaliyetlerinin süreli veya süresiz olarak durdurulmas, kapatlmas veya tasfiyesi için Bakanlar Kuruluna öneri götürmek, Bakanlar Kurulunu, ayr yasayla kurulmufl olan kurulufllarla ilgili kapatma veya tasfiye ile ilgili kararlar için, tasarsn Türkiye Büyük Millet Meclisine sunar, bu tür kurulufllar, Türkiye Büyük Millet Meclisi karar alnmadan kapatlamaz, tasfiye edilemez.
BAfiKAN- Sayn Komisyon önergeye katlyor mu?
PLAN VE BÜTÇE KOMSYONU BAfiKANI LYAS AKTAfi (Samsun)- Katlmyoruz efendim.
BAfiKAN- Sayn Hükümet?..
DEVLET BAKANI ABDULLAH AYKON DO⁄AN (Isparta)- Katlmyoruz Sayn Baflkan.
BAfiKAN- Komisyon ve Hükümet önergeye katlmyorlar.
Önerge sahibi olarak, buyurun Sayn Hacalolu.
ALGAN HACALO⁄LU (stanbul)- Sayn Baflkan, deerli üyeler, arkadafllarmla beraber vermifl bulunduumuz, tasarnn üçüncü maddesinin (e) fkrasyla ilgili deifliklik önergesi üzerinde söz almfl bulunuyorum. Hepinizi saygyla selamlarm.
Deerli arkadafllarm, hükümetler, topluma vermifl olduklar sözler veya almfl olduklar kararlarn, gereince uygulanmfl olmas veya uygulanmamas çerçevesinde deerlendirilirler. Hükümetler, belirli kararlar alp, bunlar uygulamaktan imtina eder, vazgeçerlerse ve buna gerekçe göstermezlerse, doal olarak ypranrlar. Hükümetler, ülke ve toplum yararna, toplum refah için uygun kararlar almak zorundadrlar. Bunlar, hepinizin katlacan umduum, bildiim genel hususlardr.
fiimdi, 1994 yl 5 Nisan istikrar önlemleri paketi kapsam içinde, siz, DYP-SHP Hükümeti olarak, Türkiye'de baz tesislerin, fabrikalarn kapatlmasna iliflkin karar aldnz. Bu karar aldktan sonra görüldü ki, hepsine iliflkin olarak ciddî bir çalflma yaplmamfl, kararn somut gerekçeleri ortaya konmamfl.
Ben, Devlet Planlama Teflkilatnn yetkilileriyle, uzmanlaryla da görüfltüm. Karabük örneinde gördüümüz gibi, istim arkadan geldi. Yani, önce karar verdiniz, sonra rapor hazrlattnz ve hâlâ kararszlk içindesiniz; çünkü, bu tesislerin önemli bölümü, hâlâ katmadeer yaratan ve ülke ekonomisine katkda bulunan tesisler. Örnek mi; Bakrköy Tekstil ve Hazr Giyim Sanayii. 1988 ylnda, rahmetli Sayn Özal tarafndan açlmfl. Örnek mi; Beykoz Deri ve Kundura Fabrikas, teknolojik bakmdan daha yeni yaplandrlmfl; örnek mi; hemen hemen tüm dier tesisler...
Bunlarn, tabii ki sorunlar var, eksiklikleri var, teknolojik bakmdan geri kalmfllar. Yllardr, bunlara bakmadnz, zarar ediyorlar. Ortadou'nun en büyük ayakkab fabrikasn, Ortadou'nun en büyük hazr giyim fabrikasn, "bunlarn miyad dolmufltur" diye kapatrsanz, yanlfllk içine düflmüfl olursunuz.
Bunlar tartfltk, defaatle gündeme getirdik.
Burada bir yetki konusu var. Tesislerin kapatlmas önemli bir konu. Tesisler ilanihaye yaflayacak diye bir husus yoktur. Tesislerin de bir gün ömrü biter ve kapatlmalar gerekir, gerekli önlemler alnr, kapatlrlar; ama, kamunun mal olan tesisler, ekonominin önemli unsuru haline gelmifl olan tesisler eer kapatlacaksa, bu konudaki karar siyasî karar organ; yani, Hükümet vermelidir.
Bu yetki, Baflbakann baflkanlnda dahi olsa, ksa devreler yaparak, karar verme hakkn, konumunu bu yasayla elde edecek olan 5 kiflilik bir kurula devredilmemeli; o kurul deerlendirmeli, Bakanlar Kurulu karar vermeli; ama, bir istisnas ile; eer, herhangi bir kurulufl, Yüce Meclisin kararyla kurulmufl ise, özel yasayla kurulmufl ise, o kurulufl hakkndaki nihaî kapatma yetkisi, bu kararn alnma yeri, bu Yüce Meclistir. Bu yetki, hiçbir flekilde bir baflkasna devredilemez.
Bu duygularla, hepinize sayglar sunuyorum.
BAfiKAN- Teflekkür ederim efendim.
Önerge üzerindeki görüflmeler tamamlanmfltr.
Önergeyi oylarnza arz ediyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Önerge kabul edilmemifltir.
Dier önergeyi iflleme koyuyorum.
Ankara Milletvekili H. Uluç Gürkan ve Arkadafllarnn Önergesi:
Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanlna
Madde 3, ikinci fkra, (b),(c) ve (d) bentleri
(b) bendi:...ve/veya özellefltirme programna alnmfl kurulufllarn iyilefltirilmesine ve gerekli görülenlerin özellefltirilmeye hazrlanmasna karar vermek,
(c) bendi: Kurulufllarn; mülkiyetin tabana yaylmas ilkesi uyarnca, öncelikle çalflanlara...
(d) bendi: Özellefltirme programna alnan kurulufllarn, öncelikle çalflanlara...
(f) bendi yasa metninden çkarlmfltr.
BAfiKAN- Sayn Komisyon önergeye katlyor mu?
PLAN VE BÜTÇE KOMSYONU BAfiKANI LYAS AKTAfi (Samsun)- Katlmyoruz Sayn Baflkan.
BAfiKAN- Sayn Hükümet?..
DEVLET BAKANI ABDULLAH AYKON DO⁄AN (Isparta)- Katlmyoruz.
BAfiKAN- Komisyon ve Hükümet önergeye katlmyorlar.
Konuflma talebi yok.
Önergeyi oylarnza arz ediyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Önerge kabul edilmemifltir.
Dier önergeyi iflleme koyuyorum.
stanbul Milletvekili Emin Kul ve Arkadafllarnn Önergesi:
Madde 3, (c) bendi: "Özellefltirme kapsamna alnan kurulufllardan gerekli görülenlerin küçültülmesini, faaliyetlerinin süreli veya süresiz olarak durdurulmasn, kapatlmasn veya tasfiyesinin iflbu kanunun 1inci maddesinin (B) bendinin son fkrasna göre talep etmek.
BAfiKAN- Sayn Komisyon?..
PLAN VE BÜTÇE KOMSYONU BAfiKANI LYAS AKTAfi (Samsun)- Katlmyoruz Sayn Baflkan.
BAfiKAN- Sayn Hükümet?..
DEVLET BAKANI ABDULLAH AYKON DO⁄AN (Isparta)- Katlmyoruz Sayn Baflkanm.
BAfiKAN- Komisyon ve Hükümet önergeye katlmyor.
Önerge sahiplerinden söz talebi var m?
EMN KUL (stanbul)- Evet Sayn Baflkan.
BAfiKAN- Sayn Kul, buyurun.
EMN KUL (stanbul)- Teflekkür ederim Sayn Baflkan.
Sayn Baflkan, sayn milletvekilleri; en az yetmifl yl aflkn bir birikimin özellefltirilmesi; bu özellefltirme srasnda kapatlmas, zaman zaman faaliyetinin durdurulmas ve küçültülmesi gibi bir ifllem hakknda gelen kanun tasars üzerinde görüfllerimi arz etmek üzere huzurlarnzdaym.
Öncelikle belirteyim ki, bu önergemiz, 1 inci maddenin (b) bendinin son fkras üzerinde verdiimiz önergeye paralel bir teklifti. 1 inci maddenin son fkras üzerindeki önerimiz reddedildii için, bu önergemiz belki bofllukta kalmfl gibi gözüküyor; ama, yine de bofllukta saylmamaldr.
Önce, mülkiyetin devri dflndaki ifllemlerin bu kanunla yaplaca, 1 inci maddede belirtilmifl durumda; ancak, kapatlma gibi, özellikle süreli veya süresiz durdurma gibi ifllemler, bir nevi mülkiyete son vermek anlamnda görülerek mütalaa edilmelidir. Özellikle, özellefltirilecek kamu iktisadî kurulufllar, kanunla kurulmufl kurulufllardr. Dolaysyla, bunlarn faaliyetlerinin durdurulmas, faaliyetlerine ara verilmesi veya süreli veya süresiz durdurulmas yine kanunla yaplmas gereken bir ifllem olarak mütalaa edilmeli ve öyle görülmelidir.
Oysaki, flimdi, bu yetki, 5 kiflilik bir kurula devredilmifl durumdadr. Bu husus ise Anayasann 35 inci ve 7 nci maddesine aykrdr. Bu yetmifl yllk birikimin sahibi, bu kurulufllarn var olmas, geliflmesi ve bugüne gelmesi için vergi ödeyen, çalflan, alnteri döken Türk halkdr. Dolaysyla, ulusumuz adna bu kurulufllarn sahibi de, bir nevi, Türkiye Büyük Millet Meclisidir.
Bu kurulufllarn kapatlmas kararn -Bakanlar Kurulunu dahi devreden çkarp- sadece 5 kiflilik bir kurula vermeyi temine matuf olan bu hükmün, mutlaka tadilata uramas lazmdr. Belki bu kurul, bir tavsiyede bulunmak üzere çalflabilir veya bir tavsiyede bulunma yetkisine sahip klnabilir; ama, kanunla kurulan bu kurulufllarn hayatiyetini yok etmek, kapatlmasna karar vermek, faaliyetini tatil etmek, durdurmak gibi kararlar, bu kurulufllar nasl kanunla kurulmuflsa, Yüce Meclis, yine kanunlarla karara balamak yükümlülüündedir. Çünkü, millet adna bu maln sahibi olarak karar vermesi gereken son merci, ancak Türkiye Büyük Millet Meclisidir.
Önergemiz bu amaçla verilmifl bir önergedir. Türkiye Büyük Millet Meclisi, milletvekili arkadafllarmz bu sahiplik yetkisini, 5 kiflilik bir kurula devretmemek zorunluluunu mutlak duymal, hissetmeli ve tarih önünde bu sorumluluuna uygun, oy kullanmaldr kanaatindeyim. Fakat, 1 inci maddedeki önergemiz reddedilmifl olduu için, bu kadarlk bir deifliklikle dahi iktifa etmeyi Yüce Meclisin takdirlerine arz ediyor; sayglar sunuyorum.
BAfiKAN- Teflekkür ederim Sayn Kul.
Önerge üzerindeki görüflmeler tamamlanmfltr.
CEVAT AYHAN (Sakarya)- Karar yetersaysnn aranmasn istiyoruz...
