B‹R‹NC‹ OTURUM

Aç›lma Saati: 13.00

BAfiKAN – Baflkanvekili Vefa TANIR

KÂT‹P ÜYELER: ‹lhan KAYA (‹zmir), Cengiz ÜRETMEN (Manisa)

-----0-----

BAfiKAN – Türkiye Büyük Millet Meclisinin 79 uncu Birleflimini aç›yorum.

 

III – YOKLAMA

 

BAfiKAN – Ad okunmak suretiyle yoklama yap›lacakt›r; say›n üyelerin, salonda bulunduklar›n› yüksek sesle belirtmelerini rica ediyorum.

 

                                         (Yoklama yap›ld›)

    (Malatya Milletvekili M.Gazi Barut'a kadar yoklama yap›ld›)

BAfiKAN - Toplant› yetersay›s› vard›r; görüflmelere bafll›yoruz.

 

 

 

 

BAfiKAN - Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanl›€›n›n bir tezkeresi vard›r; okutup oylar›n›za sunaca€›m :

                   Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kuruluna

Meksika ve Brezilya Parlamento Baflkanlar›, Türkiye Büyük Millet Meclisinden bir parlamento heyetini Meksika ve Brezilya'ya davet etmektedirler.

Söz konusu davetlere icabet edilmesi hususu, Türkiye Büyük Millet Meclisinin D›fliliflkilerinin Düzenlenmesi Hakk›ndaki 3620 Say›l› Kanunun 6 nc› maddesi uyar›nca, Genel Kurulun tasviplerine sunulur.

 

                                                                            Hüsamettin Cindoruk

                                                              Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkan›

 

 

BAfiKAN – Tezkereyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Kabul edilmifltir.

Say›n milletvekilleri, gündemin "Kanun Tasar› ve Teklifleriyle Komisyonlardan Gelen Di€er ‹fller" k›sm›na geçiyoruz.

Önce, s›ras›yla, yar›m kalan ifllerden bafll›yoruz.

 

 

 

 

BAfiKAN – 71, 82, 139, 134, 283, 391, 66, 201,699 s›ra say›l› tasar› ve teklifleriyle ilgili komisyon yetkilileri burada m›? Yok.

Müzakereleri ertelenmifltir.

 

 

 

BAfiKAN – ‹nsan Haklar› Teflkilat›n›n Kurulufl, Görev ve Yetkilerinin Belirlenmesine Dair Yetki Kanunu Tasar›s›n›n müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – Hâkimler ve Savc›lar Kanununun Bir Maddesinin De€ifltirilmesi ve Kanuna Geçici Maddeler Eklenmesi Hakk›nda 13.1.1994 Tarih ve 3962 Say›l› Kanun ve 2802 Say›l› Hâkimler ve Savc›lar Kanununun Baz› Maddelerinde De€ifliklik Yap›lmas›na Dair Kanun Tasar›s›n›n müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

                                                                                                  -----(x)

BAfiKAN – Tüketicinin Korunmas› Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n müzakeresine bafll›yoruz.

Komisyon?.. Burada.

Hükümet?.. Burada.

Müzakereye, kald›€›m›z yerden devam ediyoruz.

Daha evvelki birleflimde, tasar›n›n 15 inci maddesi kabul edilmiflti; flimdi, 16 nc› maddesini okutuyorum:

 

 

BAfiKAN – Madde üzerinde, Refah Partisi Grubu ad›na Say›n Salih Kapusuz, Anavatan Partisi Grubu ad›na Say›n Edip Safder Gaydal›'n›n söz talepleri vard›r.

Say›n Kapusuz, buyurun.

RP GRUBU ADINA SAL‹H KAPUSUZ (Kayseri) – Say›n Baflkan, de€erli milletvekilleri; görüflmekte oldu€umuz tüketicinin korunmas›yla ilgili tasar›n›n yaklafl›k yar›s›na geldik. Dolay›s›yla, bu konudaki görüfllerimizi arz etmek üzere huzurlar›n›zda bulunuyorum.

Hakikaten, tüketicinin korunmas›, devletin, hükümetin ve hakka riayet eden herkesin aslî görevlerindendir ve ancak, ülkemizde, bugün geldi€imiz yer itibariyle tüketmek konumunda bulunan insanlar›m›z›n hemen hemen tamam›,  bu yasan›n muhatab› durumundad›r; ancak, birtak›m yasalar›n ç›km›fl olmas›, bu haklar›n korunmas› anlam›n› maalesef tafl›m›yor. Siz, sembolik olarak birtak›m yasalar› ç›karm›fl olabilirsiniz; fakat, bunu, tatbikatta aslî yerine oturtmak çok önemlidir. Dolay›s›yla, siz, bugün, tüketme imkân›n› elinde bulundurmayan, bulundurma imkân›na ulaflamam›fl insanlar› nas›l koruyacaks›n›z...

fiimdi, biraz önce okunan maddeye, reklamlar konusunda, insan›m›z›n yanl›fl yönlendirilmemesi, bask› alt›nda tutulmamas› ve özellikle onlar›n istismar edilmemesi konusuyla alakal› iyi bir hüküm konulmufl; fakat, bu maddeler ve bundan önceki uygulamalar, maalesef, endiflelerimizi ortadan kald›rmamaktad›r.

Bak›yoruz, reklam konusu, maalesef, bütün insanî boyutlar› aflar noktaya gelmifltir. Maddî ve manevî s›k›nt›lar›n ileri boyutlara vard›€› günümüzde, köyde ekmek bulamayan bir vatandafl›n, ekranda, karfl›s›na her türlü görüntüsü ve tafl›m›fl oldu€u cazibesiyle dikkatleri üzerinde toplayan  bir reklam, o insanlar› daha çok rencide edebilmektedir. Dolay›s›yla, bu reklamlara, birtak›m ölçülerin getirilmesi, hakikaten çok önemlidir. Sadece bunun ifade edilmesi yetmemektedir. Zannederim, bunlarla ilgili, ilave birtak›m yönetmeliklerin ve ayn› zamanda birtak›m tebli€lerin ç›kar›lmas› zarureti vard›r. Dolay›s›yla, bizim, bu konuda, özellikle reklam konusunda vatandafl›m›z› kollamak gibi çok ciddî bir görevimiz olmal›d›r.

Çocu€u istismar eden, kad›n› istismar eden ve tüketimi teflvik eden yan›lt›c› birtak›m reklamlarla, s›k›nt›m›z giderek artmaktad›r; dolay›s›yla, bunun yapt›r›m› konusu çok önemlidir, bunun denetimi çok önemlidir. Bugün, Türkiye'de en büyük eksiklik, maalesef, denetim alan›ndad›r. ‹flte, Parlamento olarak, icray› denetlemek mükellefiyetimize ra€men, maalesef, yürütmenin yasama üzerindeki etkinli€inin tabiî sonucu olarak, yasama olarak denetimimizi tam yapam›yoruz; maalesef, istedi€imiz sonuçlar› elde edemiyoruz.

Ç›karaca€›m›z bu yasan›n reklamla ilgili bu maddesinin, bu flekliyle yeterli olmad›€› kanaatini tafl›yoruz. Dolay›s›yla, reklam konusu, bu memlekette; maalesef, istismar arac› olarak kullan›lmaktad›r. Ticarî bir faaliyette, reklam›n, elbette önemi çoktur. Her fleyden çok tan›t›ma yönelik, bilgilendirmeye yönelik olmas› gerekirken; maalesef, reklamlar›n yan›ltmaya yönelik taraf› a€›r gelmektedir. Dolay›s›yla, tüketici yasas›n›n ç›kar›lmas› konusunda biz, flahsen, Hükümete destek verdi€imizi, daha önceki görüfllerimizi arz ederken ifade ettik. Bu bu maddenin ise, hakikaten çok daha önemli oldu€unu ve bununla ilgili birtak›m tedbirlerin, acilen, bu yasayla birlikte, bu yasan›n bitiflinin hemen arkas›ndan getirilmesinin zaruretini ifade ediyor; hepinizi sayg›yla selaml›yorum. (RP s›ralar›ndan alk›fllar)

 

BAfiKAN – Teflekkür ederim Say›n Kapusuz.

Say›n Gaydal›, buyurun.

ANAP GRUBU ADINA ED‹P SAFDER GAYDALI (Bitlis) – Say›n Baflkan, de€erli milletvekilleri; Türkiye'nin ekonomik ve sosyal geliflmelerine paralel olarak, piyasaya sunulan mal ve hizmetlerde, hem nitelik hem de nicelik olarak büyük bir art›fl olmufltur. Buna karfl›l›k, tüketici tercihlerinde de farkl›l›klar oluflmufltur. Art›k, tüketici, yavafl yavafl bilinçlenmeye bafllam›flt›r; alaca€› malla ilgili daha fazla bilgi sahibi olmaya çal›flmaktad›r.

‹flte, mal ve hizmet arz eden kifli ve kurulufllar›n, tüketiciyi bilgilendirmek, mal ve hizmeti tan›tmak için en büyük yard›mc›lar›, reklamlard›r. Reklamlar, art›k, piyasada bir savafl halini alm›flt›r. Ayn› tür ürünler ço€ald›kça, bu ürünleri arz edenler, kendi ürünlerini ön plana ç›karabilmek için reklam harcamalar›na büyük paylar ay›rmaktad›rlar.

Art›k, reklam piyasas›, ekonomik olarak, genel ekonomi piyasas› içerisinde önemli bir yere ulaflm›flt›r. Böylesine önemli bir gücün denetim alt›na al›nmas› gerekti€i aç›kt›r.

‹flte, tasar›n›n 16 nc› maddesinde; “Ticarî reklam ve ilanlar›n yasalara ve genel ahlaka uygun, dürüst ve do€ru olmalar› esast›r. Tüketiciyi aldat›c›, yan›lt›c› veya onun tecrübe ve bilgi noksanl›klar›n› istismar edici, tüketicinin can ve mal güvenli€ini tehlikeye düflürücü, fliddet hareketlerini ve suç ifllemeyi özendirici, kamu sa€l›€›n› bozucu, hastalar›, yafll›lar› ve çocuklar› istismar edici reklam ve ilanlar yap›lamaz” hükmü yer alm›flt›r. Oysa, flu anda, bunlara ayk›r› reklamlar yap›lmaktad›r; özellikle çocuklar› istismar edici reklam ve ilanlar görülmektedir. Çocuklarla ilgili olmayan reklamlarda çocuklar kullan›labilmektedir. Önemli olan, çocuklar›n istismar edilmemesidir. Çocuk ürünleriyle ilgili reklamlarda çocuklar kullan›labilir, bu çok normaldir; ama, çocuk, bilinçli ve ekonomik özgürlü€e sahip bir tüketici olmad›€› için, reklamlar›n, çocuklar› hedef almamas› gerekir. Özellikle, gelir da€›l›m›n›n böylesine bozuk oldu€u ve bu Hükümetin uygulad›€› politikalar yüzünden aile bütçelerinin ne kadar küçüldü€ü göz önüne al›n›rsa, çocuklar›, sahip olamayaca€› bir mal ve ürüne imrendirmek, onlar› teflvik etmek, genel ahlak kurallar›na uygun de€ildir.

Reklamlar›n ne kadar güçlü oldu€unu ifade ettik. Bugün, hayat›m›z› büyük, ölçüde yönlendiren, etkileyen, hatta ülkenin gündemini belirleme gücüne sahip görüntülü medyan›n tek gelir kayna€› da reklamlard›r. Böyle olunca, reklam›n, toplum hayat›m›zda ne kadar önemli oldu€u ortaya ç›kar. Medya, reklam konusunda tarafs›z olamayaca€› için, reklamlar›n, yasalarla ve yasal kurulufllarca denetlenmesi zorunlulu€u vard›r. Bunun yan›nda, reklam ajanslar›, reklam veren firmalar ve reklam› yay›nlayan kurulufllara sorumluluk verilerek, meslekî onurlar›n› korumalar› aç›s›ndan, otokontrollerin gerçeklefltirilmesi çok önemlidir. Nitekim, ülkemizde, reklam verenler, reklam ajanslar› ve tüketici temsilcilerinden oluflan bir özdenetim kurulu oluflturulmufltur. Bu kurul, uluslararas› reklam uygulama esaslar›n› dikkate alarak, bu esaslar›n benimsenmesi ve yerleflmesi için çal›flacak ve bu esasa uymayan reklam yay›n›n› durduracakt›r.

Türkiye'de, yak›n zamana kadar reklamlarla ilgili do€rudan bir düzenleme yoktu. 7 Eylül 1992 tarihinde imzalad›€›m›z Avrupa S›n›r Ötesi Televizyon Sözleflmesinin 3 üncü maddesi, reklamlarla ilgili uygulama esaslar›n› düzenlemektedir. Geçen y›l Meclisten ç›kan Radyo ve Televizyon Kanununda bu ilkeler yer alm›flt›. Radyo ve Televizyon Üst Kurulu, kas›m ay›nda ç›kard›€› reklam yönetmeli€iyle, radyo ve televizyon arac›l›€›yla yay›nlanan reklam esaslar›n› belirlemifltir. Bu kanunla, sadece radyo ve televizyon de€il, bütün reklam araçlar› söz konusu edilmifltir. Önemli olan, kanun yürürlü€e girdikten sonra uygulamas›n›n sa€lanmas› ve kanuna uymayanlar›n cayd›r›c› olacak flekilde cezaland›r›lmas›d›r.

Hepinize sayg›lar›m› sunuyorum. (ANAP s›ralar›ndan alk›fllar)

BAfiKAN – Teflekkür ederim Say›n Gaydal›.

Gruplar ad›na baflka söz talebi?.. Yok.

fiahs› ad›na, Say›n Cengiz Bulut; buyurun.

CENG‹Z BULUT (‹zmir) – Say›n Baflkan, de€erli milletvekili arkadafllar›m›z; bugün, Tüketicinin Korunmas› Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n 16 nc› maddesine geldik. Tabiî, bir kanun tasar›s›, böyle, günlerce devam ederse, e€er bir kanun tasar›s›, cidden, günlerce tart›fl›l›p hâlâ ç›kar›lam›yorsa, bu bir s›k›nt›n›n iflareti demektir.

Tabiî, tüketiciyle ilgili bu tasar›y› görüflürken, genelde konuflma say›s› az oluyor. Biz flah›slar da, kendi ad›m›za yapm›fl oldu€umuz konuflmada, hemen hemen 5 dakika konuflmufl oluyoruz. Baz›lar›n›n, Anavatan Partisi bu tasar›n›n yan›nda m› karfl›s›nda m› fleklindeki düflünceleri için flunu söylüyoruz: Biz, tüketiciyi koruma kanununun ç›kmas›n› istiyoruz; ancak, Parlamentoda, 5 dakikal›k konuflmay›, lehte olan konuflmay›, bu arada eksikleri zikretmeyi de, sanki bir engelmifl gibi göstermek, bence, yanl›fl bir olay. "Orada konuflma, burada konuflma, 5 dakikal›k zamanda da fikirlerini söyleme" fleklindeki tezler -benim kanaatime göre- tutarl› tezler de€ildir. Bu kanunlar›n ç›kmas› için, Parlamentonun, cidden devaml› çal›flmas› gerekir. Mesela, dün, Parlamento toplanamad›; ama, bugün, 5 dakikal›k konuflmay› fazla görüyorlar.

fiimdi, efendim, bu 16 nc› maddede, ticarî reklam ve ilanlara uyulmas› meselesi var. Bu ticarî reklam ve ilanlarla ilgili olan meseledeki eksiklik flu: Bence, burada meselenin yaln›z ticarî reklam fleklinde ele al›nmas› -kendi kanaatime göre- yanl›fl; çünkü, ticarî reklamlar›n yan› s›ra, , siyasî reklamlar›n ve siyasî ilanlar›n da, buraya eklenmesi, bu tüketici kanunuyla ilgili olmas› laz›m.

Tüketici dedi€imiz kim; esnaf. Tüketici dedi€imiz kim; memur. Tüketici dedi€imiz kim; emekli. Tüketici dedi€imiz kim; iflçi. Tüketici dedi€imiz kim; köylü. ‹flte, bu insanlar›, yaln›z ve yaln›z, bir bakkaldan veya bir manifaturadan ald›klar› 1 pabuç veya 2 kilogram flekerde aldanmaya karfl› korumak yeterli de€il; bu insanlar›n umumî hayat›nda, genel hayat›nda, bu insanlar›n gelece€ini, istikbalini ilgilendiren ve -tüketici dedi€imiz, iflçisinden, memurundan, emeklisinden- bu insanlar›n gelece€ini ilgilendiren tüm ilan ve reklamlarla -hepsini koruyacak kurullar kurulmas›yla hepsini koruyacak ilan ve reklamlarla- ilgili bir hükmün burada mutlaka zikredilmesi gerekirdi.

Nedir burada ele al›nan; sadece ticarî reklam. Peki, siyasî reklam?.. Peki, siyasî vaatler?.. Peki, bu insanlara verilen sözler?.. Bu insanlar›n -zaman›nda, 4 y›lda bir de olsa- önlerine ç›k›p, söylenilen flunu flunu yapaca€›m, flunu flunu yapmayaca€›m diye söylenilen iflte bu siyasî vaatlerin, bu siyasî reklamlar›n da, asl›nda, ticarî reklamlardan daha fazla, takip edilmesi gerekir. Ticarî reklamlar, belki belirli bir süre için bir iki veya üç–dört kifliyi ilgilendirir, asl›nda bu laz›m; ama, onlardan daha çok laz›m olan, bugün -biraz evvel bahsetti€imiz gibi- insanlar›n, emeklilerin geçimi, flu anda alm›fl olduklar› maafl karfl›l›€›nda nas›l ezildikleri, emekliye zaman›nda ne sözler verildi€idir. Mesela, erken emeklilikle ilgili verilen sözler vard›r; bence bunlar da bir iland›r, bunlar da gazetelerde yaz›lm›fl,  televizyonlarda söylenilmifltir. "Biz, sizi, 25 yafl›nda, 30 yafl›nda emekli edece€iz" fleklinde ilanlar, reklamlar verilmifltir; ama, bugün, bundan dönülmeye bafllanm›flsa, bu, Türkiye'de bir yanl›fl›n yap›ld›€›n› göstermektedir. Mesela "enflasyon yüzde 20 olacak" fleklinde reklamlar, ilanlar verilmiflti. Meseleyi, yaln›z ticarî ilan olarak görmemek laz›m. "Enflasyonu yüzde 20 'ye indirece€im" fleklindeki  ilanlar› da takip edecek bir kurulun olmas› laz›m;  bence, bununla ilgili maddelerin de buraya eklenmesi gerekiyor. "Enflasyonu, yani, hayat pahal›l›€› yüzde 20'ye indirilece€im" denildi€i bir yerde, e€er enflasyon yüzde 150'ye var›yorsa, bence önemli olan ilan, bence önemli olan reklam budur. Bir insana, e€er çift anahtar vaat ediliyor ve bunlar, gazetelerde ilan olarak yaz›l›yorsa, bu çift anahtar, yani, bir ev, bir araba deniliyor ve elindeki araba, elindeki ev...

                  (Mikrofon otomatik cihaz taraf›ndan kapat›ld›)

CENG‹Z BULUT (Devamla) – Say›n Baflkan, sözlerimi tamaml›yorum efendim.

BAfiKAN- Buyurun.

CENG‹Z BULUT (Devamla) – Efendim, ben flöyle söyleyeyim: Biz Anavatan Partisi olarak, Tüketiciyi Koruma  Kanunu Tasar›s›ndan   yanay›z; ama, Tüketiciyi Koruma Kanunu Tasar›s›n›n hassas bir noktas› olan bu ilanlarla ilgili hükmün yan›nda, siyasî ilanlara da uyulabilmesi, siyasî vaatlerin de tutulabilmesi için ayn› flekilde bir kurulun oluflmas› gerekti€ine inan›yoruz. Tabiî, bu kurul Parlamentodur, bu kurul Meclistir; ancak,  inflallah bu Kurul, bu  konuda gerekli flekilde görevini yapmaya devam eder; çünkü,  vatandafl ciddden periflan durumdad›r.

Teflekkür ederim Say›n Baflkan›m.

BAfiKAN-Teflekkür ederim Say›n Bulut.

Madde üzerinde baflka söz talebi yoktur.

AL‹ O⁄UZ (‹stanbul)- Var Say›n Baflkan.

BAfiKAN – Say›n O€uz; buyurun.

AL‹ O⁄UZ (‹stanbul) – Muhterem Baflkan›m, de€erli arkadafllar›m; Tüketicinin Korunmas› Hakk›nda Kanun Tasar›s› ve Sanayi ve Teknoloji  ve Ticaret ve Plan ve Bütçe Komisyonlar› raporlar› üzerinde müzakere yap›yoruz. Görüyorum ki, bütün partilerimiz, bizim Partimiz de dahil olmak üzere, bu kanunun ç›kmas›nda fayda umuyorlar ve bir ahenkli müzakere yap›larak, bir an evvel ç›kmas› hususu temin edilmeye çal›fl›l›yor.

Efendim, 16 nc› maddeye; yani, ticarî reklam ve ilanlara geçmeden evvel, tüketici kimdir -bunlar, tabiî, baflta 1 inci maddede, kapsam›nda, tarifinde ve onu takip eden maddelerde görüflüldü- ve nas›l tüketiyor ve memleketimizde tüketici durumunda olan insanlar›n hali nedir; millî gelirden, bu bölüflümden, bu pastadan veya bu somundan herkes pay›n› ne nispette al›yor meselesini yeniden düflünmek mecburiyetinde oldu€umuzu düflünüyorum ve diyorum ki, her fleyden evvel, bir cemiyetin tüketebilmesi için, kazanabilmesi için, tüketici noktaya gelebilmesi için, o cemiyetin fertlerini, o insanlar›, o gelirden, belli nispette, periflan olmayacak, aç kalmayacak flekilde faydaland›rman›n zaruret oldu€una inan›yorum. Bir cemiyet düflününüz ki, onun gelirinin bütün kayma€›n›, bir avuç insan, bir mutlu az›nl›k temin ediyor, al›yor ve bir cemiyet düflününüz ki, onu, memuruyla, iflçisiyle zaten açl›€a mahkûm etmifliz. Bir cemiyet düflününüz ki, art›k, memur ve iflçi bordro mahkûmu olmufl ve belli bir gelir seviyesine gelmifl; ama, bundan hiç nasibi olmayan, hiçbir geliri olmayan, akflam evine bir kilo ekmek paras›n› götürememenin ›st›rab›n› çeken ve gözyafl› döken insanlar da var. Bir bak›ma, memleketimizin, bugün, 10 milyona yak›n gizli iflsiz, bir 10 milyona yak›n da aç›k iflsiz, ifl istedi€i halde bulamayan, arad›€› halde temin edemeyen, ne devlet kap›s›nda ne özel teflebbüsten hiçbir fley elde edemeyen insanlar›n halini düflünürsek, bu milletin fukaras›, yani tüketicisi, neyi tüketiyor acaba; flu mübarek günde bunu düflünebiliyor muyuz? Ama, Meclis olarak bunu düflünmek mecburiyetindeyiz de€erli arkadafllar›m.

E€er, bu milletin, büyük bir kesimi, neredeyse yüzde 25'i, köyde, flehirde, iflsizse periflansa dar gelirli olmaktan çok, fukara hale geldiyse, orta halli s›n›f tamamen yok olduysa, bir zengin s›n›f ve bir de fakir s›n›f kald›ysa, bu millet neyi tüketiyor de€erli kardefllerim? Onun için, evvela, tüketecek insan›n, bir ekmek paras›n›, asgarî haddiyle oturabilece€i bir evin kiras›n› verebilecek bir ifli veya yiyecek g›das›n› temin edecek bir geliri, can›n› teninde tutabilecek bir imkân› olmas›n›, her fleyden evvel birinci derecede nazar› itibara al›p, onu düflünmemiz laz›m. E€er bu yoksa, hangi tüketiciyi koruyaca€›z? ‹ki tane s›n›f kalm›fl zaten ortada; biri çok zengin -çok varl›kl›, onu zaten düflünmeye lüzum yok- di€eri de fevkalade fakir ve periflan. Orta halli, tamamen silinmifl ve kaybolmufl. Onun için, tüketiciyi korumayla ilgili mevzuat›m›z› Bat›'ya entegre etmek, ona uygun hale getirmek yerine, tüketicinin tüketecek oldu€u g›das›n›, yiyece€ini temin etmesinin, imkânlar›n›, yollar›n› araman›n, birinci derecede görevimiz oldu€una inan›yorum.

Bunlar temin edildikten sonra, burada, s›ras›yla, tüketicilerle ilgili, özellikle ticarî reklamlar›n yasalara uygun olmas›n› birinci derecede düflünürüz, kanunlar› ihlal etmeyin deriz, genel ahlaka uygun olmas›n› savunuruz, ahlak› ihlal edecek reklamlar yapmay›n deriz; çünkü, reklam›n birinci derecede gayesi bilgilendirmek olmal›d›r; yoksa, aldatmak de€il; ama, bugün, gelin görün ki, reklamlar›n ço€u bilgilendirmek yerine, gayri ahlakî olarak, aldat›c›l›k vasf› daha a€›r olarak, ahlaka ayk›r› olarak aldatma esas›na dayan›yor. Dürüst ve do€ru olmak mecburiyetindeyken, bak›yoruz ki, fevkalede aldat›c›, yan›lt›c›, istismar edici, hatta, mal ve can güvenli€ini, tehlikeye düflüren fliddet hareketlerini ve suç ifllemeyi ö€retici filmlerde, ahlaka, adaba ayk›r› –özellikle seks ve porno filmleri– görüntüleri ihtiva eden...

(Mikrofon otomatik cihaz taraf›ndan kapat›ld›)

BAfiKAN - Buyurun efendim.

AL‹ O⁄UZ (Devamla) – ...genel ahlak› tahrip eden vas›fta oldu€unu görüyor ve bunu dehflet ve ibretle takip ediyoruz.

Ben diyorum ki, gelin, tabiî ki, ahlakl› ve kanunlara uygun olan, aldat›c› olmayan bir ticarî reklam sistemini koruyucu hükümler getirelim; ama, tüketenlerin, tüketebilece€i imkân›, ekme€ini, g›das›n› ona temin edelim. E€er bunu temin edemiyorsak, hiç olmazsa, ona, bir iflsizlik ayl›€›, bir iflsizlik yard›m› yapmay› da düflünelim derim ve bu duygularla, Yüce Heyetinizi sayg›yla selamlar›m efendim.