BAfiKAN- Sayn Komisyon ve Sayn Hükümet önergeye katlmadklarn ifade etmifllerdir.
Önergeyi oylarnza arz edeceim; karar yetersaysnn aranmas istendii için karar yetersaysn arayacam.
Önergeyi kabul edenler... Etmeyenler... Karar yetersays vardr, önerge kabul edilmemifltir.
Sayn Grup Baflkanvekilleri, istirham ediyorum, arkadafllarnz Genel Kurulda tutunuz! Bundan sonra kapdan girenleri beklemeyeceim efendim...
AL SU (çel)- Sayn Baflkan, birer tane de yaka verin, boynumuza takalm...
BAfiKAN- Eer buray bir ilkokul olarak görüyorsanz, o sizin takdiriniz sayn milletvekili, ona hiçbir fley demem; ama, sizin göreviniz, Genel Kurulda oturup, görüflmeleri takip etmek.
Son önergeyi okutuyorum:
Ankara Milletvekili H.Uluç Gürkan ve Arkadafllarnn Önergesi
Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanlna
Madde 3; üçüncü (son) fkra.-
Kurul, hizmetin ifas için yarar gördüü hallerde usul ve esaslarn açkça belirlemek kaydyla bu maddenin (c) ve (g) bentlerinde yazl konularda özellefltirme programndaki kurulufllara yetki verebilir.
BAfiKAN- Sayn Komisyon?..
PLAN VE BÜTÇE KOMSYONU BAfiKANI LYAS AKTAfi (Samsun)- Katlmyoruz efendim.
BAfiKAN- Sayn Hükümet?..
DEVLET BAKANI ABDULLAH AYKON DO⁄AN (Isparta)- Katlmyoruz Sayn Baflkan.
BAfiKAN- Sayn Komisyon ve Sayn Hükümet önergeye katlmyor.
Önerge sahibinin söz istemi?.. Yok.
Önergeyi oylarnza arz ediyorum: Kabul edenler... Kabul etmeyenler... Önerge kabul edilmemifltir.
Sayn milletvekilleri, 3 üncü maddeyle ilgili önergelerin ifllemleri tamamlanmfltr. fiimdi, 3 üncü maddenin oylamasna geçeceim.
3 üncü maddenin oylamasna geçmeden önce, Refah Partisi Grubununa mensup sayn milletvekilleri tarafndan, çtüzüün 84/2sine göre verilmifl bir önerge vardr. Önce bu önergeyle ilgili ifllemi yapp, sonra oylamaya geçeceim.
Önergeyi okutuyorum:
Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanlna
Görüflülmekte olan 720 sra sayl Özellefltirme Kanunu Tasarsnn 3 üncü maddesinin oylanmasnda; oylamann, çtüzüün 84 üncü maddesine göre, her fkrasnn ve meselesinin ayr ayr oylanmasn arz ederiz.
BAfiKAN- Sayn milletvekilleri, önce önerge sahibi milletvekillerini arayacam.
Cevat Ayhan?.. Burada.
Ahmet Remzi Hatip?.. Yok.
HAYDAR OYMAK (Amasya)- Tekabbül ediyorum.
BAfiKAN- Tekabbül ediyorsunuz.
brahim Halil Çelik?.. Burada.
Zeki Ünal?
SMAL ÇOfiAR (Çankr)- Tekabbül ediyorum.
BAfiKAN- Tekabbül ediyorsunuz.
Ali Ouz?.. Yok.
Abdüllatif fiener?.. Burada.
Lütfi Doan?.. Yok.
Önergenizde çounluunuz yok; önergenizi iflleme koymuyorum.
3 üncü maddeyi oylarnza sunuyorum: Kabul edenler... Kabul etmeyenler... 3 üncü madde kabul edilmifltir.
4 üncü maddeyi okutuyorum:
BAfiKAN- Maddenin müzakeresine bafllyoruz.
Gruplar adna konuflma talebi var m?
CEVAT AYHAN (Sakarya)- Var efendim.
BAfiKAN- Refah Partisi Grubu adna, Sayn Cevat Ayhan; buyurun.
RP GRUBU ADINA CEVAT AYHAN (Sakarya)- Muhterem Baflkan, muhterem üyeler; görüflülmekte olan 720 Sra Sayl Özellefltirme Hakknda Kanun Tasarsnn 4 üncü maddesi üzerinde Refah Partisi Grubu adna söz almfl bulunmaktaym.
Muhterem arkadafllar, tasarnn bu maddesinde, Özellefltirme daresi Baflkanlnn kurulufl ve görevleri tarif edilmekte ve Özellefltirme daresinin yapaca hizmetler, maddeler halinde tarif edilmektedir.
Muhterem arkadafllar, bu maddenin (c) bendinde "kurulufllarn özellefltirme kapsamna alnmasna veya özellefltirme kapsamna alnmfl olan kurulufllarn eski statülerine iade edilmesi veya özellefltirme programndaki kurulufllardan gerekli görülenlerin özellefltirmeye hazrlanmasna karar verilmesi konusunda Kurula teklifte bulunmak "denmektedir.
Bendeniz, 3 üncü maddenin görüflülmesinin sonunda, Muhterem Bakana tevcih edilen sorular meyannda, hangi kurulufllar özellefltirmeye öncelikle alnacak ve özellefltirme programna alnmfl olan kurulufllarn tekrar eski statüsüne iadesinde - ki, bunlara, Özellefltirme Yüksek Kurulu karar veriyor- hangi kriterlere göre karar verilecek diye sormufltum. Yanlfl hatrlamyorsam, Sayn Bakan da, cevabn 2 nci maddede bulunduunu ifade ettiler.
2 nci madde ise, prensip maddesidir; yani, özellefltirmeyle ilgili genel prensipler ortaya konulmaktadr. Burada da, Özellefltirme daresinin, özellefltirme kapsamna alnacak veya eski haline iade edilecek kurulufllarla ilgili teklifte bulanaca ifade edilmektedir. Ancak, burada uygulanacak olan kriterler nelerdir; kâr edenler mi, zarar edenler mi; yatrm ihtiyac olanlar m; sermayenin tabana yaylmas hedefine ulafllmas için hizmet edecek olanlar m veya deer itibariyle, büyüklük itibariyle mi bir öncelik tespit edilecektir?
Bugün, PETKM'in özellefltirilmesi de var, Sümerbankn falan ilçedeki bir iplik fabrikasnn özellefltirilmesi de var. Yani, Özellefltirme daresinin, bunlarn hepsine bir anda girmesi de; ayrca, bunlar satn alacak müflteri bulmas da mümkün deil. Ancak, tasarda, maalesef, öncelikler tespit edilmemifltir. Öncelikler tespit edilmeyince, bir disiplin getirilmeyince, tabiî, Özellefltirme daresi tazyik altnda kalacak, hatta Özellefltirme Yüksek Kurulu tazyik altnda kalacak ve kelepir fiyatna baz tesislere göz koyanlar, aman bunu öncelikle özellefltirme listesine alnz, ihaleye çknz diyeceklerdir. Buna, nasl olsa baflkalar da talip olmayacaktr; çünkü, o flartlar önceden hazrlanr -biz, Türkiye'de, buna ait filmleri çok seyrettik bugüne kadar- ve böylece, millet mal, devlet mal kelepir fiyatna birtakm kimselere peflkefl çekilir; bunun dedikodusuna da, bunun tahribatna da yllar yl maruz kalrz. Bu ise fevkalade yanlfl olur. Bu, burada da yoktur, önceki maddede de yoktur.
Özellefltirme kapsamna alnacak kurulufllar için, mutlaka, iktisadî, teknolojik, snaî ve özellefltirme ekspertiz deeri itibariyle birtakm önceliklerin bu tasarya konulmas gerekirdi. Bu öncelikler buraya konulmaynca, fevkalade indî birtakm kararlarla, fevkalade tahripkâr birtakm neticeler hâsl olacak; bunlar da, milletin, devlete olan güvenini sarsacaktr. Bu tasary biz kanunlafltracaz; ama göre, bu tip olaylara da, maalesef, icra srasnda müdahale flansmz yok; ki, müdahale flansmzn olmadn, Meclis'in, çtüzüü ve çalflma düzeni itibariyle bu tip olaylara annda giremediini, geçenlerde Sayn Meclis Baflkan da bir vesileyle ifade ettiler.
Dün burada bir tartflma oldu, bir oylama oldu; güneydouda yanan köylerle ilgili olarak; kim yakt, Ermenistan'dan, 700 kilometre. öteden gelen PKK m yakt, oralarda barnmfl olan eflkya m yakt veya birtakm devlet güçlerine atfta bulunarak, iddia edilerek, onlar m yakt diye bir soru milletin zihninde asl kald ve kalacak; ama, bu Meclis de maalesef bunun üzerine gidemiyor; çalflma düzenimiz müsait deil. Gitmeyince, Meclisin itibar da, milletvekilinin itibar da, efkârumumiyede giderek deer kaybetmektedir. Onun için, mutlaka, tasarda bu hususlarn açklkla ortaya konulmas gerekirdi.
Yine, maddenin (d) bendinde, "kurulufllarn özellefltirilmesine iliflkin her türlü ifllemin yerine getirilmesi ile bunlarn özellefltirilmelerine hazrlk amacyla yönlendirilmesini, faaliyetlerinin takip ve koordinasyonunu yürütmek" denmektedir.
Muhterem arkadafllar, Türkiye 1984'ten beri özellefltirmeyi tartflmaktadr; dünyada, belki, özellefltirmeyi en çok konuflan, tartflan, bu konuda kanunlar ve kararnameler çkaran bir memleketiz; ama, bu sahada da ciddî bir yol almadmz ortadadr. Tabiî, eer Türkiye, 1984'ten beri ciddî olarak özellefltirmeyi düflünüyor idiyse, 1984'ten 1994'e kadar geçen bu on sene içinde, özellefltirmeyi hedef ald kurumlar, bütün iktisadî devlet teflekküllerini. öncelikle, sermaye bakmndan, teknoloji bakmndan, yatrm ihtiyac bakmndan, darboaz giderme, teknoloji gelifltirme yatrmlar bakmndan ele almas ve bunlar, pazara arz edecek seviyede çalflr kurumlar haline getirmesi gerekirdi; maalesef, bunlarn hiçbiri yaplmad.
fiimdi, Sayn Bakana, Sümerbankn flu fabrikasnn deeri nedir, Etibankn flu tesislerinin deeri nedir, Demir-Çelik' in flu tesislerinin deeri nedir; bu tesislerin modernizasyonu için, teknolojilerini gelifltirmek için, darboazlarn gidermek için yatrm ihtiyaçlar nedir, teçhizat olarak nedir, para olarak nedir diye sorsak, inanyorum ki, bu sahada yaplmfl hiçbir çalflma yoktur. Maalesef, böyle, kâlâr pazar gidiyoruz; kanun çkararak iflleri de düzene sokacamz zannediyoruz; ama, temelde ciddî hiçbir teknik çalflma olmad da ortadadr.