BAfiKAN – Teflekkür ederim Say›n O€uz.

Madde üzerindeki müzakereler tamamlanm›flt›r, bir önerge vard›r, okutuyorum.

                     Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanl›€›na

Görüflülmekte olan 619 s›ra say›l› Tüketicinin Korunmas› Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n 16 nc› maddesinin ikinci f›kras›ndaki "yafll›lar› ve çocuklar›" ibaresinin, "yafll›lar›, çocuklar›, özürlüleri ve cinselli€i" fleklinde de€ifltirilmesini arz ve teklif ederiz.

fiaban Bayrak                       ‹smail Coflar                       Lütfü Esengün

     Kayseri                                 Çank›r›                                Erzurum

Hüsamettin Korkutata                                                  Ahmet Feyzi ‹nceöz

      Bingöl                                                                                 Tokat

BAfiKAN – Say›n Komisyon önergeye kat›l›yor mu efendim?

PLAN VE BÜTÇE KOM‹SYONU SÖZCÜSÜ ALÂETT‹N KURT (Kocaeli) – Say›n Baflkan, maddede "hastalar›, yafll›lar› ve çocuklar›" diye s›fatlar s›ralanm›fl. Önergedeki "özürlüleri" ibaresine prensip olarak kat›l›r›z, isim olarak tarif ediliyor; fakat, "cinsellik" konusu, zaten maddenin ilk cümlesinde var, yani bir s›fat; ona kat›lam›yoruz,

BAfiKAN – Yani, önergeye kat›lm›yorsunuz.

PLAN VE BÜTÇE KOM‹SYONU SÖZCÜSÜ ALÂETT‹N KURT (Kocaeli) – Say›n Baflkan, e€er önergenin belli bir bölümünü de€ifltirirlerse kat›l›r›z, aksi takdirde kat›lam›yoruz.

BAfiKAN – Say›n Hükümet?..

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) – Say›n Baflkan, az önce de arkadafllar›m›n konuflmalar›nda belirttikleri gibi, genel ahlaka ayk›r› reklam zaten yap›lamaz; ama, orada, tabiî ki, sakatlar›n istismar edilmesi de düflünülebilir, o da eklenebilir; ama, zaten "genel ahlak" ibaresi konulmuflken, cinselli€i de koydu€unuz zaman, o, çok genifl bir tart›flma alan› yarat›r ki onun konulmas› do€ru de€il diye düflünüyorum. O "özürlüler" k›sm› eklenebilir; ama, di€er yerlerine kat›lmam›z mümkün de€il.

SAL‹H KAPUSUZ (Kayseri) – Say›n Baflkan...

BAfiKAN – Önergeyi de€ifltirmek mi istiyorsunuz?

SAL‹H KAPUSUZ (Kayseri) – Say›n Baflkan, Komisyonla bir araya gelip düzeltelim; madem arkadafllar bir k›sm›na kat›l›yorlar.

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) – Zaten "genel ahlak" ifadesi var içinde.

PLAN VE BÜTÇE KOM‹SYONU SÖZCÜSÜ ALÂETT‹N KURT (Kocaeli) – Say›n Baflkan "özürlüler" ifadesini kabul edelim.

BAfiKAN – Say›n Bayrak, flimdi, önergenizi, sadece "özürlüler" olarak düzeltiyor musunuz?

‹SMA‹L COfiAR (Çank›r›) – Say›n Baflkan, müsaade ederseniz bu konuda konuflmak istiyorum.

BAfiKAN – Efendim, böyle düzeltirseniz, Komisyon da kat›l›yor, Hükümet de kat›l›yor; oylayaca€›m; de€ilse, Komisyon ve Hükümet bu önergeye kat›lmam›fl oluyor.

‹SMA‹L COfiAR (Çank›r›) – Say›n Baflkan, Komisyonun "s›rf özürlülere kat›l›yoruz; kad›nlar›n istismar›na kat›lm›yoruz" demesini anlayam›yorum.

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) – "Genel ahlak" var zaten.

PLAN VE BÜTÇE KOM‹SYONU SÖZCÜSÜ ALEÂTT‹N KURT (Kocaeli) – Kad›nlar yok, cinsellik diyorsunuz.

‹SMA‹L COfiAR (Çank›r›) – Her fleyden evvel "genel ahlaka ayk›r›" demekle, kad›nlarla ilgili konuyu içerisine al›yor; ama, genel ahlak, cinsellikle ilgili bir konu oluyor.

PLAN VE BÜTÇE KOM‹SYONU SÖZCÜSÜ ALEATT‹N KURT (Kocaeli) – Onu da kaps›yor... "Genel ahlak usulü" dedi€inizde, kaps›yor...

‹SMA‹L ÇOfiAR (Çank›r›) – Efendim, müsaade edin... Bunu kaps›yor; ama, kad›nlarla ilgili sorunlar var.

BAfiKAN – ‹smail Bey...

‹SMA‹L ÇOfiAR (Çank›r›) – Müsaade ederseniz arz edeyim. Bir benzin istasyonu var ve kad›n çal›flt›r›l›yor; bu bir istismard›r, kad›n›n istismar›d›r. Bu, Avrupa'da oldu€u gibi, Ankara'da da var.

BAfiKAN – fiimdi, Say›n Coflar, yorulmay›n; e€er önergenizi bu flekilde düzeltmiyorsan›z, Komisyon ve Hükümet kat›lm›yor; size söz verece€im, gelin, burada rahatça konuflun.

SAL‹H KAPUSUZ (Kayseri) – Efendim, o flekilde kat›l›yoruz; Komisyonun ifade etti€i gibi, cinsellik k›sm›n› ç›kararak, di€er k›sm›na kat›ld›klar› flekilde önergemizi de€ifltiriyoruz.

‹SMA‹L COfiAR (Çank›r›) – Cinsellik konusunu ç›karal›m Say›n Baflkan›m. Yaln›z, kad›nlar› istismar konusunu, lütfen, önergeden ç›karmayal›m.

BAfiKAN – Efendim, düzeltilmifl flekliyle önergeyi bir kere daha okutuyorum:

Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanl›€›na

Görüflülmekte olan 619 s›ra say›l› Tüketicinin Korunmas› Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n 16 nc› maddesinin ikinci f›kras›ndaki "yafll›lar› ve çocuklar›" ibaresinin "yafll›lar›, çocuklar› ve özürlüleri" fleklinde de€ifltirilmesini arz ve teklif ederiz.

BAfiKAN – Tamam m› efendim?

‹SMA‹L COfiAR (Çank›r›) – Tamam.

BAfiKAN – Say›n Komisyon kat›l›yor musunuz?

PLAN VE BÜTÇE KOM‹SYONU SÖZCÜSÜ ALÂETT‹N KURT (Kocaeli) – Ço€unlu€umuz olmad›€› için kat›lam›yoruz Say›n Baflkan.

BAfiKAN – Say›n Bakan?..

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) – Kat›l›yoruz Say›n Baflkan.

BAfiKAN – Önergeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Önerge kabul edilmifltir.

Maddeyi, kabul etti€iniz önerge ›fl›€›ndaki de€iflik flekliyle oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... 16 nc› madde kabul edilmifltir.

17 nci maddeyi okutuyorum:

 

 

 

BAfiKAN – Madde üzerinde gruplar› ad›na söz isteyen say›n üye?..

ED‹P SAFDER GAYDALI (Bitlis) – Söz istiyorum Say›n Baflkan.

CEVAT AYHAN (Sakarya) – Refah Partisi Grubu ad›na söz istiyorum.

BAfiKAN – Anavatan Partisi Grubu ad›na Say›n Gaydal›, Refah Partisi Grubu ad›na Say›n Cevat Ayhan söz istemifllerdir.

Anavatan Partisi Grubu ad›na, Say›n Gaydal›; buyurun.

ANAP GRUBU ADINA ED‹P SAFDER GAYDALI (Bitlis) – Say›n Baflkan, de€erli milletvekilleri; 16 nc› maddede belirtilen hükümleri denetlemek ve uygulanmas›n› sa€lamak için, 17 nci maddeyle, bir Reklam Kurulu kurulmas› kararlaflt›r›lm›flt›r. Maddenin 1 inci f›kras›na göre "Ticarî reklam ve ilanlarda uyulmas› gereken ilkeleri belirlemek, bu ilkeler çerçevesinde ticarî reklam ve ilanlar› incelemek ve inceleme sonucuna göre 16 nc› madde hükümlerine ayk›r› hareket edenleri cezaland›rmak, söz konusu reklam ve ilanlar› durdurmak veya ayn› yöntemle düzeltmek hususlar›nda Bakanl›€a öneride bulunmakla görevli bir 'Reklam Kurulu' kurulmufltur" denilerek, Reklam kurulunun görevleri belirtilmifltir.

Reklam Kurulunu oluflturacak üyelere bak›nca, kamu kurulufllar›n›n ço€unlukta oldu€unu görmekteyiz. (a) bendinde, ilk üye olarak "Bakanl›kça, yüksekö€renim görmüfl ve iktisat, maliye, hukuk ve iflletmecilik dallar›ndan birinde veya birkaç›nda en az on y›ll›k tecrübesi bulunan kifliler aras›ndan görevlendirilecek bir üye" tan›m› yap›lm›flt›r. Bu tan›mdan da anlafl›laca€› gibi, bu, bir Bakan kontenjan› olarak ayr›lm›fl; Sanayi ve Ticaret Bakan›, buraya, istedi€i bir kifliyi -ki, muhtemelen bu, siyasî bir yak›n› olacakt›r- atayabilecektir.

Yine, üyelere bakt›€›m›z zaman, bir eksiklik görüyoruz. Reklam Kurulunda, Türk Standartlar› Enstitüsünden bir temsilci yoktur; oysa, Türkiye'de reklam standard›n› belirleyen kurulufl TSE'dir. Reklamlar, TSE- 9300 reklam standard›na tabidir. Bu nedenle, TSE'den de bir temsilci olmas› gerekmektedir.

Dikkat edilirse, Reklam kurulunu oluflturan 13 üyenin içinde, tüketicileri temsilen sadece 1 üye bulunmaktad›r. Di€erleri, devlet temsilcisi veya reklam veren ve reklam yapan kurulufl temsilcileridirler. Tasar›n›n ad›n›n "Tüketicinin Korunmas› Hakk›nda Kanun Tasar›s›" olmas›na karfl›l›k, tüketicinin en çok korunmas› gereken reklamlar› denetleyecek kurulda, tüketicileri temsilen sadece 1 kiflinin olmas›, yasan›n amac›na hiç uymamaktad›r. Özellikle, kurulda, kararlar›n, toplant›ya kat›lanlar›n ço€unlu€uyla verilmesi, tüketiciyi temsil eden 1 üyenin hiçbir etkisi olmayaca€› anlam›na gelmektedir.

Asl›nda burada, reklamla ilgili taraflara belli sorumluluklar verilip, her iki tarafta da bir otokontrol mekanizmas› oluflturulsayd› ve ilgili bakanl›k da sadece gözetim ve denetim görevini üstlenseydi, kan›mca bu, hem daha demokratik hem daha az devletçi olurdu. Özellefltirmenin gündemde oldu€u flu günlerde bu tür kurumlar›n da özellefltirilmenin gerekti€i inanc›nday›m.

Ayr›ca, flu anda, Radyo ve Televizyon Üst Kurulu, yay›mlad›€› bir yönetmelikle, reklamlar›n nas›l yap›laca€›n› hükme ba€lam›flt›r. Bu yasa ç›kt›ktan sonra ne olaca€› kar›fl›kt›r. O yönetmeli€in, ç›karaca€›m›z bu yasaya uygun olmas› gerekir. fiuraya bak›n ki, önce yönetmelik ç›k›yor, sonra yasa ç›k›yor. Radyo ve Televizyon Üst Kurulu, elbette, mevcut reklam yasas›na göre bu yönetmeli€i ç›karm›flt›. fiimdi, e€er bu yasayla çeliflen bir konu varsa, yönetmelikte de€iflikli€e gidilecektir.

Bir de, denetim görevinde ikibafll›l›k olaca€› ortadad›r. ‹ki ayr› kurul, reklamlarla ilgili denetim yapacak, uymayanlar› cezaland›racakt›r. Sonradan bir sorun ç›kmamas› için, yasada, bu konunun düzeltilmesi gerekti€i kanaatindeyim.

Daha önce, reklam›n gücünden bahsetmifltik. Böyle bir gücü denetleyecek olan bu kurulun da denetlenmesi gerekir; çünkü, çok önemli yetkilere sahiptir. Bu yetkileri yerinde ve do€ru kullanmalar› için, gerekli düzenlemeler mutlaka yap›lmal›d›r.

Hepinize sayg›lar›m› sunuyorum. (ANAP s›ralar›ndan alk›fllar)

BAfiKAN – Teflekkür ederim Say›n Gaydal›.

Say›n Ayhan; buyurun.

RP GRUBU ADINA CEVAT AYHAN (Sakarya) – Muhterem Baflkan, muhterem üyeler; görüflülmekte olan 619 s›ra say›l› Tüketicinin Korunmas› Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n 17 nci maddesi üzerinde Refah Partisi Grubu ad›na söz alm›fl bulunmaktay›m.