Muhterem arkadafllar, özellefltirmeyle ilgili -bu kadar dank- Kamu Ortakl daresi olmasna ramen ve on seneden beri, özellefltirmeyle ilgili birçok kanun çkarlmasna ramen, birçok çalflma yaplmasna ramen, bugün bu meselede hiçbir yol alamamamzn sebebi de, milletin, bu Hükümetin özellefltirmeyi ciddî flekilde yapaca hususundaki itimatszlnn sebebi de budur.
Deerli arkadafllar, bu hazrlklar olmadan, özellefltirme, göreceksiniz, bu kanun da çksa, bir netice vermeyecektir.
Yine kanun maddelerine baktmzda...
( Mikrofon otomatik cihaz tarafndan kapatld)
CEVAT AYHAN (Devamla)- ...(f) bendinde ise, "özellefltirme programna alnan kurulufllardan, anonim flirket statüsünde olan ve anonim flirket haline dönüfltürülen kurulufllarn sermayelerindeki kamu pay yüzde 50' nin altna düflünceye, dierlerinde ise özellefltirme uygulamalar sonucu devredildikleri tarihe kadar bunlarn sermaye miktarn tespit etmek kurulufl, birleflme veya bölünmelerinde gerekli düzenlemeleri yapmak, mal varlklar ile hak ve yükümlülüklerine iliflkin esaslar tespit etmek, hesaplar ve faaliyetleriyle ilgili her türlü düzenlemeyi yapmak, bu ifllemleri kolaylafltrc tedbir almak" denmektedir.
Deerli arkadafllar, bu hedefler, bu görevler, on seneden beri, o kanunda, bu kararnamede, flurada veya burada birtakm kurumlara verilmifltir; ama, maalesef, bunlar on senedir yerine getirilmedii için, bugün, özellefltirilmesi hedef alnan kamu istisadî teflebbüsleri icra dairelerinin takibi altnda bulunmakta, telefonlar kesilmekte, vastalarna, banka hesaplarna el konulmakta ve bu kurumlar, bir süre önce çkarlan ve kamu iktisadî teflebbüslerinin hacze maruz kalmasna cevaz veren bir kanunî deifliklik sebebiyle de bugün felç hale gelmifl bulunmaktadr. Yani, Özellefltirme daresiyle ilgili bu kanun tasarsndan önce, bu bentte tarif edilen görevler niye yaplmamfltr?!.
fiimdi, tabiî, söz sürem bitti; burada sfr rakamn görüyorum... Muhterem Baflkann müsamahasyla belki süremi bir iki dakika da geçmifl oldum...
Ancak, Sayn Baflkan, benim flahsî söz talebim de vard; eer bana sra geliyorsa, onu kullanrm; yoksa...
BAfiKAN- Efendim, sizden önce 3 arkadaflmz var; belki sra yine size gelecek; ama, tabiî, onlar okumak zorundaym...
CEVAT AYHAN (Devamla)- Teflekkür ederim Sayn Baflkan.
Muhterem üyeler, bu hususta genifl maruzatmz vardr; ancak, müteakip maddelerde, bunlar, peyderpey yüksek dikkatlerinize arz edeceiz.
Özellefltirme Kanunu Tasars, günde 10 saat çalflarak, üst üste iki haftada, alelacele geçirilecek bir tasar deildir. Siyasî ktidar, özellefltirmeyle ilgili skntlar, bu tasar çktktan sonra da, artarak, daha yaygn bir flekilde ve daha derinden yaflayacaktr; endifle ederim, daha zor günlere de gidecektir. Enine boyuna deerlendirmek için, bu tasarnn çok daha rahat bir zeminde müzakere edilmesi gerekirdi; ancak, biz, bu flartlara uyup, burada görüfllerimizi arz edeceiz.
Hepinizi hürmetle selamlarm. (RP sralarndan alkfllar)
BAfiKAN- Teflekkür ederim Sayn Ayhan.
Anavatan Partisi Grubu adna, Sayn Keçeciler; buyurun.
ANAP GRUBU ADINA MEHMET KEÇECLER (Konya)- Sayn Baflkan, deerli milletvekilleri; görüflmekte olduumuz özellefltirmeye iliflkin kanun tasarsnn 4 üncü maddesiyle ilgili, Grubumuzun görüfllerini arz ve ifade etmek üzere söz aldm. Bu vesileyle, Yüce Heyetinizi saygyla selamlyorum.
Deerli milletvekilleri, görüflmekte bulunduumuz bu kanun tasarsyla ilgili bir hususu özellikle ifade etmek istiyorum; çünkü, bu konu, bize göre fevkalade önemlidir. Zira, bu kanun tasars, muhtelif vesilelerle huzurumuza gelmifltir; daha önce, iki defa, kanun hükmünde kararname çkarma yetkisi isteyen yetki kanunu tasarlaryla gelmifltir, daha sonra da iktidar partisine mensup grup baflkanvekillerinin imzasyla verilen teklif fleklinde gelmifltir ve bir maddesi görüflülmüfltür.
Bu kanun tasarsnn 1 inci maddesi Genel Kurulda görüflülürken, o oturumu idare eden Meclis Baflkanvekili arkadaflmz komisyonu ikaz etmifltir; fakat, bana göre, komisyondaki arkadafllar çtüzüümüze uygun bir cevap vermemifllerdir... O bakmdan, ileride bu tasar, büyük ve ciddî bir skntya sebep olabilecektir.
çtüzüümüzün 77 nci maddesi -aynen okuyorum- flöyle diyor: "Anayasann 92 nci maddesi gereince Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafndan reddedilmifl olan kanun tasar veya teklifleri, ret tarihinden itibaren bir tam yl geçmedikçe, Millet Meclisinin ayn yasama dönemi içinde yeniden verilemez."
Deerli arkadafllarm, ktidar Partilerine mensup grup baflkanvekillerinin daha önce verdii teklif ile bugün görüfltüümüz tasar, maddeler itibariyle, hemen hemen ayn nitelikte ve ayn mahiyettedir. Bu teklif, komisyonda alelacele görüflülüp buraya gelmifl -Sayn hsan Saraçlar'n, Sayn Nihat Matkap'n ve tabiî, Doru Yol Partisine mensup dier grup baflkanvekillerinin de imzasn taflyan ve gündemimizde srada olan bir evvelki teklif- burada 1 inci maddesi kabul edilmifl ve sonra, komisyon, bu teklifi geri almfltr. fiu anda teklif Plan ve Bütçe Komisyonundadr.
Ayn nitelikte, madde itibariyle ayn, muhteva itibariyle ayn olan ve özellefltirmeyi düzenleyen bir dier teklif daha verilmifl; çtüzüümüzün 77 nci maddesi hiç nazar itibara alnmadan ve onunla ilgili komisyonda kararlar alnmadan, bu teklif, daha sonra Hükümetin tasarsyla birlefltirilerek tasar haline dönüfltürülmüfltür. Halbuki, komisyonda, öbür teklif de nazar itibara alnabilirdi ve birlikte mütalaa edilebilirdi; böylece, Anayasaya aykr, çtüzüümüze aykr bir ifllem yapmaktan, Yüce Meclisimizi kurtarmfl olabilirdik; fakat, Meclis çalflmalarndaki süratimiz ve ktidar Gruplarnn acelecilii sebebiyle, bu lazmeye riayet edilmemifltir.
Çok urafltk, komisyonda da önerge verdik; srarla belirttik ve dedik ki: fiu teklif Anayasa Komisyonuna gelsin; Anayasa açsndan, çtüzük açsndan flu teklife bir defa daha bakalm; çünkü, ayn mahiyetteki yetki kanunlar ve yetki kanunlarna dayanlarak çkarlmfl kanun hükmünde kararnamelerin Anayasa Mahkemesince iptali söz konusu; iki tane iptal karar var; bu kararlar muvacehesinde, teklifibafltan aflaya gözden geçirelim ve bu teklifte, Anayasaya aykr bir durumla karfl karflya kalnmasn. Sa olsun arkadafllar, birçok önerilerimize, Komisyonda, gereken hassasiyeti gösterip, tasary düzelttiler; ama, iflin esasna iliflkin, iflin temeline iliflkin, ifli tam doru doru noktaya getirecek önerilerimize iltifat etmediler.
Deerli arkadafllarm, flu anda bana göre, komisyonda bekleyen teklif ile bu teklif ayn mahiyettedir, ayn hususlar ihtiva etmektedir, madde bafllklar bile ayndr ve içerisindeki ifadeler de ayndr. Komisyon, daha önce o teklifi geri çekip bekletirken, üzerine baflka bir teklif gelmifl, bir de Hükümetten tasar gelmifl; ikinci teklifle tasar birlefltirilmifl, birinci teklif hiç nazar itibara alnmamfl! Bu, Meclis çalflmalar içerisinde, çtüzüümüz açsndan yanlfltr, hataldr ve Anayasann çtüzükle ilgili maddesine aykrlk teflkil eden bir davranfl olmaktadr.
Deerli arkadafllarm, aslnda, biz, çizgimizde tutarl olabilmek için, bu özellefltirme tasarsnn, arzasz, yanlflsz, hatasz kanunlaflmas için, Grup olarak, çok çaba ve gayret sarf ettik; hâlâ da ediyoruz, her maddede söz alp, bu yanlfllar düzeltmek için uraflyoruz. Görüfllerimize, zaman zaman uyuluyor, zaman zaman da uyulmuyor; ama, uyulmad yerler de öyle can alc noktalar ki!.. Mesela, 3 üncü maddede, bize göre son derece fahifl bir hata yaptk; yani, Özellefltirme daresinin ifllemlerini, bir çkmazn içine soktuk. Devlet hayatnda, komisyonlar halinde karar verilirken, Baflbakann baflnda bulunduu bir komisyonda oylama yaplmaz. Bu, hiç caiz deildir, varit de deildir. Konuflulur, herkes orada görüflünü ifade eder, orada kararlar oluflur ve Baflbakan o kararlar açklar.
Bu karara uygun hareket etmeyen, istifa eder, ayrlr veyahut da illa burada oybirliiyle karar almay istiyorsanz, bu, Koalisyon Protokolüne yazlr, yeni bir ek protokol yaplr, o zaman, dersiniz ki: "Burada, kararlar bize danflacaksnz." Aksi takdirde, her özellefltirme ifline, parti organlarnda karar vermek zorunda kalacaksnz ve bu, sizi, büyük ölçüde skntya sokacak; bu meselede, fevkalade büyük problemlerle karfl karflya kalnacak.
ERCAN KARAKAfi (stanbul)- Bu, doru deil.
MEHMET KEÇECLER (Devamla)- Yani, mesele fludur: Öyle, bir kifli Baflbakanlk yapamaz; yani, bir bakan "toplantya katlmyorum" dedi mi, Özellefltirme Yüksek Kurulu toplanamyor.
Bir özellefltirme kanun tasars için bizi, yaz tatilinde buraya çardnz, görüfltük "tamam, eylülün baflnda sevk edeceiz" dediniz; fakat, özellefltirmeyle ilgili yasa tasarsn, birbuçuk iki ay sonra, ancak ekim aynn 25'inde sevk edebildiniz . Demek ki, aranzda birçok problem var; görüflme, konuflma problemleri var. Özellefltirme ifllemini de ayn flekilde tehir edeceksiniz, uzatacaksnz diye korkuyoruz.
4 üncü maddede, Özellefltirme daresi kurulmaktadr. Daha önce bu, çeflitli flekiller almflt; "özellefltirme müsteflarl" falan denilmiflti. dareye dönüflmüfl olmas ve kadrolarnn -mevcut kadrolar Özellefltirme daresinde kullanmak kaydyla- çok fazla israfa gitmeden, belki 100 kadro ilavesiyle oluflturulmas, uygun deiflikliklerdir. Özellefltirme daresi Baflkanlna bu 4 üncü maddeyle verilen yetkiler, aslnda, özellefltirme ifllemini yapmak...
(Mikrofon otomatik cihaz tarafndan kapatld)
BAfiKAN- Buyurun.
MEHMET KEÇECLER (Devamla)- Tamamlyorum Sayn Baflkanm.
...icra etmek maksadyla verilmifl yetkilerdir. Bu yetkilerle özellefltirme ifllemi yaplacaktr, yaplmaya çalfllacaktr; ama, iflin bafl; yani Özellefltirme daresinin bal bulunduu Özellefltirme Yüksek Kurulu, bir evvelki maddede, yanlfl, hatal bir hukukî statü verilerek hatal bir zemine oturtulduu için; mevzuatmzda hiç olmayan, idarî mevzuatmzda hiç görülmeyen ve Baflbakann baflnda bulunduu bir komisyonda karar alnmas yönünde ve hiç rastlanmayan bir flekilde kaleme alnd için, Özellefltirme daresi, çok büyük zorluklarla, çok büyük bürokrasiyle ve skntyla karfllaflacaktr; daha dorusu, hiç uraflmamas icap eden siyasî meselelerle uraflr hale gelecektir. Özellefltirme daresi, bakanlar ikna etmek için, toplantya katlmaya veya karar imzalamaya ikna etmek için bakanlarn peflinde koflacaktr; zaman öldürecektir.
Aslnda, özellefltirme kanunu, 3 üncü maddede yaplan yanlfllkla ölü domaya mahkûm bir kanun haline getirilmifltir.
Bu düflüncelerle, beni dinlediiniz için hepinize teflekkür ediyor, sayglar sunuyorum efendim. (ANAP sralarndan alkfllar)
BAfiKAN- Teflekkür ederim Sayn Keçeciler.
Gruplar adna yaplan konuflmalar tamamlanmfltr.
fiahslar adna, Sayn Algan Hacalolu; Buyurun.
ALGAN HACALO⁄LU (stanbul)- Sayn Baflkan, deerli arkadafllarm; görüflülmekte olan Özellefltirme Yasa Tasarsnn 4 üncü maddesinin geneli üzerinde söz almfl bulunuyorum; bu vesileyle, sayglarm sunuyorum.
Özellefltirmeyle ilgili son befl, alt, sekiz yldr -ANAP döneminden bugüne- yaplan uygulamalar, bir noktada KT'leri kurtaralm derken, çok ciddî bir yara, çok ciddî bir sknt yaratt. Özellefltirmenin kapsamn, çerçevesini, hangi boyutta ne yapabileceinizi gerçekçi olarak ortaya koyamadan konuya daldnz ve çok sayda temel kuruluflu özellefltirme kapsamna aldnz.
Bu kurulufllar, yllarca, özellefltirilecek kurulufllar olarak ilan edildiler; uluslararas kurulufllara sunuldular; deerlendirmelere alndlar ve doaldr ki, bu kurulufllarn yönetimleri, sonu belli olmayan, gerçekçi olmayan bu programlar nedeniyle flaflkna döndüler; görevlerini yapamaz hale geldiler. nannz ki, eer, KT'ler, son alt yedi yldr zarar etmiflse, eer, son alt yedi yldr verimlilikleri büyük ölçüde düflmüflse, bunun temel nedenlerinden biri, bu kurulufllar özellefltirme kapsamna alp, gereini yapmadan, bugüne kadar sürüncemede brakarak, yöneticilerini ikilemle karfl karflya brakmfl olmanzdr.
fiimdi, bu madde, özellefltirmenin uygulamasndan sorumlu idarenin görevleriyle ilgili. Bu yasa tasarsnn 1 inci maddesiyle -bize büyük üzüntü veren yasa tasarsnn 1 inci maddesinin çerçevesiyle- snrsz bir özellefltirme yetkisini üstlenmifl bulunuyorsunuz; eer tasar yasalaflrsa, üstleneceksiniz.
Ben, bugün, bu konuyu yakndan izleyen arkadafllarnzdan biriyim. Ben de flaflkna döndüm. Hangi kurulufllar, flu anda, özellefltirmenin kapsam dflndadr? Hangisine el atsanz, bir noktada, bir kesitte, özellefltirme sürecine girdi çkt. Dolaysyla, hemen hemen büyük bir bölümü, çounluu, özellefltirme program içinde düflünülebilir veya düflünülemez. Bu konuda, bilinen bir fley var; yöneticiler flaflkn halde. Bugün "kapatacaz" diye ilan ettiiniz kurulufllar, lütfen gidiniz, ziyaret ediniz- ben, en azndan, istanbul'daki 7 ve dier bölgelerdeki 4 kuruluflu ziyaret ettim; arkadafllarmzla gittik, incelemeler yaptk- yöneticiler alyorlar, "elimizi kolumuzu baladnz" diyorlar.
fiimdi, siz, ortaya çkyorsunuz, diyorsunuz ki, "bu kurulufllarla ilgili, yani, özellefltirme kapsamna alnacak, bu madde ve 1 inci madde kapsamndaki -belki, çok daha geniflleyecek olan program kapsamndaki- kurulufllarla ilgili her türlü alanda söz sahibi biz olacaz." Bir anlamda, KT'lerin yeniden yaplandrlmasyla ilgili yllardr tartfltmz tek sektör mü, tek holding mi, sektör-holding mi tartflmasna, siz, tek holding modeliyle yaklaflyorsunuz; ama, iflletmek için deil. talya örnei, bir model getiriyorsunuz; EN örnei gibi; ama, iflletmek için deil, bunlarn yolunu tkamak veya özellefltirmek için. Tabiî özellefltireceksiniz bir bölümünü; ama, burada üstlenmifl olduunuz sorumluluklar, biliniz ki, elinizi, ayanz balayacak ve sizi...
(Mikrofon otomatik cihaz tarafndan kapatld)
BAfiKAN- Efendim, bir dakikanz rica edeceim.
Sayn milletvekilleri -arkadaflmzn konuflmasna zaman tanyacam- Bundan bir müddet önce, cep telefonlarnn Genel Kurulda kullanlmamas konusunda Meclis Baflkanlnn, sayn milletvekillerinden bir ricas olmufltu. Sayn milletvekillerinin bu konuda hassasiyetini rica ediyorum. Deminden beri cep telefonlaryla Genel Kurulda konuflan arkadafllarmz var; hassasiyetinizi istirham ederim.
FAHR GÜNDÜZ (Uflak)- Doru deil.
BAfiKAN- Ne doru deil?! Ben görüyorum efendim.
FAHR GÜNDÜZ (Uflak)- Cep telefonuyla görüflmeleri doru deil Sayn Baflkan.
BAfiKAN- Evet, teflekkür ederim.
Buyurun efendim.
ALGAN HACALO⁄LU (Devamla)- Teflekkür ederim Sayn Baflkan.
Bu çerçevede siz, hem bir finans kurumu gibi borç vermek ve faizini saptamak fleklinde görev yapmay düflünüyorsunuz hem bir idarî organ olarak yönetim kurulu gibi görev yapmak istiyorsunuz hem de BT'ler dahil, özellefltirilecek bütün kurulufllarn finans yaplarndan dein, her alandaki yatrmlarn dein, hatta yurt dflna gidecek olan personelin hangilerinin hangi amaçla gideceklerine iliflkin ayrntl konularda dahi karar vermek konumunda olmak istiyorsunuz. Eer bütün bunlar yapabiliyorsanz, yapabilecek idiyseniz, bu güçteyseniz, Türkiye'de mevcut KT yönetimleri dflnda böyle bir idare olarak, bütün KT'lerin, belirli bir zaman kesitinde -belirli bir zaman kesitinde diyorum; çünkü, elimdeki 1995 yl programdr ve biz bilmiyoruz; ama, belli ki, planclar biliyorlar- özellefltirme kapsamnda bulunan kurulufllarn, 1995 ylnda 500 trilyon düzeyinde mal ve hizmet satfl yapmalar öngörülüyor; yani siz, idare olarak, 500 trilyonluk mal ve hizmet üretecek ve satacak olan kurulufllarla ilgili, tüm ticarî alanlarla, iflletme alanlaryla ve dier alanlarla ilgili kararlarda müdahaleci tavr içinde olacaksnz. Siz bunun altnda kalrsnz.
BAfiKAN- Toparlayabilir misiniz...
ALGAN HACALO⁄LU (Devamla)- Balyorum efendim.
Amacnza deil, yllardr uygulanageldii gibi KT'lerin daha da batmasna neden olursunuz. Lütfen, gerçekçi olun. Öncelikle, özellefltirme kapsamna alnacak olan kurulufllar çok gerçekçi saptayn, -biz elefltirilerimizi daha evvel getirmifltik- sonra da yetkilerinizi mantk çerçevesi içinde belirleyin. Bizim, bu konuda, Yüce Meclise takdim etmek üzere hazrladmz baz önergelerimiz var; eer sras gelirse, bunlar savunacaz.
Sayn Baflkan, teflekkür ediyor, sayglarm sunuyorum. (Alkfllar)
BAfiKAN-Teflekkür ederim efendim.
fiahs adna, Sayn Gürkan, buyurun efendim.
H.ULUÇ GÜRKAN (Ankara)- Sayn Baflkan, deerli milletvekilleri; bir Özellefltirme Yüksek Kurulu var, bir de Özellefltirme daresi Baflkanl. Kurul, özellefltirme iflinin siyasî sorumluluunu taflyor; görev ve yetkileri de bu sorumluluuyla mütenasip; ama, öyle görünüyor ki, kurul, ifl yapmaya pek niyetli deil. Yetkilerini devrediyor, kime mi devrediyor, Özellefltirme daresi Baflkanlna. Evet, Yüksek Kurul, yetkilerini kurulufl ve görevleri bu maddede yazl olan Özellefltirme daresi Baflkanlna önemli ölçüde devrediyor. yani, yetkilerini, kendisine bal olmayan, bütünüyle Baflbakann emrindeki bir idareye devrediyor. Bir idare ki, yalnz ve yalnz baflkan var, gerisi -deyim yerinde ise- hava cva; bafltan sona Baflbakann emir kullar...
Deerli milletvekilleri, bu yaklaflm doru deildir. Türkiye Büyük Millet Meclisinin yetkilerinin, Baflbakan ve 4 bakandan oluflan bir kurula bu kurul eliyle de Baflbakann özel çiftlii biçiminde örgütlenen Özellefltirme daresine peflkefl çekilmesi, sakat ve yanlfl bir anlayfltr ve özellefltirmeyi, Türkiye'nin bir meselesi olmak yerine, Baflbakan Tansu Çiller'in ve -kusura bakmayn ama- sayn eflinin özel ifli haline dönüfltürmektedir.