17 nci madde, tüketicinin korunmas› meyan›nda, reklamlar›n denetlenmesi için ahlaka ayk›r›, dürüstlüge ayk›r›, do€rulu€a ayk›r›, suça teflvik edici, fliddete teflvik edici, aldat›c› reklam yapanlar›n cezaland›r›lmas›yla meflgul olmak üzere bir Reklam Kurulu kurulmas› hükmünü getirmektedir.

Muhterem arkadafllar, tüketicinin korunmas›, günümüzde fevkalade mühim bir hizmet. Herkes tüketicidir; herkes, bir di€erinin imal etti€i, üretti€i hizmeti, mal› veya malzemeyi kullanmakta ve bundan faydalanmaktad›r. Bu kanun, asl›nda çok geç kalm›fl bir kanundur. Maalesef, bizde, kamu yönetimi, genelinde, bir atalet içinde oldu€u için, ihtiyaçlara göre, kanunlarda ve uygulamada gerekli de€iflikli€i zaman›nda takip edip, önden tahmin edip, gerçeklefltirmedi€i için, her sahada oldu€u gibi, tüketici meselelerinde de vatandafl aldat›lmakta, yan›lt›lmakta, zarara u€rat›lmaktad›r.

Son y›llarda, bas›n›m›z›n, tüketicinin korunmas›yla ilgili yapt›€› neflriyat, tüketicinin korunmas› istikametinde birtak›m sivil kurulufllar›n ve derneklerin teflkilatlanmas›, geç de olsa, bu istikamette at›lm›fl faydal›, hay›rhah ad›mlard›r.

Muhterem arkadafllar, bak›n›z, daha önce müzakere edilen 16 nc› maddede, ticarî reklam ve ilanlarla ilgili s›n›rlamalar getirilmektedir. Madde, reklamlar›n ahlaka uygun olabilmesi, dürüstlük ve do€ruluk ilkeleri içinde yap›labilmesi için, aldat›c›, yan›lt›c›, bilgi ve tecrübe eksikli€ini istismar edici, can ve mal güvenli€ini tehlikeye düflürücü, fliddeti veya suçu teflvik edici, sa€l›€› bozucu, hastalar›, yafll›lar›, özürlüleri, çocuklar› ve muhtelif zümreleri istismar edici reklamlar›n yap›lmas›n› men etmektedir. Bunlar, flüphesiz, tüketicinin korunmas›nda öncelikle dikkate al›nmas› gereken hususlard›r.

fiimdi, dönüp, 17 nci maddeye bakt›m; bu müeyyideleri uygulamak üzere Reklam Kurulu kurulmaktad›r; bu kurulun yap›s›n› dikkatle inceledim; gördü€üm eksiklikler var, onlar› arz etmek istiyorum: Bu kurulda, baz› bakanl›klar›n ve baz› meslek kurulufllar›n›n temsilcileri var; ama, baz›lar›n›n yok. Bunlar›n da bulunmas› gerekir. Mesela, Türk Standartlar› Enstitüsünün mutlaka bulunmas› laz›m; çünkü, malzemede, alette, makinede, teçhizatta, insanlar›n kulland›€› her fleyde, g›da maddelerine kadar, standartlar›n yap›ld›€›, mecburî olarak uygulat›ld›€›, kontrolünün yap›ld›€› kurum Türk Standartlar› Enstitüsüdür. Bunun, burada, bulunmas› gerekir. Ayr›ca, Sa€l›k Bakanl›€›n›n bulunmas› gerekir; zira, sa€l›€› koruyucu istikamette, reklamlar›n denetlenmesi gerekir. Halk sa€l›€›na muz›r olan baz› maddelerin, malzemelerin; tüketim malzemelerinin veya g›da maddelerinin, reklamla benimsetilmemesi, yay›lmamas›, ancak, bu mevzularda vukuf sahibi ilgililerin, bilgililerin, bu kurulda bulunmas›na ba€l›d›r. Yine, burada, ahlak›n korunmas›, dürüstlük ve do€rulu€un korunmas› temel ilke olarak al›nd›€›na göre, mutlaka, bu kurulda, Diyanet ‹flleri Baflkanl›€›m›z›n da bir temsilcisinin bulunmas› gerekir; zira, ahlakî meselelerde, de€erlerde, kurulda en yetkili temsilci, olarak, mutlaka, Diyanet ‹flleri Baflkanl›€›n› temsil eden bir temsilci olmal›d›r.

Burada, baz› meslek kurulufllar›, bu kurula dahil edilmifl; ama, baz›lar› dahil edilmemifl. Mühendis odalar› var; bunlar da di€er meslek kurulufllar› kadar, can ve mal güvenli€iyle ilgili, reklamlarda, pazarlanan mallarda, kurulda sözcüsü olmas› gereken meslek kurulufllar›d›r -mühendis odalar›n› kastediyorum- ziraat mühendisleri odalar› var; makine mühendisleri odalar› var; elektrik mühendisleri odalar› var; muhtelif odalar var; bunlar›n da bir formülasyon içinde, bu kurula dahil edilmesi laz›m.

Aldat›c›, yan›lt›c› ve zarara u€rat›c› reklamlar bak›m›ndan, yine, bu kurulda, Yeminli Malî Müflavirler ve Muhasebeciler Odas›n›n temsilcisinin olmas› laz›m. Zira, reklamlar, sadece, güzelli€e, lezzete ve di€er birtak›m unsurlara dayanan laf›zlarla halk›, tüketiciyi aldatmamakta, ayn› zamanda, menfaat bab›nda, sa€layaca€› fayda bak›m›ndan da ölçüsüz reklamlarla, kullan›c›y›, tüketiciyi gerçekleflmeyecek olan reklam vaatleriyle zarara u€ratmaktad›r. Onun için, bu de€erlendirme kurulunda, Yeminli Malî Müflavirler ve Muhasebeciler Odas›n›n bir temsilcisinin bulunmas› gerekir.

Yine, Tar›m Bakanl›€›m›z›n bir temsilcisinin bulunmas› gerekir. ‹flçi sendikalar›ndan bir temsilcinin bulunmas› gerekir. Bu kurul, sadece devlet bürokratlar›yla ilgili de€ilse, halk kurulufllar›na ve sivil kurulufllara dayal› olarak da çal›flacaksa, mutlaka bu kurulufllardan da, bu kurula üyelerin getirilmesi gerekir.

Ben, bunlar›n, bu kurulda bulunmas›nda, üretim yapan, imalat yapan ve bunlar› pazarlayan, bilhassa reklam› kullanan pazarlama kurulufllar›, üreticiler yönünden reklam›n sa€l›kl› olmas› bak›m›ndan fayda görürüm.

fiöyle, bir on sene geriye gidersek, 1980'li y›llarda, hat›rlayacaks›n›z, bir bankerlik dalgas› geldi Türkiye'ye ve ipini koparan banker oldu. ‹nsanlar, emekli olup, evini sat›p, arabas›n› sat›p, aman gelirim olsun diye bankere yat›rd›; sonu da faciayla bitti, büyük bir y›k›m oldu, binlerce, onbinlerce, yüzbinlerce kifli, aile, buralara kap›ld›, servetini kaybetti. O kargafla döneminde, Ankara'da, ‹stanbul'da, banker bürolar› bas›ld›; o zaman, ilgili devlet adamlar›, halk kumar oynam›flt›r dediler; bu da Türk kamu yönetiminin vatandafl› korumadaki sorumsuzlu€udur...

                   (Mikrofon otomatik cihaz taraf›ndan kapat›ld›)

CEVAT AYHAN (Devamla) – Lütfederseniz...

BAfiKAN – Rica ederim.

CEVAT AYHAN (Devamla) – ...ve kamu yönetiminin, idarenin sorumsuzlu€udur; vatandafl› kumarbaza teslim etti. Bunlar›n içinde, yüksek tahsilli hâkimi, subay›, mühendisi, emeklisi, her meslekte tüccar›, halk›, avamdan her zümreden insanlar vard›. O zaman, televizyonlar, bu ma€dur olanlarla röportaj yaparken; onlar›n banker bürolar›n› bast›klar›, sokaklar› doldurduklar›, nümayifl yapt›€› günlerde baz› vatandafllar aynen flunu söyledi: "Devletin televizyonunda, her gün bu firmalar reklam yapt› hem de önlerine anl› flanl› birtak›m adamlar› koyarak -flimdi isim vermeyeyim- her gün bu kap› böyle aç›l›r, böyle kapan›r diye, banker müesseselerini reklam etti. Biz de bu reklamlara güvendik; devletin televizyonu yalan reklam yapmaz diye, gittik buraya para yat›rd›k" dedi; vatandafl›n söyledi€ini söylüyorum size. ‹flte, vatandafl böyle aldat›l›yor. Onun için, bu kanunu -biliyorum- bugün, Avrupa Birli€inin bask›s›yla, birkaç kanun meyan›nda alelacele Hükümet, ç›karmak istiyor; hay›rl› olsun; inflallah bu kanunun milletimizin menfaat›na uyguland›€› günleri de görürüz; ama, Avrupa'n›n hat›r› için kanun ç›karmak Türkiye'nin meselelerini halletseydi, Türkiye, bugün, güllük gülistanl›k, refah ve saadet içinde bir ülke olurdu; ama, Avrupa'n›n hat›r› için 150 y›ldan beri yapt›klar›m›zda, bizi, hep yüzüstü süründürmektedir. Bunu da hat›rlatmak istedim; hepinizi hürmetle selamlar›m. (RP s›ralar›ndan alk›fllar)

BAfiKAN – Teflekkür ederim Say›n Ayhan.

Say›n Gaffar Yak›n; buyurun.

GAFFAR YAKIN (Afyon) – Say›n Baflkan, de€erli milletvekilleri; hepinizi sayg›yla selaml›yorum.

Çok uzun zamandan beri Türkiye'nin beklemifl oldu€u Tüketicinin Korunmas› Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n getirilmesi, bunun da kanunlaflmas› çok güzel bir olay; inflallah, ülkemize ve milletimize faydal› olur; çünkü, insanlar›m›z, art›k, harcayacak paray› da zor buluyorlar; ama, gene, bulduklar›yla, inflallah, daha kaliteli mallar› alma durumunda olurlar.

Benim, as›l dikkatinizi çekmek istedi€im bir husus, Reklam Kurulundaki boflluklard›r. Bu konuda yeni önergeler de verdik ve önergelerimiz s›ras›nda da konuyu huzurunuza getirece€im ve deste€inizi bekleyece€im.

Reklamlarda, halk›m›z›n en fazla flikâyet etti€i husus, kad›nl›k onurunun korunmamas›d›r. Kad›nlar›m›z da en fazla bundan flikâyetçidir, milletimiz de en fazla bundan flikâyetçidir ve bundan sonra, inflallah, genel ahlaka, dinimize, iman›m›za ayk›r› tarzdaki reklamlar› televizyonlar›m›zda ve yaz›l› bas›n›m›zda görmeyiz. Bu konuda Say›n Bakan›m›z Önay Alpago'nun da atm›fl oldu€u ad›mlar› takdirle karfl›l›yorum. Bu nedenle, bu kuruluflta, mutlaka, kamu kurumu niteli€ini tafl›yan kad›n kurulufllar›n›n bir temsilcisinin de bulunmas› flartt›r; çünkü, maalesef, Türkiye'de, reklamda, art›k kad›n vücudunun teflhirinden ötede pek fazla bir ifl yap›lm›yor; gömlek reklam›nda kad›n, otobüs reklam›nda kad›n, oto lasti€i reklam›nda kad›n bir malzeme olarak kullan›l›yor; buna bir son vermek gerekir.

Di€er çok önemli bir husus da fludur: Mademki reklam›n genel ahlaka ayk›r› olmamas› gerekiyor; bu kurulda birçok kimse var; ama, maalesef, Diyanet ‹flleri Baflkanl›€›ndan kimse yok. Bu eksikli€in de mutlaka giderilmesi flartt›r. Ziraat odalar› var, reklam dernekleri var, odalar birli€i var, barolar birli€i var; tamam, herkes bulunsun, çok iyi; ama, mutlaka Diyanet ‹flleri Baflkanl›€›n›n da bir temsilcisi bulunsun.

Di€er bir husus -bu, benim garipsedi€im bir husus- en fazla tüketici durumunda olan insanlar iflçilerimiz; ama, burada iflçilerden kimse yok; yani, iflçi sendikalar›n› bu kadar savunan, iflçilerimize bu kadar sahip ç›kan ‹ktidar›m›z, Hükümetimiz, sosyal demokrat partilerimiz, nas›l oldular da iflçilerin temsilcilerini bu kurula koymad›lar ben onu anlam›fl de€ilim. Onun için, bu hatan›n, bu tasar› kanunlaflmadan önce düzeltilmesini arzu etmekteyim ve mutlaka, konfederasyonlar›m›zdan... Mademki, ‹stanbul, ‹zmir ve Ankara gazeteciler derneklerinden birer tane üye al›n›yor ve bizim de, Türkiye'de, büyük, üç tane konfederasyonumuz var, onlar›n da birer temsilcisinin, iflçileri temsil eden emekçi s›n›f› temsilcisi olarak mutlaka bu kurulda bulunmas› flartt›r. Benden önce konuflan say›n hatibin de bahsetmifl oldu€u gibi, Sa€l›k Bakanl›€›ndan da bir temsilci mutlaka flart; çevre sa€l›€› veya H›fz›ss›hha Kurulundan; çünkü, en fazla reklam› yap›lacak olan yiyecek, içecek ve di€er malzemelerin sa€l›k aç›s›ndan kontrolden geçirilmesi mutlaka flartt›r.