Deerli milletvekilleri, zaman zaman, kendi kendime, "ben, bütün bunlar, bu kürsüye çkp.neden anlatyorum" diye soruyorum ve "bofluna m yoruyorum kendimi, bofluna m yürek tüketiyorum" diye düflünüyorum. Özellikle 3 üncü maddede, Avrupa Adalet Divannn bir kararn anmsatarak sosyal demokrasinin evrensel ilkelerine bal olduunu söyleyen arkadafllara "iflte, sosyal demokrasinin evrensel ilkeleri; bu deifliklik için oyunuzu kullann" deyip de, havaya kalkan bir el görmedikten sonra, "bofluna m konufluyoruz acaba" diye düflünmeye baflladm. Bunun için diyorum ki: Ne dersiniz, ben de bu iflten vaz m geçeyim, pes mi edeyim sizin bu vurdumduymaz kararllnz karflsnda; ben de mi "sat anasn" deyip bir kenara çekileyim.
Deerli milletvekilleri, evet, sat anasn gitsin, yaptnz bu; hepsi gitsin, hepsi bitsin de kurtulalm; onu sat, bunu sat, ne var ise sat... Acaba, para için her fley satlr m?!
AL ER (çel)- Onlar satarlar!
H.ULUÇ GÜRKAN (Devamla)- Satlyor; ne yazk ki satlyor; çünkü, buras, DYP'nin hükümette, ANAP'n muhalefette, SHP'nin ise hem iktidarda hem muhalefette, bir arada, hep birlikte iktidar olduklar 1994 Türkiyesi!..
HASAN KORKMAZCAN (Denizli)- Sayn Baflkan, sataflma var.
AL ER (çel)- Sayn Baflkan, sataflma dolaysyla söz istiyorum.
H. ULUÇ GÜRKAN (Devamla)- Burada, "nerede devlet babann namusu" diye sorduunuz zaman, kimse, bu sorularla kendisini yormuyor; yoranlara da, hemen "nesli tükenmifl dinazor" "çadfl yaratk" "dünya deifliyor; ama, bu adamlar, iflte bunu, kavrayamyorlar, deiflmeyi alglayamyorlar" gibi suçlamalar getiriliyor. Neyse, suçlayan suçlasn; ben, kendi payma, sormaktan vazgeçmeyeceim: Acaba, Türkiye Büyük Millet Meclisinin bahçesi, bu Meclisin bahçesi, bir gün, yap-ifllet-devret modeliyle, bir gazinocuya kiraya verilebilir mi, braknz bahçesini, Meclisimizin verimli bir biçimde kullanlmayan Senato bölümü, hele bir de "Anayol" formülü tutarsa, ANAP'n da bir grup salonuna ihtiyac kalmazsa, iflte o Senato Salonu, büyük bir maaza yaplmak üzere, bir yabanc firmaya neden kiralanmasn, neden satlmasn?! Çankaya'daki Atatürk'ün eski evi, lokanta yaplmak flartyla ihaleye çkarlabilir mi; bu yasaya göre çkarlabilir; ama, size hatrlatyorum: Bunlar yapacaksanz, flu günlerde süratle yapn; çünkü, devir, satma devridir!..
Deerli milletvekilleri, görüyorsunuz ne hallere düfltük. Hani, bizim tarih kitaplarnda Osmanllarn vatan nasl sattklar yazlyordu ya; iflte, bütün bu okuduklarnz unutun; onlar eskidi, yrtp atn. Yeni olan, devlet babann, baflnda "Türkiye Cumhuriyeti" yazl kamu kurulufllarn, mallaryla birlikte, yok pahasna satmasdr!.. Baflbakanmz da övünçle vurgulamfl bu satfl: "Yl sonuna kadar, özellefltirmenin, 1,5 milyar dolar para getireceini hesaplyoruz. Hele yasa Parlamentodan çksn, hzmz herkesi flaflrtacak..."
(Mikrofon otomatik cihaz tarafndan kapatld)
BAfiKAN- Toparlayn efendim.
H.ULUÇ GÜRKAN (Devamla)- "...Petrol Ofisi, TÜPRAfi'a bal rafineriler, Türk Hava Yollar, PETLAS ve Ereli Demir ve Çelikteki kamu hisseleri, baflkaca bir yasal düzenlemeye gerek olmakszn satlacak" demifl.
Deerli milletvekilleri, kamu kurulufllarnn önemini, ekonomideki yerini, ulusal konumunu; bunlar geçtim; ama, binalarn pek çou, birer biblodur, birer tarihî eserdir, kentlerimizin süsüdür; satld m gider; bir daha zor geri alrsnz, bir daha benzerini zor yaparsnz; ama, dilerseniz, maalesef bu salondaki anlayfla uyarak, hep birlikte bunlara boflverelim; boflverelim de, kalc olan "satalm gitsin; gitsin de bitsin, hepimiz kurtulalm" diyelim; bu anlayflla oylarmz verelim?.. Herhalde, memleket için hayrls bu oluyor, öyle mi?!
Sa olun.
BAfiKAN- Teflekkür ederim Sayn Gürkan.
Sayn Gürkan konuflmalarnda, Meclise atfta bulunarak, Meclisin belli bölümlerinin, bu kanunun çkmasndan sonra, birtakm deiflikliklere tabiî tutulabileceini de düflündüünü ifade ettiler.
NASAN BASR ELER (Edirne)- Ona biz karflyz.
BAfiKAN- Efendim, belki kendileri, maksatlarn aflan bir cümle kullandlar, maksatlar o deildi; ama, kendilerinin de çok yakndan bileceini tahmin ettiim flekliyle, bu Yüce Mecliste yaplacak her tadilat, önce, bu Yüce Meclisin Baflkanlk Divannn kararna baldr; bir.
iki: Ayrca, en küçük...
Buyurun Sayn Sezgin.
SMET SEZGN (Aydn)- Çok haklsnz Sayn Baflkan.
BAfiKAN- Teflekkür ederim, zabtlara geçirmek için söylüyorum.
kincisi: Bu karar verilse dahi; yani, Baflkanlk Divannda, "bu Mecliste flu deifliklik yaplacaktr, Meclisin çalflma düzeni açsndan" fleklinde bir karar verilse dahi, bunun uygulanmas da, bu Meclisin Avusturyal Mimar Holzmeister'in vârislerinin iznine tabidir; bütün bunlarn hepsi, kanunî prosedürlere balanmfltr.
Üçüncüsü: Bu Yüce Meclis, sizin konuflmanzda belirtildii flekliyle, altnn çizildii flekliyle, hiçbir flekilde bir düzen deiflikliine gitmeyecektir, buna, önce bu sayn milletvekilleri müsaade etmezler.
CENGZ ALTINKAYA (Aydn)- Sayn Baflkan, Hükümetin böyle bir niyeti var m yok mu, açklasnlar.
BAfiKAN- Hiçbir hükümetin böyle bir niyeti olduunu düflünmüyorum, düflünmek dahi istemiyorum.
BAfiKAN- Sayn Kormazcan bir talebiniz mi var?
HASAN KORKMAZCAN (Denizli)- Sayn Baflkan, Sayn Uluç Gürkan'n konuflmas srasndaki beyanlarndan bazlar hakknda, Meclis oturumunu yöneten Baflkan sfatyla açklamalarda bulundunuz; gayet yerinde bir tutumdur, annda cevaplandrlmas gerekliydi; ama, Sayn Uluç Gürkan, yine ayn konuflmasnda, Anavatan Partisi Grubunun bu kanun tasarsyla ilgili tutumu hakknda da hemen cevaplandrlmas gereken baz beyanlarda bulundu.
Onlardan birisi, "Koalisyonun üçüncü orta" gibi bir nitelemedir.
kincisi, "bu ifli, satalm, bitirelim" gibi, hesapsz bir özellefltirme uygulamasna bizim taraftar olduumuzu ima eder flekildeki beyanlardr.
Bunlarn Grubumuz adna cevaplandrlmasnda zaruret var.
BAfiKAN- Sataflma nedeniyle söz istiyorsunuz.
Yeni bir sataflmaya meydan vermeden konuflmak üzere, buyurun efendim.
HASAN KORKMAZCAN (Denizli)- Sayn Ali Er, sataflmaya cevap verecek efendim.
BAfiKAN- Buyurun Sayn Ali Er.
AL ER (çel)- Teflekkür ederim Sayn Baflkan.
Tabiî, Sayn Gürkan, "özellefltirme konusunda, Anavatan Partisi de Koalisyonun üçüncü aya, üçüncü orta" gibi bir söz ettiler. Ben buna hiç katlmyorum. Anavatan Partisinin özellefltirme anlayflnn, bugün bu iki ortan burada Meclisten geçirmek istedii özellefltirme tasarsndaki anlayflla uzaktan yakndan hiçbir iliflkisi ve alakas kalmad kanaatindeyim. Çünkü, bizim verdiimiz önerge reddedilmifltir. O önerge reddedildikten sonra, bunlarn yapaca özellefltirme ve çkaraca bu özellefltirme kanunu da, Anavatan Partisini uzaktan yakndan -samimî söylüyrum- balamamaktadr; bir.
kincisi: Bu Anayol konusu gerçekleflirse, Anavatan Partisinin, grup salonuna da ihtiyac kalmayacan söyledi Sayn Gürkan. Anavatan Partisi, Türkiye Cumhuriyeti devam ettii sürece, Yüce Allah'n izniyle var olmaya devam edecektir. Zaten, bizim, birbiriyle kavga eden, her gün birbirini kötüleyen, her gün birbirine giren; ama, sadece iktidar olma uruna her fleyi tavize döken bu ktidarn hiçbir ortayla da ortak olmaya hiç niyetimiz yoktur, olmayacaktr da.
ERCAN KARAKAfi (stanbul)- Sayn Baflkan, sayn konuflmac sataflyor.
AL ER (Devamla)- Zaten Osmanllar da hiçbir yeri satmamfltr; ama, göreceksiniz, bu ktidar, bu ülkenin çok fleylerini satacaktr; ondan sonra hep beraber hesaplaflacaz bu Mecliste.
Hepinizi saygyla selamlyorum.(ANAP sralarndan alkfllar)
BAfiKAN- Teflekkür ederim.
Sayn Karakafl, söz mü istediniz efendim?
ERCAN KARAKAfi (stanbul)- Sayn Baflkan, konuflmac, dier konuflmacya yant vermek için çkt; fakat, Hükümeti, dolaysyla ortaklarn suçlad. Örnein, "kendi çkarlar için bir aradalar ; her gün birbirlerine elefltiri götürüyorlar" dedi. Bu Kolasiyon Hükümeti iki partiden olufluyorsa, tabiîdir ki, konular konuflarak, müzakere ederek belirtecekler. Bu, doal bir fley.
BAfiKAN- Kürsüden söz istiyorsunuz...
ERCAN KARAKAfi (stanbul)- Hayr efendim. Bunu yerimden belirttim sadece.
BAfiKAN- Yerinizden söylediniz; zabtlara geçti.
Teflekkür ederim.
BAfiKAN- 4 üncü madde üzerinde görüflmeler tamamlanmfltr.
4 üncü maddeyle ilgili verimifl önergeler vardr; önce gelifl srasna, sonra aykrlk derecesine göre okutup iflleme koyacam:
Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanlna
Görüflülmekte olan, Özellefltirme Yasa Tasarsnn 4 üncü maddesinin birinci fkrasnn afladaki biçimde deifltirilmesini öneriyoruz.
Gereini saygyla dileriz.
H.Uluç Gürkan Mustafa Ylmaz Ender Karagül
Ankara Gaziantep Uflak
M.stemihan Talay Ali Uyar
çel Hatay
MADDE 4.- (Birinci fkra): Baflbakanla bal,...
Gerekçe:
Mevcut yasa tasars, olaanüstü merkezî ve hantal bürokratik yap olarak örgütlenen Özellefltirme daresi Baflkanln olaanüstü yetkilerle donatmaktadr. Bu yetmezmifl gibi, Özellefltirme Yüksek Kurulunun belli yetkileri de anlan idareye devredilmektedir.
Hiç gerei olmad halde, adeta, yeni bir KT gibi örgütlenen Özellefltirme daresi Baflkanl, elinde toplad bütün bu yetkilerle dorudan Baflbakana balanmaktadr.
Baflbakan Sayn Tansu Çiller' in, bu konuda fevkalade srarl olduu ve özellefltirme iflini kendi özel ifli gibi alglayp izledii bilinmektedir. Bu anlayflnn, yasal düzenlemeye dönüfltürülmesi kabul edilebilir deildir.
Dolaysyla, Özellefltirme daresi Baflkanlnn, dorudan ve bireysel olarak Baflbakan yerine Baflbakanla balanmas öngörülmüfltür.
Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanlna
Görüflülmekte olan, Özellefltirme Yasa Tasarsnn 4 üncü maddesinin ikinci fkrasnn afladaki biçimde deifltirilmesini öneriyoruz.
Gereini sayglarmzla dileriz.
H.Uluç Gürkan Mustafa Ylmaz Ender Karagül
Ankara Gaziantep Uflak
M.stemihanTalay Ali Uyar
çel Hatay
MADDE 4.- (kinci fkra): darenin görevi, Özellefltirme Yüksek Kurulunun sekreterya hizmetlerinin yürütülmesinden ibarettir.
Gerekçe: Özellefltirme uygulamalarnda asl olan, olabildiince fleffaf, olabildiince hzl ve bütünüyle salkl kararlar verilebilmesidir. Bunun için de, özellefltirme program kapsamndaki kurulufllarn dorudan kendilerine inisiyatif verilmesi yararldr.
Bunun yerine, Kamu Ortakl daresi örneinde olduu gibi, merkezî ve tam anlamyla hantal yeni bir bürokratik idarî yapnn yaratlmas doru deildir. Bu tercih, özellefltirmeyi aynen bugüne kadar olduu gibi, yaplamaz ve yaplan da flaibeli bir konuma sokacaktr.
Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanlna
Görüflülmekte olan, Özellefltirme Uygulamalarnn Düzenlenmesine ve Baz Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Deifliklik Yaplmasna Dair Kanun Tasarsnn 4 üncü maddesinin (f) bendinin afladaki flekilde deifltirilmesi için, gereini sayglarmzla arz ederiz.
Algan Hacalolu Adnan Keskin rfan Gürpnar
stanbul Denizli Krklareli
smail Cem Hasan Akyol
stanbul Bartn
Tasarnn 4 üncü maddesinin (f ) bendi için önerilen deiflik metin:
f) Özellefltirme porgramna alnan kurulufllardan, anonim flirket statüsünde olan ve anonim flirket haline dönüfltürülen kurulufllarn sermayelerindeki kamu pay yüzde 50'nin altna düfltükten sonra bunlarn sermaye miktarlarn tespit etmek, kurulufl, birleflme veya bölünmelerinde gerekli düzenlemeleri yapmak; mal varlklaryla, hak ve yükümlülüklerine iliflkin esaslar tespit etmek; hesaplar ve faaliyetleriyle ilgili her türlü düzenlemeyi yapmak, bu ifllemleri kolaylafltrc tedbirleri almak. Söz konusu kurulufllardaki kamu pay yüzde 50'nin altna düflünceye kadar Özellefltirme daresi Baflkanl gerekli çalflmalar yapar; karar için Özellefltirme Yüksek Kuruluna sunar. Özellefltirme Yüksek Kurulu mevcut yasalar ve mevzuat çerçevesinde gereini yapar.
Gerekçe:
Özellefltirme kapsam içerisinde olan, kamu kurulufllarndaki kamu pay yüzde 50'nin altna düflünceye kadar, bunlarla ilgili sermaya miktarlarnn tespiti, kurulufl, birleflme veya bölünmelerinde gerekli düzenlemelerin yaplmas ve benzeri gibi temel konulara karar verme yetkisi ancak siyasî organlar tarafndan kullanlabilir.
Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanlna
Görüflülmekte olan, Özellefltirme Uygulamalarnn Düzenlenmesine ve Baz Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Deifliklik Yaplmasna Dair Kanun Tasarsnn 4 üncü maddesinin (e) bendinin afladaki flekilde deifltirilmesi için gereini sayglarmzla arz ederiz.
Algan Hacalolu Adnan Keskin brahim Özdifl
stanbul Denizli Adana
Mehmet Sevigen Haydar Oymak
istanbul Amasya
Tasarnn 4 üncü maddesinin (e) bendi için önerilen deiflik metin:
e) Özellefltirme programna alnan kurulufllardan anonim flirket statüsünde olmayanlarn, gerekiyorsa anonim flirket haline dönüfltürülmeleri için Özellefltirme Yüksek Kuruluna öneri sunmak; kanunla kurulmufl olup, anonim flirket statüsünde olmayan, ancak anonim flirkete dönüfltürülmelerinde yarar görülen kurulufllar için bu hususlarla ilgili yasa tasars sunmak.
Gerekçe: Kamuya ait kurulufllarn anonim flirket haline dönüfltürülmeleri, kuruluflun statüsü ile ilgili temel bir karar olup; çou kez sermayenin miktar, sermayeye katlm, sermaye artrm, yönetim kurullarnda kamunun kimler tarafndan hangi organlarda temsil edilecei gibi hususlar da içerdiinden, bu konuda Özellefltirme daresi Baflkanl ancak öneri gelifltirip, Özellefltirme Yüksek Kuruluna sunabilir.
Kanunla kurulmufl olup, anonim flirket statüsünde olmayan, ancak anonim flirkete dönüfltürülmek istenen kurulufllar için ayr yasalar çkarlmas doaldr.
Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanlna
Görüflülmekte olan 720 sra sayl Kanun Tasarsnn 4 üncü maddesinin üçüncü fkrasnn üçüncü satrnda yer alan (i) ibaresinin () olarak deifltirilmesini ve ayn satrda yer alan (n) ibaresinin metinden çkarlmasn arz ve teklif ederiz.
Ifln Çelebi Elaattin Elmas Refik Arslan
zmir stanbul Kastamonu
fiükrü Yürür Selçuk Maruflu Halit Dumankaya
Ordu stanbul stanbul
Gerekçe: Metin üzerindeki düzenlemeler srasnda bir sehiv eseri olarak () bendinin (i) fleklinde yer almfl olmas nedeniyle ve bu konunun nitelii itibariyle söz konusu (i) bendinin () olarak deifltirilmesi gerekmektedir.
Ayrca içerdii konularn mahiyeti ve özellikleri nedeniyle (n) bendindeki yetkilerin de, kurulufllarn yönetim kurullarna devri uygun görülmemektedir.
Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanlna
Müzakere edilmekte olan 720 sra sayl yasa tasarsnn 4 üncü maddesinin birinci fkrasnda yer alan, "Baflbakan, bu kanunla ilgili yetkilerini, görevlendirecei özellefltirmeden sorumlu bir devlet bakan vastasyla kullanabilir" cümlesindeki "özellefltirmeden sorumlu bir devlet bakan" yerine "Ticaret ve Sanayi Bakan" ifadesinin getirilmesini arz ve teklif ederiz.
Mustafa Ünald fiaban Bayrak Zeki Ünal
Konya Kayseri Karaman
Ahmet Remzi Hatip Cevat Ayhan
Konya Sakarya
Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanlna
Müzakere edilmekte olan 720 sra sayl kanun tasarsnn 4 üncü maddesinin birinci fkrasnda yer alan "geçici bir teflkilat olup, özellefltirme süreci sona erdiinde" ibaresinin tasar metninden çkarlmasn arz ve teklif ederiz.
fiaban Bayrak Mustafa Ünald Mehmet Elkatmfl
Kayseri Konya Nevflehir
Ahmet Remzi Hatip Cevat Ayhan
Konya Sakarya
Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanlna
Müzakere edilmekte olan 720 sra sayl kanun tasarsnn 4 üncü maddesinin birinci fkrasnn sonunda yer alan "idare, geçici bir teflkilat olup, özellefltirme süreci sona erdiinde, elemanlar ihtisaslarna göre, ilgili kurulufllara nakledilir" cümlesinin tasardan çkarlmasn arz ve teklif ederiz.
Mustafa Ünald Zeki Ünal fiaban Bayrak
Konya Karaman Konya
Hüseyin Erdal Ahmet Remzi Hatip
Yozgat Konya
Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanlna
Görüflülmekte olan 720 sra sayl kanun tasarsnn 4 üncü maddesinin ikinci fkrasnn "n" bendinin ilk satrnda yer alan "kurulufllara..." ibaresinin "özellefltirme kapsamna alnan kurulufllara" fleklinde deifltirilmesini arz ve teklif ederiz.
hsan Saraçlar Nevzat Ercan Hannan Özüberk
Samsun Sakarya Gaziantep
M. Sadk Avundukluolu Mehmet Özkaya Orhan fienda
Krkkale Gaziantep Adana
Mustafa Zeydan
Hakkâri
⁄erekçe:
Yaplacak olan bu ekleme ile maddede yer alan kurulufl kavramna açklk getirilmifl olacaktr.
BAfiKAN- Sayn milletvekilleri, gelifl srasna göre okutacam son önerge Anayasaya aykrlk iddias olan önergedir. flleme koyma safhasnda birinci önerge olarak, bundan bafllayacam.
Yalnz, bu önergenin gerekçesini okutmayacam; zira, bu önergenin gerekçesi de, ayn önerge sahiplerince, 3 üncü maddede verilen önerge gerekçesinin aynsdr. Tutanaklara geçmesi için, Tutanak Müdürlüüne aynen vereceim; ama, zaman tasarruflu kullanma açsndan gerekçeyi okutmayacam.
Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanlna
Özellefltirme ile ilgili 720 sra sayl yasa tasarnn, 4 üncü maddesinin, Anayasann 5 inci, 6 nc, 10 uncu, 47 nci ve 167 nci maddeleriyle, Anayasann "Bafllangç" bölümünün 5 inci fkrasna, 7 nci ve 123 üncü maddeleriyle, "Anayasa Mahkemesinin Kararlar" bafllkl 153 üncü maddelerine aykrdr.