Bu nedenle, bu maddeyle ilgili kaç tane önerge verildi bilemiyorum ama; mutlaka, kad›n kurulufllar›n›n bir temsilcisinin, Diyanetin bir temsilcisinin, iflçilerin ve Sa€l›k Bakanl›€›n›n bir temsilcisinin eklenmesi için, Say›n Baflkana da, özellikle arz ediyorum, mümkün olursa böyle bir de€iflikli€i gerçekleflitirelim. Bu konuda da, say›n milletvekilleri, hepinizin deste€ini bekliyorum.

Sayg›lar sunar›m.

BAfiKAN – Teflekkür ederim.

Say›n Kapusuz, buyurun efendim.

SAL‹H KAPUSUZ (Kayseri) – Say›n Baflkan, de€erli milletvekilleri; hepinizi sayg›yla selaml›yorum. Bu maddeyle ilgili kiflisel görüfllerimi arz etmek için, huzurlar›n›z› iflgal ettim.

Dikkat edilirse, bir önceki konufltu€umuz madde de -16 nc› maddede- özellikle reklamlarla ilgili, tüketicinin korunmas›yla alakal› birtak›m kurallar getirildi. Reklamlar›m, genel ahlaka ayk›r› olmamas› ve özellikle de aldat›c›, yan›lt›c› olmamas› konusunda tedbirler al›nmaya çal›fl›ld›; ancak, bunu yapmak üzere, bir de, 17 nci maddede kurul oluflturuluyor. Refah Partisi Grubu ad›na konuflma yapan de€erli hatibimiz de ifade ettiler, bu konuyla alakal› verilmifl olan önergelerimiz de var. Tabiî, bu kurulun, istenilen ölçüde -belki de- tespiti yap›lamam›flt›r; ama, kanun maddesi geçirilirken gerekli düzenlemeler yap›laca€› ümidindeyim. Tabiî, biraz önce ifade edildi€i gibi, bu kurulda, öncelikle standartlar aç›s›ndan, Türk Standartlar› Enstitüsünden, maliyeci ve muhasebecilerden, iflçi temsilcilerinden veyahut da iflçi kesiminden, özellikle diyanet ve ilahiyat çevrelerinden ve Maliye ve Sa€l›k Bakanl›klar›ndan da ilaveler yaparak, herhalde bu kurulu biraz daha geniflletme imkân›na sahip olaca€›z. Ancak, bence, mühim olan, burada, tüketici ve tüketicinin korunmas› konusunda ciddî birtak›m ad›mlar›n at›lmas› laz›md›r.

fiimdi, bak›yorsunuz, billboard'larda reklamlar var. Reklamlar›n bir tanesi, bir sigara reklam›, aynen flu ifadeyi kullan›yor: "Sonsuz özgürlü€e ancak bu sigara ile ulaflabilirsiniz." fiu anda ceplerinde sigaras› olan herkes biliyor; sigara paketlerinin üzerinde ne yaz›yor: "Sa€l›€a zararl›d›r."  Kayseri'nin bir köyündeki vatandafl bunu okuyor; fakat, bugünkü iletiflim vas›talar›yla bu insanlar›n bilgilendirilmesi konusunda bu yasada ciddî bir ad›m›n varl›€›n›, maalesef, biz flahsen göremiyoruz; ama, o genç, biraz önceki reklam›n etkisiyle, bir de flunun tad›na bakay›m diye o sigaraya karfl› heves sahibi oluyor.

Yine ayn› flekilde, bugün alkollü içkilerin ülkemizde meydana getirmifl oldu€u tahribat› art›k bilmeyen, kabullenmeyen hiçbir kesim yok. Bak›yorsunuz, trafik kazalar›n›n kahir ekseriyeti, alkollü araba kullanmaktan meydana geliyor. Di€er bir yerde, ailelerimizin, yuvalar›m›z›n y›k›lmas›n›n sebeplerine indi€iniz takdirde, gördü€ünüz yüzde 60 sebebi, yine alkol gibi bir yanl›flt›ktand›r. ‹ntiharlar›n sebeplerine bak›yorsunuz, yine alkolü buluyorsunuz.

Acaba, Say›n Bakan›m›z, bu tür reklamlarda, bunun önünü kapatmak, bunu özendirmemek için hangi tedbirleri almay›, hakikaten düflünüyorlar?

Bak›n›z, yeri gelmiflken, burada yine bu reklamlarla alakal› birkaç rakam vermek istiyorum. fiimdi, reklam giderleri, reklam yapan firmalar taraf›ndan bir yük olarak kabul edilmiyor; çünkü, reklamlar, masrafa yaz›lm›yor; dolay›s›yla, paras› cebinden ç›kmayan firmalar her türlü özendiriciyanl›fl reklam› tercih ediyor; ne kadar çok yan›lt›rsam, bu insanlar› cazibe merkezi olarak ne kadar kullanabilirsem, sonuç itibariyle, bu ifli daha kârl› duruma getirebilirim düflüncesindeler.

Bak›n›z, bu reklamlar konusunda, bir araflt›rma merkezinin son ifade etti€i rakam› söylüyorum; ocak ay› itibariyle -kesin olmayan rakamlarla- televizyon ve yaz›l› bas›nda reklam hacmi yaklafl›k 5 trilyon lira; bunu 1 y›la tekabül ettirecek olursan›z, nereden bakarsan›z 60 trilyon lira; ilave masraflar›yla birlikte, tüketicinin üzerine yük olarak bindirilen reklam giderlerinden gelen maliyet, y›lda yaklafl›k 90 trilyon lira.

Dolay›s›yla, 60 milyon vatandafl›n 11 milyonunun iflsiz oldu€u, yüzde 60'›n›n açl›k s›n›r›nda bulundu€u, geçimini temin etmekte zorland›€› bir ülkede, Kayseri'nin bir köyündeki vatandafl, bu reklam yap›lsa da yap›lmasa da, onun maliyetine giren bu reklam bedelini o tüketti€i emtiay› alarak ödemektedir.

(Mikrofon otomatik cihaz taraf›ndan kapat›ld›)

SAL‹H KAPUSUZ (Devamla) – Say›n Baflkan, tamaml›yorum.

BAfiKAN – Buyurun.

SAL‹H KAPUSUZ (Devamla) – Dolay›s›yla, böyle bir külfeti ve yükü bu insanlar›n üzerine yüklemek do€ru de€il. Hakikaten tüketiciyi korumak istiyorsak, bu reklam giderlerine bir s›n›r ve s›n›rlay›c›l›k getirebilmek aç›s›ndan, mutlaka maliyetin d›flar›s›na ç›karmak mecburiyetindeyiz.

Sonuç olarak flu hususu arz edece€im: Maalesef, ‹thal edilen birçok ürünün denetimi konusunda yeterli bilgiye, beceriye sahip, bunlar› test edebilecek bir merciimiz de söz konusu de€ildir. Dolay›s›yla, yasada, bu konuda ciddî bir aç›k söz konusudur. Bunlar düzeltilmedi€i müddetçe... Sadece flekli olarak, bir kurul oluflturmuflsunuz, birtak›m yasalarda baz› maddeleri s›ralam›fls›n›z -biraz önce söyledi€im gibi "sigara sa€l›€a zararl›d›r" diye yazm›fls›n›z- ama, bugün dünyada en çok sigara tüketen ülkelerden bir tanesi olmuflsak, bunun manas›, orada o cümlenin varl›€› de€il, bununla ilgili ciddî tedbirlerin al›nmas›n›n ve bunlar›n önlenmesinin lüzumudur.

Arz eder, teflekkür ederim.

BAfiKAN – Teflekkür ederim.

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) – Say›n Baflkan, yanl›fl anlafl›lmamas› için bir konuyu burada düzeltmek istiyorum.

Say›n Kapusuz'un söylediklerine kat›l›yorum. Tabiî ki, biz, burada, reklamlar› önlemek istemiyoruz. 16 nc› maddede -biraz önce kabul etti€imiz maddede- genel ahlaka ve sa€l›€a uygun olmayan reklamlar›; özellikle çocuklar›, hastalar›, özürlüleri kullanarak yanl›fl reklam yapmay›, insanlar› yanl›fl yönlendirmeyi, sevk etmeyi önleyece€iz. Herkes, yine reklam›n› yapacak; ama, bunu önleyin...

fiimdi, örne€in, sigara sa€l›€a zararl›d›r; e€er, sigara sa€l›€a faydal›d›r diye bir reklam varsa, o reklam›, sigara sa€l›€a zararl›d›r diye, ayn› yöntemle -ki, biraz sonra gelecek cezaî maddeler- orada yay›mlamak ve reklam›n› yapmak zorunlulu€u getiriyoruz. Bir de, 20 milyon lira para cezas› var; e€er, televizyonda yapm›flsa, bunun 10 kat›, 200 milyon lira para cezas› var. Yani, bu kurul, böyle, ifl olsun diye kurulan bir kurul de€il; 16 nc› maddedeki ifllevleri yerine getirmek için cezaî müeyyideleri de olan bir kurul olacakt›r. Onun için, bunu, özellikle kamuoyunun bilgilerine sunmak istedim.

BAfiKAN – Teflekkür ederim.

Madde üzerindeki görüflmeler tamamlanm›flt›r.

Madde üzerinde verilen önergeler vard›r...

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) – Say›n Baflkan, o konuda da birçok önerge var. San›yorum, birçok kuruluflun kat›lmas›n› istiyor arkadafllar›m. E€er, aralar›nda onu bir elerlerse, baz› kurumlar›n...

BAfiKAN – Efendim, önergeler, üçüncü f›kra üzerindedir; 11 tanedir, 4 tanesini iflleme tabi tutaca€›m.

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) – Biz, ona, zaten karfl› de€iliz; ama, çok fazla üyeyle de kurul çal›flamaz diyoruz. Onu bir noktaya getirirse arkadafllar... Tek önerge de olur.

‹SMA‹L COfiAR (Çank›r›) – Önerge sahipleri, bir araya gelip anlafls›nlar Say›n Baflkan›m.

BAfiKAN – Birleflime 10 dakika ara veriyorum.

                                                                           Kapanma Saati : 14.22

 

 

‹K‹NC‹ OTURUM

Aç›lma Saati: 14.30

BAfiKAN: Baflkanvekili Vefa Tan›r

KÂT‹P ÜYELER: ‹lhan KAYA (‹zmir) Cengiz ÜRETMEN(Manisa)

                                                 -----0-----

BAfiKAN – Say›n milletvekilleri, 79 uncu Birleflimin ikinci oturumunu aç›yorum.

 

BAfiKAN–17 nci maddenin müzakeresini tamamlam›flt›k. Madde üzerinde önergeler vard›; de€ifliklik önergelerinin bir k›sm› geri al›nm›fl ve tek önergede birleflilmifltir. fiimdi, bu önergeyi okutuyorum:

Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanl›€›na

Görüflülmekte olan, 619 s›ra say›l› kanun tasar›s›n›n 17 nci maddesine (l) bendinden sonra gelmek üzere, (m) TSE'den bir üye, (n) Diyanet ‹flleri Baflkanl›€›ndan bir üye, (o) Mühendis Odalar› Birli€inden bir üye, (p) ‹flçi konfederasyonlar›ndan iki üye ibarelerinin eklenmesini arz ve teklif ederiz.

Turhan Tayan                     Salih Kapusuz                       ‹smail Coflar

      Bursa                                  Kayseri                                 Çank›r›

Gaffar Yak›n                   Muharrem fiemsek               Mehmet Keçeciler

       Afyon                                   Çorum                                  Konya

 

  Esat Bütün                           Salih Ergün                    Ali Yalç›n Ö€ütcan

Kahramanmarafl                       ‹stanbul                                  Adana

Gerekçe:

Temsilin daha genifl olmas›.

BAfiKAN– Say›n Komisyon?..

PLAN VE BÜTÇE KOM‹SYONU SÖZCÜSÜ ALAETT‹N KURT (Kocaeli)– Ço€unlu€umuz olmad›€› için kat›lam›yoruz; prensipte kat›l›yoruz.

BAfiKAN– Say›n Hükümet?..

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay)– kat›l›yoruz; ancak, bafll›€› da 13 olarak belirlemifltik, onu da de€ifltirerek bu önergeye eklersek, 13 rakam›n› burada ekledi€imiz say›ya göre ço€alt›rsak, daha iyi olur diye düflünüyorum.

BAfiKAN–Önergeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Önerge kabul edilmifltir.

17 nci maddeyi, kabul edilen önerge do€rultusundaki de€iflik flekliyle oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... 17 nci madde kabul edilmifltir.

fiimdi, 18 inci maddeyi okutuyorum:

BAfiKAN – 18 inci madde üzerinde gruplar ad›na?.. Say›n Gaydal›.

Say›n Gaydal›, buyurun.

ANAP GRUBU ADINA ED‹P SAFDER GAYDALI (Bitlis) – Say›n Baflkan, de€erli milletvekilleri; tasar›n›n 18 inci maddesinde flöyle denilmektedir:

"Tüketicinin kullan›m›na sunulan mal ve hizmetlerin kifli ve çevre sa€l›€›na zararl› veya tehlikeli olabilmesi durumunda, bu mallar›n emniyetle kullan›labilmesi için üzerine veya ekli kullan›m k›lavuzlar›na, bu durumla ilgili aç›klay›c› bilgi ve uyar›lar, aç›kça görülecek ve okunacak flekilde konulur ve yaz›l›r. Bakanl›k hangi mal veya hizmetlerin aç›klay›c› bilgi ve uyar›lar› tafl›mas› gerekti€ini ve bu bilgi ve uyar›lar›n fleklini ve yerini TSE ile birlikte tespit ve ilanla görevlidir."

Görülüyor ki, bu maddeyle, kifliye ve çevreye zararl› ve tehlikeli mallar›n üzerinde uyar›lar bulunmas› hükme ba€lanm›flt›r. Bu tasar›n›n en büyük eksikli€i, teflvik unsurunun tasar›da yer almamas›d›r. Kifliye ve çevreye zarar verebilecek maddeler elbette olacakt›r; bunlar› tamamen yok edemeyiz. Ama, öyle mallar var ki, uygun evsaftaki maliyetin yüksek olmas› yüzünden, kifli ve çevre sa€l›€›na zarar verecek flekilde üretilmesine devam ediliyor. Tasar›da, bu konuda bir teflvik maddesi bulunmas› gerekirdi; yani, bunu sadece ceza ile de€il, sa€l›€a uygun kalitede iyi mala verilecek teflvikle de önlemeye çal›flmak gerekirdi. Teflvik unsuru, elbette, sadece kifli ve çevre sa€l›€›na zararl› mallar için geçerli olacakt›r. Tüketicinin korunmas› sadece mal üretildikten sonra yap›lmaktad›r; oysa, bunun, üretim aflamas›yla birlikte bafllamas› gerekir. Üreticilerin kaliteli ve ucuz üretim yapmalar› bu tasar›yla düzenlenebilirdi ve böylece, yaln›z üretilmifl mal de€il, üretim aflamas›ndaki mal da tüketicinin korunmas› kapsam›na al›nacak ve bu yol hem daha kolay hem daha etkili olacakt›r. Tasar›, bu aç›dan büyük bir eksiklik tafl›maktad›r. Kalite denetimi, üretim aflamas›ndan itibaren tüketicinin eline geçti€i ana kadarki her aflamada yap›lmal›d›r ve bu da üretim fleklinde, ambalajlamada, tafl›mada, depolamada gerekli kalite standart›n›n korunmas›yla mümkün olabilir. Tasar›n›n, bu aflamalardaki denetimi ihmal etmifl olmas› da bir eksikliktir. Bugün, Türkiye'de ambalajlama, tafl›ma ve depolama pek çok malda sa€l›kl› bir flekilde yap›lmamaktad›r; bu, tamamen üreticinin, sat›c›n›n insaf›na kalm›flt›r. Tasar›da bu konuyla ilgili bir düzenleme atlanm›fl ve bu da, tasar›n›n tüketiciyi koruma konusunda zay›f kalaca€›n› göstermifltir. Gerçi, TSE'nin bu konuda da belirlenmifl bir standard› var; ama, bunun, tasar›da sözü edilerek, yasada bir bütünlük oluflturulmas› yerinde olacakt›.

Tüketiciyi koruma yasas› denince, bir mal›n üretim aflamas›n›n en bafl›ndan tüketicinin eline geçinceye kadarki aflamaya kadar titizlikle düzenlenmeliydi. Tabiî, bu de€ifliklik kanunlarla düzenlenmifl olabilir; ama, benim, burada, dikkat çekmek istedi€im konu, bunun bir bütün halinde bulunmas›d›r. Gönül isterdi ki, bu kanun dört bafl› mamur bir flekilde ç›ks›n; ama, tasar›n›n tümü üzerindeki konuflmamda da bahsetti€im gibi, böyle ç›kmas›, hiç ç›kmamas›ndan daha iyidir.

Hepinize sayg›lar›m› sunuyorum.

BAfiKAN – Teflekkür ederim.

Say›n Demirci, buyurun.

RP GRUBU ADINA MUSA DEM‹RC‹ (S›vas) – Say›n Baflkan, say›n milletvekilleri; 18 inci madde üzerinde, Refah Partisi ad›na görüfllerimi arz etmek istiyorum; hepinizi sayg›yla selaml›yorum.

Efendim, 18 inci madde, zararl› ve tehlikeli mal ve hizmetleri ihtiva eden bir madde. 18 inci maddede düflünmemiz gereken iki husus var: Bunlardan birisi; g›da maddelerinin, yani, günlük tüketti€imiz sebze, meyve ve di€er kuru g›da maddelerinin ziraî mücadele ilaçlar›yla veya kuru g›da maddelerinin baz› hallerde fumige edilmek suretiyle üzerinde b›rakt›€› baz› zararl› maddelerdir. Bu bak›mdan, gerçekten, bu madde, asl›nda ikiye ayr›lmak suretiyle tasar› metninde öyle mütalaa edilmeliydi.

Bugün, Güneydo€u Anadolu'da, Akdeniz Bölgesinde ve Ege Bölgesinde, malumunuz, sera tar›m› gerçekten ileri boyutlarda; ancak, gelin görün ki, bugün, hepimizin sofralar›m›za tafl›d›€›m›z sebzelerimizin, özellikle, ne zaman ilaçland›€› ve ne zaman tüketilmesi laz›m geldi€i, çiftçiler taraf›ndan, iyice belirlenmedi€i için, bilgili olmad›klar› için, bugün ilaçlanan sebze, sera mahsulü, maalesef yar›n sat›fla ç›kar›lmak suretiyle, insanlar›n gerçekten g›da bak›m›ndan zararl› maddeleri almalar›na sebep olmaktad›r. Hepimizin bildi€i gibi, tar›msal ilaçlar, bugün, kanserojen madde ihtiva eden ilaçlard›r; o bak›mdan fevkalade önemli; yani, burada, yaln›z TSE standard›n›n getirilmesi önemli de€il; burada, mutlaka bir kontrol hizmetinin, bilhassa, ayr›cal›kl› olarak sera tar›m› yap›lan bölgelerde, ayr›cal›kl› bir hizmet olarak getirilmesi laz›m. Aksi takdirde, bugüne kadar devam eden bu sera tar›m›ndaki, bilhassa ziraî mücadele yönünden bu kontrol edilmeyifl, yine devam edip gidecektir. Bilhassa, yine, evlerimizde kulland›€›m›z, bakliyat gibi kuru maddeler de, bazen, herhangi bir ambar zararl›s›na karfl› fumige edilmektedir. Bunlar›n üzerinde de baz› katk› maddeleri kalmak suretiyle, insanlar›m›z›n -gerçekten- kanserojen maddelerle karfl› karfl›ya kalmalar› sa€lamaktad›r; bu da çok tehlikeli bir husus.

‹kinci bir husus, ister tarla tar›m›nda olsun ister sera tar›m›nda olsun bilinçsiz olarak kullan›lan ziraî mücadele ilaçlar›, yine çevre kirlili€ine sebep olmaktad›r. Ben, maddenin gerekçesine bakt›m, tar›mla alakal› bu tehlikeyi bertaraf edici herhangi bir fley yok, maddenin as›l metninde de böyle bir fley görülmüyor. O bak›mdan, bilhassa tar›m mahsulleri bak›m›ndan, gelecekte bu tehlikeyi bertaraf edecek herhangi bir tedbirin al›nmad›€›n› bu maddede gördüm. Oysaki, tasar›n›n, gerçekten, hepimizin, sa€l›€›m›z› ilgilendiren en önemli maddesi de bu maddeydi. Yaln›z, iflte, burada deniliyor ki "Tüketicinin kullan›m›na sunulan mal ve hizmetlerin kifli ve çevre sa€l›€›na zararl› veya tehlikeli olabilmesi durumunda, bu mallar›n emniyetle kullan›labilmesi..." fiimdi, bunlar mal de€il, kulland›€›m›z fleyler, g›da maddesi. Elbette, d›flar›dan alaca€›m›z bir mal tehlikeliyse, bunun etiketinde yaz›l›d›r; nas›l kullan›laca€›, tarifesi, standard› burada yaz›lmal›d›r; ama, burada, yaln›z mal olarak düflünülmüfl, g›da maddesi olarak düflünülmek suretiyle bunun flümulüne inilmemifltir; bunu arz etmek istedim.

Hepinizi sayg›yla selaml›yorum.

Sa€ olun.

BAfiKAN – Teflekkür ederim.

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) – Say›n Baflkan, bir konuyu söylemek istiyorum. Say›n milletvekilimin dedi€ine kat›l›yorum; ancak, tabiî ki, Sa€l›k Bakanl›€›n›n görevleri içerisine giren ilaçlar›n terkibinin zararl› olup olmad›€›n› Sa€l›k Bakanl›€›m›z saptar ve ona göre, o ilaçlar›n kullan›l›p kullan›lmayaca€›n› belirler; bu, onun görev alan› içerisine girmifl. Biz bunu, Tüketiciyi Koruma Yasas› olarak belirledi€imiz için, ikisi çok ayr›, farkl› konulard›r.

BAfiKAN – Teflekkür ederim.

Madde üzerinde baflka söz talebi?..

MEHMET KEÇEC‹LER (Konya) –Say›n Baflkan, flahs›m ad›na söz istiyorum.

BAfiKAN – fiahs› ad›na, Say›n Mehmet Keçeciler; buyurun.

MEHMET KEÇEC‹LER (Konya) – Say›n Baflkan, de€erli milletvekilleri; görüflmekte bulundu€umuz tasar›n›n 18 inci maddesinde, üzerinde durulmas› gereken iki nokta tespit ettim; o noktalar› arz ve ifade etmek üzere söz alm›fl bulunuyorum.

Bunlardan bir tanesi fludur: Sa€l›€a ve çevreye zararl› olabilecek bir üretimin üzerine veyahut da içerisindeki prospektüse, bu madde çevreye zararl›d›r, sa€l›€a zararl›d›r diye yaz›labilir, diyor. Nereye yaz›laca€› aç›k ve net olarak söylenmemifl. Asl›nda, üzerinde mutlaka görülebilmesi laz›m tüketici taraf›ndan; onu Bakanl›k belirleyecek.

Burada aç›klay›c› bilgiler ve uyar›lar›n nas›l yaz›laca€›, daha kesin hükme ba€lanmal›yd›. Üzerine ve ekli kullan›m k›lavuzlar›na, bu durumla ilgili, "aç›klay›c› bilgi ve uyar›lar konulabilir ve yaz›labilir" fleklinde de€il de"konulur, yaz›l›r" fleklinde aç›k hüküm konulmal›yd›.

Bir di€er nokta da alttaki maddede var; yani, 19 uncu maddede de var. As›l bu konuya dikkati çekmek üzere söz ald›m. Diyor ki "bu bilgi ve uyar›lar›n fleklini ve yerini Türk Standartlar› Enstitüsüyle birlikte tespit ve ilanla görevlidir" kim; Bakanl›k.

fiimdi, de€erli arkadafllar›m, Bakanl›€›n bu gibi konulardaki yetkisi tam olmal›d›r. Bakanl›k bu konularda, devletin di€er organlar›ndan bilgi alabilir, görüfl alabilir; ama, sorumluluk kendisinde olmal›d›r. E€er bu sorumlulu€u, böyle enstitüyle, vesaireyle falan, bakanl›klar aras›nda paylaflt›r›rsan›z; yar›n, kullan›mda büyük s›k›nt›larla karfl› karfl›ya kal›rs›n›z, büyük problemler ç›kar. Sorumluluk bir yere ait olmal›d›r. Ya "Türk Standartlar› Enstitüsü tespit eder" demelisiniz veya "Bakanl›k tespit eder" ama, Bakanl›k tespit ederken Türk Standartlar› Enstitüsünden de görüfl sorar, baflka bir kurulufl varsa ondan da görüfl sorar, tüketici derneklerinin görüfllerini sorar; olabilir.

Bakanl›€›n eflde€eri de€ildir Türk Standartlar› Enstitüsü; hiçbir zaman da olamaz. ‹darî mevzuat bak›m›ndan, idare hukuku bak›m›ndan kanun tasar›s›na yazd›€›n›z bu ibare yanl›fl, böyle bir fley olmaz. Türk Standartlar› Enstitüsü ile beraber karfl›l›kl› bir araya gelecek ve görüfl tespit edecekler; burada bir yanl›fll›k var.

Bakanl›k daha üst bir makamd›r; Türk Standartlar› Enstitüsünden görüfl sorabilir, ama neticede kendisi belirler, kendisi tespit eder, kendisi kaideyi koyar, kaideyi kendisi uygular, sorumlusu da kendisi olur.

Türk Standartlar› Enstitüsü toplant›ya gelmedi, onun ba€l› bulundu€u bakana gideceksiniz, onunla iki bakan aras›nda koordinasyon yapacaks›n›z, bir hayli s›k›nt›lar ve problemler ç›kacak, anlaflamad›€›n›z noktalar olacak ve neticede vatandafl›n ifli süratli bir flekilde yürümemifl olacak.