Gerekçeleri iliflikte açklanan Anayasaya aykrlk konusunun, çtüzüün 85 inci maddesi uyarnca, oylanmak üzere görüflülmesini dileriz.
Sayglarmzla.
H.Uluç Gürkan Atilla Mutman M.stemihan Talay
Ankara zmir çel
Ender Karagül Mustafa Ylmaz Nami Çaan
Uflak Gaziantep stanbul
BAfiKAN- Önergeyi iflleme koyuyorum:
Sayn Komisyon, önergeye katlyor musunuz?
PLAN VE BÜTÇE KOMSYONU SÖZCÜSÜ ALÂETTN KURT (Kocaeli)-Katlmyoruz Sayn Baflkan.
BAfiKAN- Sayn Hükümet?..
DEVLET BAKANI ABDULLAH AYKON DO⁄AN (Isparta)-Katlmyoruz Sayn Baflkan.
BAfiKAN- Sayn Komisyon ve Sayn Hükümet, önergeye katlmyorlar.
III YOKLAMA
BAfiKAN- Önergeyi oylarnza arz etmeden önce, bir yoklama istemi var; okuyorum:
Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanlna
Genel Kurulda toplant yetersays yoktur; yoklama yaplmasn arz ederiz.
fiimdi, önergede imzas bulunanlarn, burada bulunup bulunmadklarn arayacam.
Abdüllatif fiener?.. Burada.
Ali Ouz?..Burada.
fiinasi Yavuz?.. Burada.
Ahmet Arkan?.. Burada.
smail Coflar?.. Burada.
Mustafa Bafl?.. Burada.
Lütfi Doan?.. Burada.
Zeki Ünal?.. Burada.
Ahmet Remzi Hatip?.. Burada.
Cevat Ayhan?.. Burada.
Yoklama yaplacaktr.
(Yoklama yapld)
BAfiKAN- Toplant yetersays vardr; görüflmelere devam ediyoruz.
(Devam)
BAfiKAN- 4üncü madde üzerindeki birinci önergeyi Yüce Meclise arz etmifltim, önergeye Komisyon ve Hükümet katlmadklarn ifade etmifllerdi.
Bu önerge Anayasaya aykrlk iddiasnda olan önergeydi.
Önergeyi oylarnza arz ediyorum: Önergeyi kabul edenler...Etmeyenler... Önerge kabul edilmemifltir.
kinci önergeyi iflleme koyuyorum:
Ankara Milletvekili Uluç Gürkan ve Arkadafllarnn Önergesi:
Madde 4.- Birinci fkra: "Baflbakanla bal..."
BAfiKAN- Sayn Komisyon önergeye katlyor mu efendim?
PLAN VE BÜTÇE KOMSYONU SÖZCÜSÜ ALÂETTN KURT (Kocaeli) - Katlmyoruz Sayn Baflkan.
BAfiKAN- Sayn Hükümet?..
DEVLET BAKANI ABDULLAH AYKON DO⁄AN (Isparta)- Katlmyoruz Sayn Baflkan.
BAfiKAN- Sayn Komisyon ve Sayn Hükümet önergeye katlmyorlar.
Sayn Gürkan önerge sahibi olarak söz istediler. Buyurun efendim.
H. ULUÇ GÜRKAN (Ankara)- Sayn Baflkan, deerli milletvekilleri; Komisyonun da Hükümetin de, en azndan hukuk ve kanun teknii bakmndan bu önergeye katlmas gerekirdi diye düflünüyorum.
fiimdi, Özellefltirme daresi Baflkanl, yasa tasarsna göre, dorudan doruya, kifli olarak, birey olarak Baflbakana balanyor. Böyle fley olmaz; balanacaksa, Baflbakanlk diye bir kuruma balanmas gerekir. Nitekim, biz önergede de, "Baflbakan" yerine "Baflbakanla baldr" anlayfln getiriyoruz.
Deerli arkadafllar, eer bu deifliklik yaplmazsa, tasarnn bütününü okuduunuzda göreceksiniz ki, Özellefltirme daresi eliyle özellefltirme iflleriyle ilgili bütün yetkiler, bir kifliye, bizzat Baflbakann kendisine -temsil ettii makama da deil, bizzat kendisine- verilmifl oluyor. Böyle bir anlayflla yasa yaplmaz, hele hele son derece duyarl olunmas gereken, kamu mallarnn, kamu tesislerinin, kamu fabrikalarnn, kamu kurumlarnn, devletin yetmifl seksen yllk mal varlnn satflnda bu yetkiler, bu görevler bir kiflinin keyfî iradesine verilemez, balanamaz. Onun için, bu deifliklii; yani, flu an görüflmekte olduumuz önergeyi lütfen biraz ciddîye aln.
Olduu gibi geçmesi size ne kazandrr bilmiyorum; ama, eer özellefltirme konusunda samimiyseniz, bu tür, hukuka aykr, Anayasaya aykr olaylarn üstünde srarl olmayn. Burada, bu deifliklikleri srarla kabul etmeme yoluyla belki üç dakika befl dakika kazanyorsunuz; ama, bir iki ay içinde olay Anayasa Mahkemesinden geri dönüyor ve Kelolan misali geriye dönüp bakyorsunuz, bir arpa boyu yol gitmiflsiniz.
Tercih sizin, flu iflleri tek bir kifliye, birey olarak Baflbakana m balamak istiyorsunuz; yoksa temsil ettii kuruma m birtakm yetkileri vermek istiyorsunuz. Deifliklik önergesinin esprisi, mant budur.
Bu önergeler, engelleme, ifli yavafllatma ve uzatma amaçl deildir; belki, sizi Anayasa Mahkemesinin iptal kararndan kurtaracak önergelerdir. Onun için, bir kez daha yineliyorum. Lütfen, görüflmekte olduumuz tasary ciddîye aln. Bu tasarda, hukuk teknii, kanun teknii açsndan yaplmas gereken, yaplmas kaçnlmaz olan deifliklikleri kabul edin ve biraz olsun iyileflsin. Aksi takdirde, bunun faturasn, bir iki ay sonra, bir üç ay sonra, yeniden, gece yarlarna kadar bu tasaryla benzer bir tasaryla bouflarak hepimiz öderiz.
Sa olun.
BAfiKAN- Teflekkür ederim.
Önerge üzerindeki görüflmeler tamamlanmfltr.
Önergeyi oylarnza arz ediyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Önerge kabul edilmemifltir.
Dier önergeyi iflleme koyuyorum.
Kanun tasarsnn 4 üncü madde, birinci fkrasnda yer alan "geçici bir teflkilât olup, özellefltirme süreci sona erdiinde" ibaresinin tasar metninden çkarlmasn arz ve talep ederiz.
fiaban Bayrak(Kayseri) ve arkadafllar
BAfiKAN- Sayn Komisyon?..
PLAN VE BÜTÇE KOMSYONU SÖZCÜSÜ ALÂETTN KURT (Kocaeli)- Katlmyoruz Sayn Baflkan.
BAfiKAN- Sayn Hükümet?..
DEVLET BAKANI ABDULLAH AYKON DO⁄AN (Isparta)- Katlmyoruz efendim.
BAfiKAN- Komisyon ve Hükümet önergeye katlmyor.
CEVAT AYHAN (Sakarya)- Söz istiyorum Sayn Baflkan.
BAfiKAN- Önerge sahiplerinden Sayn Cevat Ayhan, buyurun.
CEVAT AYHAN (Sakarya)- Muhterem Baflkan, muhterem üyeler; 720 sra sayl kanun tasarsnn 4 üncü maddesiyle ilgili olarak vermifl olduumuz önerge üzerinde söz almfl bulunuyorum.
Muhterem arkadafllar, kanun tasarsnn bu maddesinde, Özellefltirme daresinin, özellefltirme kapsamna alnacak KT'lerin hesaplar ve faaliyetleriyle ilgili her türlü düzenlemeyi yapmak, bu ifllemleri kolaylafltrc tedbirler almak fleklinde hüküm ifade edilmekte ve dier bentlerde de benzeri yetkiler ve görevler Özellefltirme daresine verilmektedir.
Muhterem arkadafllar, biz, Parti olarak özellefltirmeye karfl deiliz; ancak, bugüne kadar yaplan uygulamalar ve bugünkü Hükümetin de üç yldan beri yapmfl olduu uygulamalar nedeniyle, yetmifl ylda, milletin tasarruflaryla memleketin kalknmasn salayan, bu maksatla kurulup gelifltirilen bu kurulufllarn, özellefltirme denemeleri altnda bugün içine düflürüldükleri fevkalade elem verici durumu müflahede ederek, bundan sonra yaplacak olan uygulamalarn bu durumu daha da kötülefltirecei hakkndaki kanaatimiz sebebiyle özellefltirme yetkisinin bu Hükümete verilmesine karflyz.
Muhterem arkadafllar, neden karflyz; çünkü, numuneler, denemeler, verilen yetkilerin kullanlfl tarz bizi karfl olmaya itmektedir. Baknz, stanbul'da, devletin sahip olduu tersaneleri yöneten bir Gemi Sanayii Anonim fiirketi Genel Müdürlüü var. Bu, Pendik, Camialt, Haliç ve Alaybey tersanelerini sevk ve idare eden bir kurulufl.
Bu kuruluflun baflnda, gemi infla ve makine mühendislii tahsil etmifl, fevkalade yetenekli bir genel müdür var. Gene, yönetim kurulunda, uzun süre tersane genel müdürlüü yapmfl bir emekli amiral, bir iktisatç ve dier sahalarda uzman üyeler var.
fiimdi, 22 Ekim l994 tarihinde bu Hükümet, bu yönetim kurulunu feshediyor, yerine yeni bir yönetim kurulu getiriyor. Bunlar kim; gemi sanayiini yönetecek genel müdür bir edebiyatç, gemi teknolojisini, pazarn, terminolojisini; bu sahay bilmeyen bir edebiyatç genel müdür getirilmifl, Bakanlktan; yine, bu sahayla hiç ilgisi olmayan birtakm yönetim kurulu üyeleri...
Bu yönetim kurulunda bulunan ve görevden alnan Amiral Atilla Erkan, Sayn Bakana bir mektup yazmfl. Bu mektup, dünkü ve bugünkü basnda vard. Mektupta "Sayn Bakan, Türkiye Gemi Sanayii A.fi. Yönetim Kurulu üyeliinden alndm belgeleyen evrak zat devletlilerin imzasn taflmaktadr. Hemen iliflkimi kestim.
Sayn Bakan, afladaki hususlar bilginize sunarken, edebiyat yapmyorum, ama, Türkiye'nin yegâne Gemi Sanayii ve Ar Sanayi Tesisleri Genel Müdürlüüne, edebiyat fakültesini bitirmifl ve meslek yaflantsn Gümrükler Genel Müdürlüünde geçirmifl, uluslararas denizcilik yaflantsndan ve terminolojisinden uzak bir kifliyi atamanz anlamakta güçlük çekiyorum " demifl ve maddeler halinde devam etmifl; diyor ki: "Bizim yönetim kurulu üyesi olduumuz bu kurum, 1992 yl itibariyle 625 milyar olan zararn, 1993'te, enflasyona ramen yüzde 46 verim artrarak 453 milyara düflürmüfl ve 1994'te de 145 milyara düflürecek tedbirleri almfl, giderek iyileflen, 1- 2 trilyon mertebesinde olmas gereken zarar sfra doru götüren bir yönetim kurulu. Senede 42 bin ton çelik iflleyen, gemi infla eden bir tesis ve kalitede ISO-9000 standartlarna uyum salamak için gayret eden bir kurulufl ve bu kurulufla yaplan bir muamele..."
fiimdi, biz bu Hükümetin neresine yetki verelim, hangi tavrna yetki verelim?!.
Deerli arkadafllar, iflte, bu Hükümetin, yetmifl yllk tasarruflarla kurulan KT'leri, bugün, icra dairelerinin kollarna attn görüyoruz ve bu periflan manzaray da, millet, üzüntüyle, ibretle temafla etmektedir. Onun için, özellefltirmeyle ilgili bu kanun tasarsna muhalefetimiz bu noktadan gelmektedir. Yeni bir seçimle yeni bir hükümet iflbaflna gelir, programn yapar, kanunu çkarr veya mevcut kanunlarla özellefltirmeye devam eder, ona diyeceimiz bir husus yoktur.
Hepinizi saygyla selamlarm. (RP sralarndan alkfllar)
BAfiKAN- Teflekkür ederim Sayn Ayhan.
Önerge üzerindeki görüflmeler tamamlanmfltr.
Önergeyi oylarnza arz ediyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Önerge kabul edilmemifltir.
Dier önergeyi iflleme koyuyorum:
Konya Milletvekili Mustafa Ünald ve Arkadafllarnn Önergesi:
Kanun tasarsnn 4 üncü maddesi birinci fkrasnn sonunda yer alan "dare geçici bir teflkilat olup özellefltirme süresi sona erdiinde elemanlar ihtisaslarna göre ilgili kurulufllara nakledilir" cümlesinin tasardan çkarlmasn arz ve teklif ederiz.
BAfiKAN- Sayn Komisyon?..
PLAN VE BÜTÇE KOMSYONU SÖZCÜSÜ ALÂETTN KURT (Kocaeli)- Katlmyoruz Sayn Baflkan.
BAfiKAN- Sayn Hükümet?..
DEVLET BAKANI ABDULLAH AYKON DO⁄AN (Isparta)- Katlmyoruz Sayn Baflkan.
BAfiKAN- Önergeye Hükümet ve Komisyon katlmyor.
Önerge sahiplerinden Sayn Ahmet Remzi Hatip, buyurun.
AHMET REMZ HATP (Konya)- Sayn Baflkan, deerli üyeler; görüflülmekte olan tasarnn 4 üncü maddesi, "Özellefltirme daresi Baflkanlnn Kurulufl ve Görevleri" baflln taflmaktadr. Burada ne denilmektedir: "Baflbakana bal kamu tüzelkifliliine sahip, özel bütçeli Özellefltirme daresi Baflkanl (dare) kurulmufltur. Baflbakan bu kanunla ilgili yetkilerini görevlendirecei özellefltirmeden sorumlu bir Devlet Bakan vastasyla kullanabilir -yani gerekirse kendisi de kullanabilecek- dare geçici bir teflkilat olup özellefltirme süreci sona erdiinde elemanlar ihtisaslarna göre, ilgili kurulufllara nakledilirler. Gayet açk bir ibaredir. Demek ki, bu kanunla özellefltirmeyi yürütecek olan Özellefltirme daresi -ki, bu kanun sekiz günde çkamayacak kadar üzerinde durulmas gereken ve de Baflbakann tabiriyle Türkiye Cumhuriyeti tarihinin en önemli kanunu- geçici bir teflkilat olarak kuruluyormufl; neye göre kuruluyor; bakyoruz bu teflkilat, bu maddede 16 fkra halinde ifade edilen iflleri ayr ayr yapacak.
Bu ifllerin her birisi bir bakanl meflgul edecek kadar önemli ifllerdir. Nitekim, 5 inci maddede dare Hizmet Birimleri diye adlandrlan maddede Özellefltirme daresi Baflkan ile, bu maddenin (b) ve (c) bentlerinde belirtilen birimler deniliyor. Bunlar anahizmet birimleri olarak 6 tane büyük daireden, idarenin danflma birimleri olarak 4 ksmdan ve bir de 3 daireden oluflan idarenin yardmc birimleriyle birlikte 13 daireden teflekkül ediyor; nasl olur da bu geçici bir teflkilat olur arkadafllar?!.. Nitekim, tasarnn 5 inci maddesi bunu kabul etmedii için ...(b) ve (c) bentlerinde belirtilen birimler 1984 tarihinde çkarlmfl olan 3046 sayl Kanunda belirtilen görevleri yürütürler denilmektedir. Bu nedir; bakanlklarn kurulufl, görev ve teflkilatlanma kanunudur. Yani, biz burada bir Özellefltirme daresi -hadi- müsteflarl deil de bir bakanlk kuruyoruz, bir özellefltirme bakanl kuruyoruz. Bununla da yetinilmiyor; 6 nc maddede deniliyor ki: Özellefltirme daresi Baflkan ve Baflkan Yardmclar aylk, ek gösterge, zam ve tazminatlaryla statüleri bakmndan Baflbakanla bal müsteflarlklarn müsteflar ve müsteflar yardmclar hakknda uygulanan hükümlere tabidirler. flte, ne diyor; Baflbakanlk müsteflar veya yardmclarnn, statüsünü haiz; yani, Özellefltirme daresi Baflkan ve Yardmclar tarafndan idare edilecek diyor. Bunun neresi geçici efendim?!. Dahas var; gene 6 nc maddede deniliyor ki: dare merkez teflkilatnda fiilen çalflan personel ile bu maddeye göre idarede görevlendirilen personele 10.10 1984 tarihli ve 3056 sayl kanunun deiflik 31 inci maddesinde yer alan oran ve miktarlar geçmemek üzere idarece belirlenen esas ve usuller dahilinde fazla çalflma ücreti ödenir. Nedir bu; Baflbakanla bal personele ödenecek fazla çalflma ücreti.
Demek ki, bu 4 üncü maddedeki dare geçici bir teflkilat olup özellefltirme süreci sona erdiinde elemanlar ihtisaslarna göre ilgili kurulufllara nakledilirler cümlesinin kaldrlmasnda zaruret vardr.
Bunu arz ediyor; deifliklik teklifimizin kabulüne müspet oy verilmesini diliyoruz, hürmetlerimi sunuyorum.
BAfiKAN- Teflekkür ederim efendim.
Önergeyi oylarnza arz ediyorum: Kabul edenler...
CEVAT AYHAN (Sakarya)- Karar yetersays aranmasn istiyoruz.
BAfiKAN- Kabul etmeyenler...
Karar yetersays bulunamamfltr.
Sayn milletvekilleri, çalflma süremizin bitmesine çok az bir süre kalmfltr. Bu nedenle, kaldmz noktadan devam etmek ve saat 20.00de toplanmak üzere, oturumu kapatyorum.
Kapanma Saati: 18.52
KNC OTURUM
Açlma Saati: 20.00
BAfiKAN- Baflkanvekili Mustafa KALEML
KÂTP ÜYELER: Abbas NCEAYAN (Bolu), Kadir BOZKURT (Sinop)
-----o-----
BAfiKAN- Türkiye Büyük Millet Meclisinin 27 nci Birlefliminin kinci Oturumunu açyorum.
BAfiKAN- Görüflmelere kaldmz yerden devam ediyoruz.
Komisyon ve Hükümet yerlerini aldlar.
Sayn milletvekilleri, bundan önceki oturumda görüflmekte olduumuz kanun tasarsnn 4 üncü maddesi üzerindeki görüflmeler tamamlanmfl; maddeyle ilgili verilen deifliklik önergelerinin görüflülmesine geçilmiflti.
Refah Partisi Grubuna mensup Sayn Mustafa Ünald ve arkadafllarnn önergesinin görüflülmesi tamamlanmfl; oylamasna geçildiinde karar yetersaysnn aranmas istenmiflti.
fiimdi, önergeyi tekrar oylarnza sunup, karar yetersaysn arayacam.
Hatrlatmak için tekrar söylüyorum; Komisyon ve Hükümet önergeye katlmamflt.
Önergeyi oylarnza arz ediyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Karar yetersays bulunamamfltr; 10 dakika ara veriyorum.
Kapanma Saati: 20.02
ÜÇÜNCÜ OTURUM
Açlma Saati: 20.12
BAfiKAN: Baflkanvekili Mustafa KALEML
KATP ÜYELER: Abbas NCEAYAN (Bolu), Kadir BOZKURT (Sinop)
_____0_____
BAfiKAN- Türkiye Büyük Millet Meclisinin 27 nci Birlefliminin Üçüncü Oturumunu açyorum.
(Devam)
BAfiKAN- Görüflmelere kaldmz yerden devam ediyoruz.
Komisyon ve Hükümet yerlerini aldlar.
Görüflülmekte olan kanun tasarsnn 4 üncü maddesiyle ilgili önergelerin oylanmasnda kalmfltk.
Sayn Mustafa Ünald ve arkadafllarnn önergesinde karar yetersaysnn aranmas istenmiflti.
Önergeyi tekrar oylarnza arz edip, karar yetersaysn arayacam.
Komisyon ve Hükümet önergeye katlmamfllard.
Önergeyi oylarnza arz ediyorum: Kabul edenler... Kabul etmeyenler... Karar yetersays -tekrar- bulunamamfltr.
Sayn grup baflkanvekilleri; uzatmam halinde, karar yetersaysnn bulunacana dair kanaatim yoktur. Aksi kanaatiniz varsa, 10 dakika daha ara vereceim efendim.
TURHAN TAYAN (Bursa) - Var efendim; ara verelim.
BAfiKAN- 10 dakika ara veriyorum.
Kapanma Saati: 20.14
DÖRDÜNCÜ OTURUM
Açlma Saati:20.22
BAfiKAN: Baflkanvekili Mustafa KALEML
KÂTP ÜYELER: Abbas NCEAYAN (Bolu), Kadir BOZKURT (Sinop)
------------0-----------
BAfiKAN- Türkiye Büyük Millet Meclisinin 27 nci Birlefliminin Dördüncü Oturumunu açyorum.
BAfiKAN- Görüflmelere kaldmz yerden devam ediyoruz.
Komisyon ve Hükümet yerlerini aldlar.
Sayn Mustafa Ünald ve arkadafllarnn önergesinin oylanmasnda kalmfltk.
Önergeyi tekrar oylarnza arz edip, karar yetersaysn arayacam: Önergeyi kabul edenler... Etmeyenler... Karar yetersays -tekrar- bulunamamfltr.
Yeni bir bekleme halinde yetersaynn bulunacana dair kanaatim yoktur. Bu nedenle, kanun tasar ve tekliflerini srasyla görüflmek için, 3 Kasm 1994 Perflembe günü saat 15.00' te toplanmak üzere, birleflimi kapatyorum.
Kapanma Saati:20.24