Bana göre tasar›da bu bir eksikliktir, bu mantaliteyi terketmemiz laz›m; yani kanunlar› yazarken, bakanl›klar›n hiyerarflik düzenini korumak zorunday›z. Bakanl›klar›n bir hiyerarflik düzeni var; bir enstitü ile bir bakanl›€› mukayese edip, ayn› statü içerisinde eflitlermifl gibi bir yere yazamazs›n›z; böyle fley olmaz. Bakanl›k bakanl›kt›r, enstitü enstitüdür; herkes hiyerarflik durumunu bilmelidir, bilmek zorundad›r. E€er dan›flma kuruluysa ona sorars›n›z, görüfl al›rs›n›z veyahut çok daha ehil bir kuruluflsa, do€rudan do€ruya ona yetki verirsiniz, bu ifli o yapar; bakanl›€› hiç devreye sokmazs›n›z; ama, bakanl›€a yetki veriyorsan›z, sorumlulu€u da bakanl›€a b›rakacaks›n›z; yetkiyi böyle iki birim aras›nda paylaflt›rmakta fayda yok. Birbirleriyle denk olmayan bu iki kuruluflu, denk kurulufllarm›fl gibi mütalaa etmeniz  yanl›flt›r.

Bir sonraki 19 uncu madde ve flu anda görüfltü€ümüz 18 inci maddedeki bu hükümlere dikkatinizi çekmek için söz ald›m.

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay)- Do€ru, do€ru.

MEHMET KEÇEC‹LER (Devamla)- Bence bu hükmün, daha de€iflik bir flekilde ele al›nmas› laz›md›r.

"Türk Standartlar› Enstitüsü ile birlikte tespit eder" de€il "Türk Standartlar› Enstitüsünün görüflünü sorarak tespit eder" fleklinde olabilir.

Arz ederim, teflekkür ederim.

BAfiKAN – Teflekkür ederim Say›n Keçeciler.

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) – Say›n Baflkan.

BAfiKAN –Buyurun Say›n Bakan.

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) – Say›n Baflkan, Say›n Keçeciler'in birinci elefltirisine kat›l›yorum, ama bu 18 inci maddeye yönelik bir tüzük ç›karacak Bakanl›€›m›z ve orada daha ayr›nt›l› bir biçimde bunlar› saptayacakt›r; örne€in, ›slak elle prize dokunma gibi, çok ayr›nt›l› bir biçimde haz›rlayacak.

‹kinci elefltirisine tamamen kat›l›yorum. Bu zaten bizim Bakanl›kça haz›rlad›€›m›z "TSE ile birlikte" de€il "TSE'nin görüflünü al›narak Bakanl›k saptar" fleklindeydi; ama, Komisyonda bu de€iflti; yani, Komisyonda de€iflti€i için, e€er önerge verilirse kat›l›r›z bu görüfle.

MEHMET KEÇEC‹LER (Konya) – fiifahî olarak önerdik.

BAfiKAN – 18 inci madde üzerindeki müzakareler tamamlanm›flt›r.

Madde üzerinde önerge yoktur.

Maddeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler...Etmeyenler...18 inci madde kabul edilmifltir.

19 uncu maddeyi okutuyorum:

 

 

BAfiKAN - Madde üzerinde, ANAP Grubu ad›na Say›n Gurhan Çelebican ve Refah Partisi Grubu ad›na Say›n Cevat Ayhan söz istemifllerdir.

Say›n Çelebican, buyurun efendim.

ANAP GRUBU ADINA GURHAN ÇELEB‹CAN (‹stanbul) – Say›n Baflkan, say›n milletvekilleri; görüflmekte oldu€umuz kanun tasar›s›n›n kalite denetimiyle ilgili 19 uncu maddesi hakk›nda, görüfllerimizi söylemek üzere huzurunuza gelmifl bulunuyorum; konuya girmeden önce, hepinizi Grubum ve flahs›m ad›na sayg›yla selaml›yorum.

De€erli milletvekilleri, görüflümüze göre, daha anlafl›l›r mana kazand›r›lmak üzere de€ifltirilmesi gereken bu madde metninde "Bakanl›k, tüketicinin can ve mal güvenli€i ile fizik ve çevre sa€l›€›na ve bilgilendirilmesine iliflkin konularda, standard›na göre veya standard› yoksa standarda esas teflkil etmek üzere belirlenecek özelliklere göre yap›lacak kalite denetimi ile mal, hizmet ve tesislerin belgelendirilmesi hakk›nda usul ve esaslar›, Türk Standartlar› Enstitüsü ile müfltereken tespit ve ilanla görevlidir" denilmektedir.

De€erli arkadafllar›m, bildi€iniz gibi, kullanmakta ve özellikle tüketmekte oldu€umuz her mal›n, her hizmetin standard› yoktur ve k›sa zamanda olmas› da beklenmemelidir; baz›lar›nda, belki hiçbir zaman olmayacakt›r.

Di€er taraftan, say›lamayacak kadar çok mal›n ve hizmetin kalitesini, sürekli olarak s›k› bir disiplin içerisinde kontrol alt›na almak, elde edilen neticelerin gere€ini zaman›nda yapmak, öyle pek kolay bir olay de€ildir; bu hakikati peflinen kabullenmemiz gerekir. Hiç flüphesiz, Bakanl›€›n, Türk Standartlar› Enstitüsü ile teflriki mesaisi çok yararl›; ama, yeterli de€ildir; mesuliyetin, kimde oldu€u peflinen belirlenmelidir.

Say›n milletvekilleri, her fleyden önce, yöre halk›na hizmet sunmaya talip olan ve onlar›n oyu ile seçilen yerel yönetimler, kalite denetiminde mutlaka görev ve sorumluluk almal›d›rlar. Kanaatime göre, bu hususun gerçekleflmesi çok yararl› olacak; fakat, yine de kâfi gelmeyecektir.

Tüketiciyi koruma arzusuyla yola ç›kan gönüllü sivil toplum örgütleri teflvik edilmeli, ço€alt›lmal›, bir flemsiye alt›nda toplanarak, ciddi bir koordinasyon sa€lanmak suretiyle, disiplinli ve programl› bir çal›flmaya yönlendirilmelidirler. Gerekti€inde laboratuvarlara ve çeflitli mobil aparatlara sahip olmalar› özendirilerek güç kazand›r›lmal› ve yasal kurulufllar haline gelmeleri için gerekli düzenlemeler hemen yap›lmal›d›r. Ancak, bu flekilde, tüketimin her noktas›, tamam›na yak›n ölçüde kontrol alt›na al›nabilecektir.

Bahis konusu görüfllerimizin tasar›da veya madde hükmü gere€ince belirlenecek usul ve esaslar›n haz›rlanmas› safhas›nda dikkate al›nca€›na inan›yor, hepinize tekrar sayg›lar sunuyorum.

BAfiKAN – Teflekkür ederim efendim.

Say›n Cevat Ayhan, buyurun.

RP GRUBU ADINA CEVAT AYHAN (Sakarya) – Muhterem Baflkan, muhterem üyeler; görüflülmekte olan 619 s›ra say›l› tüketicinin korunmas› ile ilgili kanun tasar›s›n›n, 19 uncu maddesi üzerinde, Refah Partisi Grubu ad›na söz alm›fl bulunuyorum.

Muhterem arkadafllar, bu madde, kalite denetimiyle ilgili husustur ve bu maddede, kaliteyle ilgili usul ve esaslar›, Bakanl›€›n, Türk Standartlar› Enstitüsüyle müfltereken tespit edece€i hükmü getirilmifl bulunmaktad›r. Kalite denetimi tüketicinin korunmas›nda, reklamdan da önde gelen; reklam›n kontrolünden de önde gelen bir husustur. Reklam edilmeden sat›lan mallar da var, tüketilen mallar da var. Bunlar›n, sa€l›k bak›m›ndan, tehlike bak›m›ndan, di€er unsurlar bak›mdan yak›n denetlenmesi, kontrol edilmesi, toplumun fertlerinin hem zarara u€ramamas›, hem de kulland›€› maldan faydalanmas› için fevkalade önemlidir.

fiimdi, bak›n burada, Muhterem Bakan›m›z -Bakanl›kla ilgili söylemiyorum; ama- Türkiye'de bu hizmetlerin ne kadar gevflek yap›ld›€›n›, ne kadar ilgisiz yap›ld›€›n› ortaya koyan bir misal arz edece€im: Hepimiz, arabalar›m›za benzin al›r›z, mazot al›r›z, kullan›r›z; ama, bugün, E-5 Karayolu çevresinde, benzin istasyonlar›n›n yüzde 80-90'›, maalesef, mazotta hekzan denilen bir kimyevî maddeyi, benzinde de white spirit denilen bir maddeyi akaryak›ta kar›flt›rmakta ve satmaktad›rlar.

Benzinin litresini takriben 23-24 bin liradan mal ederken -halen sat›fl› 25 bin küsurdur, yüzde 8-10 mertebesinde bir kâr vard›r, bir yüzde 1,5 da nakliye bedeli vard›r- bunun içine, yüzde 35 white spirit denilen maddeyi katmaktad›rlar. Bu maddenin litresini ise, 11 500 - 12 000 lira mertebesinde sat›n almaktad›rlar. Bu madde, benzinle çal›flan otomobil motorlar›n›n pistonlar›n›, silindirlerini, segmanlar›n›; yani, yanmayla ilgili, yanma hacminde bulunan supaplar›n›, bütün elemanlar›n› tahrip etmektedir.

Ayr›ca, topluma karfl›, tüketiciye karfl› bu hileyi yapanlar, hakk› olmayan ölçüde kâr elde etmektedirler; üçte birini 11-12 bin liraya mal etmekte, üçte ikisini de, 23-24 bin liraya mal etti€i benzinle kar›flt›rmakta, paçallamakta ve bu flekilde satmaktad›rlar.

Ayn› flekilde, mazota da yüzde 45 mertebesinde hekzan denilen ve kimya sanayiinde kullan›lan kimyevî maddeyi katmaktad›rlar. ‹thal edilen ve akaryak›t istasyonlar›nda kullan›lan bu kimya sanayii ürünleri, hem millî iktisat›m›za hem motorlu tafl›tlara hem de tüketiciye zarar veren, topluma karfl› hile oluflturan bir husustur.

Bu mevzu, buraya, iki y›l kadar önce bir de€erli arkadafl›m›z taraf›ndan getirilmiflti -flimdi, tam tarihini hat›rlam›yorum- o zaman, yine, hat›rlad›€›ma göre bir ilgili bakan burada bilgi vermiflti; ama, benim -bunu, bizzat akaryak›t istasyonlar› sahipleriyle  bir hafta önce  yapt›€›m görüflmelerde- tespit etti€im budur. Bunun bir di€er bir zarar› da, dürüst olarak, hilesiz olarak al›p satan, akaryak›t istasyonu iflleten, bu sektörde çal›flan ve say›lar› 5 bin civar›nda olan akaryak›t bayilerine de haks›z rekabete sebep olmas›d›r. Soruyorum; bunu kim denetleyecek, bunun sahibi kimdir Türkiye'de; Sanayi Bakanl›€›d›r diyecek Muhterem Bakan›m›z. Peki, soruyorum; kaç denetim yap›yorlar? Bak, sistem flöyle iflliyor, iyi bilelim bunu, Say›n Bakan›m›zda tetkik etsinler, ilgili birimlerini hesaba çeksinler; âlet edevat eksikse tamamlas›nlar, eleman eksikse tamamlas›nlar; biz, bunlarla ilgili ne gerekiyorsa onu yapar›z. Buraya gelmeden de halledilecek meselelerdir bunlar.

fiimdi, burada, mesele flu: Sadece akaryak›t firmalar› -A firmas›, B firmas› isim söylemeyeyim, ana da€›t›c› firmalar- kendi bayilerini zaman zaman denetlemekte. Bir kere, bu akaryak›tlar› denetleyecek laboratuvar yok, teçhizat yok, Bakanl›€›n, ilgili kurulufllar›n elinde. Ne yap›yor: ‹lgili ana firma geliyor Adapazar›'na, Bolu'ya veya falan yere, numune al›yor, TÜPRAfi rafinerisine götürüyor, tahlil ettiriyor laboratuvarda "bunun içinde hekzan var, bunun içinde white spirit var, sana 10 milyon ceza verdim" diyor firman›n itibar›n› korumak için. Peki, vatandafl›n 10 milyonlar›, 10 milyarlar›, 10 trilyonlar› ne oluyor, bunu kim koruyacak; biz, bunu, iki sene önce burada konufltuk, burada konuflmufl olmak flart de€il, hepimiz araba kullan›yoruz, milyonlarca araba, milyonlarca tafl›t kullan›l›yor, kim buna sahip ç›kacak, soruyorum?..

Yani, bizde kamu yönetimi da€›n›k, ilgisiz, bilgisiz, flevksiz, heyecans›z derken bunu kastediyorum.

Muhterem arkadafllar, bu flekilde trilyonlar vurulmakta, vatandafla ve millî ekonomiye trilyonlarca zarar verilmektedir; yani, biz, buraya bunu yaz›yoruz; ama, endifle ediyorum (;) hiçbir organ›m›z çal›flmad›€› gibi, bu da çal›flmayacak. ‹flte en mühim meseledir; yani, binlerce akaryak›t istasyonunun denetlenmesidir. Mahallî idarelere mi verece€iz, vilayetlere mi verece€iz, valiliklere... Nereye vereceksek verece€iz; bunu, mutlaka s›hhatli çal›flt›rmak gerekir. Tüketicinin korunmas› meselesi, bizzat hayata taalluk eden, prati€e taalluk eden, uygulamaya taalluk eden noktaya disiplinle indirilemedi€i takdirde, bu kanunlar› yapsak ne olur, yapmasak ne olur. Yani, ‹ngiltere gibi kanun yapmak, Türkiye'yi ‹ngiltere haline getirmiyorki. Habeflistan da ‹ngiltere gibi kanun yap›yor; ama, Habeflistan olmaya devam ediyor. Yani, mesele, kamu yönetiminin, millet ihtiyac›na, toplumun korunmas›na, toplumun, ticarette de her sahada da hileye karfl› hakk›n›n hukukunun korunmas›na haz›r kafa yap›s›nda, gönül yap›s›nda, dinamizmde, ahlakta ve standartta bir yap›lanman›n, organizasyonun getirilmesi meselesidir; bu vesileyle bunu arz edeyim dedim. ‹nflallah bu tasar› kanunlafl›nca kalite denetimi, bu flekilde yap›l›r.

Ben, sadece, burada size akaryak›t› arz ettim; ama, geçenlerde bir seyahatte, bir ilde, so€an alay›m dedim; hale u€rad›m, so€an üreten bir ilde, dostlar var, arkadafllar var. Sat›c›, tüccar "Cevat A€abey sana buradan vereyim; ama, bu ilaçl› so€and›r" dedi. Ne ilac› yahu so€anda dedim; "Cücüklenmesin diye ilaçlan›yor so€an" dedi. Peki, siz, bu so€an›, bu flekilde ihraç edebiliyor musunuz, dedim; o da "hay›r, Avrupa Toplulu€u bunu alm›yor; onlar›n laboratuvarlar›ndan geri döner; onlar, ilaç kontrolü yapar" dedi.

fiimdi soruyorum, tar›m ilaçlar› kullan›yoruz tar›m› korumak için, meyveyi korumak için; ama, bunlar›, sonunda, tüketti€imiz g›dalarla biz al›yoruz. Toplumu zehirliyoruz; yani, bu sahada da hiçbir bakanl›€›n müessir bir kontrolü yoktur. Nas›l çevre meselesinde...

(Mikrofon otomatik cihaz taraf›ndan kapat›ld›)

CEVAT AYHAN (Devamla) – ...nehirlerimizde, göllerimizde bal›klar ölünce, flehirlerimiz nefes al›nmaz hale gelince, aman, alelacele bir çevre bakanl›€› kural›m, bir iki tane de test istasyonu kural›m, hava kirlili€ini, nehirleri kontrol edelim dedik, nereye geldik; hiçbir yere gelmedik, yerimizde say›yoruz. Yani, bunlar fevkalade mühim, toplumun sa€l›€› bak›m›ndan, menfaat› bak›m›ndan; ama, fevkaladede ciddiyet, disiplin, bilgi ve yetenek isteyen mevzulard›r. Türkiye kamu yönetimini, iflte bu istikamette yeni bafltan derlemek, toparlamak gerekmektedir.

Bu madde ve bu kanun vesilesiyle bunlar› arz edeyim dedim.

Hepinizi hürmetle selamlar›m.

BAfiKAN - Teflekkür ederim Say›n Ayhan.

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) - Say›n Baflkan, bir konuyu aç›klamak istiyorum.

BAfiKAN - Buyurun.

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) - Say›n Baflkan, özellikle Cevat Ayhan arkadafl›m›z›n akaryak›tla ilgili  söyledi€i konuya kat›l›yorum; ama, akaryak›t›n o denetimi, 1705 Say›l› Ticarette Ta€fliflin Meni ve ‹hracat›nMurakabesi ve Korunmas› Hakk›nda Kanunla zaten Sanayi Bakanl›€›na verilmifl bir yetkidir; onu denetliyoruz. Özellikle bu y›lki rakamlar› da vermek istiyorum: 11 324 akaryak›t istasyonunu denetlemifliz, 190 akaryak›t istasyonunu da cumhuriyet savc›l›€›na bildirmifliz, içerisine, baflka, özellikle araçlara zarar veren maddeleri katt›klar› için. Onun için, bu konuda hiç kayg›s› olmas›n, denetimlerimizi sürdürüyoruz; ama, denetimleriniz yeterli mi, de€il mi diye sorarsan›z, tabiî ki, bu,  Yüce Meclisin bize verdi€i ödenek miktar›yla s›n›rl›d›r. Meclisimizin verdi€i ödenekleri sonuna kadar kullan›yor ve bu denetimleri yap›yoruz. Bunu da, kamuoyunun bilgilerine sunmak istedim.

BAfiKAN - Teflekkür ederim Say›n Bakan.

SAL‹H KAPUSUZ (Kayseri) - Say›n Baflkan, flahs›m ad›na söz istiyorum.

BAfiKAN- Buyurun Say›n Kapusuz.

SAL‹H KAPUSUZ (Kayseri) – Say›n Baflkan, de€erli arkadafllar; görüflmekte oldu€umuz 19 uncu maddeyle ilgili flahsî görüfllerimi arz etmek üzere huzurlar›n›za geldim; hepinizi sayg›yla selaml›yorum.

Say›n Bakan›m›z›n biraz önceki aç›klamalar› ilginç; yap›lan birtak›m denetimlerde, istasyon denetimlerinde, bu flekliyle, kaliteye uygun olmayan ürünlerle ilgili tespitler yapt›klar›n›, bunlar› hukukî mercilere intikal ettirdiklerini beyan ediyorlar. Yaln›z, burada, Hükümetin bir baflka ay›b› orta yere ç›k›yor maalesef; çünkü, öbür taraftan Habur s›n›r kap›s›ndan gelen ürünler de acaba bu denetime tabi mi; hangi flekilde giriyor, ne flekilde da€›t›l›yor, hangi usullerle sat›l›yor?!. Belki, bakanlar›m›z bilmeyebilir, Hükümet bilmeyebilir; ama, milletimiz bunu çok iyi biliyor.

Bu kalite denetimi konusu, bu tasar›n›n temel tafl›d›r. Üzülerek söyleyelim ki, hem bilgilendirme aç›s›ndan -piyasa, firma, fiyat ve ürünler aç›s›ndan- hem de kalite kontrolu aç›s›ndan bu kalite denetimi çok önemlidir. Piyasadaki bütün ürünlerin, mutlaka denetime tabi tutulmas› gere€inde hemfikiriz; ancak, bunlar› test etmek için yetkililerimiz ve bunlar› denetime tabi tutaca€›m›z laboratuvarlar›m›z mevcut mu; maalesef... Bilmiyorum, flu anda, bu denetim konusunda, Meclisimizde bulunan milletvekili arkadafllar›m›z›n ilgi alan›nda de€ilse, birçoklar›, Türkiye'de kaç tane laboratuvar oldu€unu bile bilmez. Dikkat buyurun; Türkiye'de, 20 binden fazla mal üretimi söz konusudur. Bu kadar mal›n test edilmesi için, elbette, kadroya, elemana ve imkâna ihtiyaç vard›r. Bak›n›z, Avrupa standartlar›ndaki mal denetimi konusunda, Türkiye'de 3 ilimizde 3 büyük laboratuvar var. Bu illerden birisi Ankara, birisi ‹zmir, birisi de Kayseridir. Bu 3 ilin d›fl›nda, hakikaten, Avrupa standartlar›nda mal denetimini yapacak laboratuvar›m›z yok. ‹lave olarak -yine il baz›nda- 6 ilde, orta büyüklükteki laboratuvar denetimi söz konusu olabilir. Bunlar› da say›p vakit kaybetmeyece€im; ancak, flunu söylemek istiyorum: Ürün kontrolünün yap›lmas›nda flayet yasan›n temelsiz kalmas›n› istemiyorsak, bir defa, mevzuat kargaflas›n› ortadan kald›rmak laz›m.

fiimdi, s›naî mamullerin standart denetimini, Say›n Bakan›m›z, yani, Sanayi Bakanl›€› yap›yor, ilaçlarla ilgili denetim Sa€l›k Bakanl›€›na ait, g›dayla ilgili olanlarda Tar›m Bakanl›€›na ait. fiimdi, siz, bu ayr› ayr› üç bakanl›€a -belki, daha baflka kurumlarla ilgili standartla ilgili görevlendirilen kurulufllar da var onu bilmiyorum ama- bu tasar›yla birlikte yeni  bir  denetim konusu daha getiriyorsunuz. Bunun, mutlaka kargaflaya sebebiyet vermemesini temin etmek ve bütünlefltirmek laz›m. Bu arada bir çekiflmenin, bu görev senindi benim de€ildi, ben yapacakt›m, bir baflkas›n›n görev alan›nda idi gibi birtak›m iddialar›n yar›n orta yere getirilmemesinin tedbirinin mutlaka al›nmas› laz›md›r.

Özellikle, ülkemizde kazalar oluyor. Türk Standartlar› Enstitüsünün, kalite kontrolü ve standart tespitindeki çal›flmalar› vard›r, bunu sayg›yla karfl›l›yoruz, ancak, yetersiz kalmaktad›r; çünkü, bak›yorsunuz, bir yerde bir üzücü olay meydana geliyor, bir kaza meydana geliyor, bu flartlar alt›nda vah tühle vakit geçiriyoruz; ancak, burada, özellikle, elektrik, inflaat malzemeleri, kalorifer ve su tesisatlar› konusundaki hem standard›n takip edilmesi ayn› zamanda da kalitenin kontrol edilmesi çok önem ihtiva etmektedir. Dolay›s›yla, bu tasar›n›n, buna katk› getirmesinde mutlaka zaruret vard›r.

fiimdi, maalesef, bu kazalar›n sonras›nda -ki, biraz sonraki maddelerde gelecek- diyoruz ki, efendim, araflt›rma yapt›k, suçluyu tespit ettik... Yasa teklifinin bafllang›c›nda 2 milyon lira olan cezalar›, iflte, 5 Nisandan sonra 20 milyon liraya ç›kard›n›z.

                  (Mikrofon otomatik cihaz taraf›ndan kapat›ld›)

SAL‹H KAPUSUZ (Devamla) – Bitiriyorum Say›n Baflkan›m

Say›n Bakan›m, bu 20 milyon liran›n manas› yok art›k; bu 20 milyon liraya. ceza denmez. Türkiye'de enflasyon yüzde 160 olmufl, son bir y›lda yüzde 150 devalüasyon olmufl, siz, hâlâ 10 milyon, 20 milyon cezadan bahsediyorsunuz. Adam, bir ürün çeflidiyle trilyonlar› vuracak, siz de onu 20 milyon lirayla cezaland›racaks›n›z. Bu, ceza de€il, âdeta teflvik olur. O halde, ne yapmak mecburiyetindeyiz; üretti€i ürünün sat›fl bedeli üzerinden bir limit getirmek mecburiyetindeyiz. Aksi takdirde, siz, bunu rakamsal olarak ifade etmeye kalkarsan›z, bunun anlam› Türkiye'de yok.

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) – O var.

SAL‹H KAPUSUZ (Devamla) – ‹stirham›m›z odur. Yani, bugün Türkiye'de birçok olay›n temeline indi€inizde, denetimsizli€i ve ayn› zamanda cezaî müeyyidelerin de yetersizli€ini görürsünüz. Bunlar teflvik unsuru olmaktad›r.

BAfiKAN –Say›n Kapusuz, ba€layal›m.

SAL‹H KAPUSUZ (Devamla) – Ba€l›yorum Say›n Baflkan›m.

Dolay›s›yla, iste€imiz fludur: Özellikle kalite denetim görevini bu yasa tasar›s›yla ortaya koyarken, yar›n "yahu, biz laboratuvar kuracakt›k, kuraca€›m›z bu laboratuvarlarla da bu iflin denetimini yapacakt›k; fakat, 5 Nisan kararlar› gere€i tasarrufa gitme zaruretine girdik; dolay›s›yla, bu laboratuvarlar› kuramad›k, sonuç itibariyle de bu denetimi yapamad›k" demeyiniz. Bu memlekette tüketicinin korunmas› Say›n Bakan›m taraf›ndan samimi olarak isteniyorsa, flu haks›z olan verginin, faizin, reklam giderlerinin, bu maliyetin içerisinden çekilmesi laz›m; ama, bunu yapmak için, olmayan bu Hükümetin bu görevden de ayr›lmas› laz›m.

Arz eder, teflekkür ederim.

BAfiKAN – Teflekkür ederim.

19 uncu madde üzerindeki konuflmalar tamamlanm›flt›r.

Madde üzerinde önergeler vard›r, verilifl s›ras›na göre okutuyorum:

                               Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanl›€›na

Görüflülmekte olan 619 s›ra say›l› Kanun Tasar›s›n›n 19 uncu maddesine afla€›daki f›kran›n eklenmesini arz ve teklif ederiz.

Ancak, 2634 say›l› Turizmi Teflvik Kanunu uyar›nca Turizm Bakanl›€›ndan belgelendirilecek tesisler, bu uygulamadan muaft›r.

            ‹brahim Tez                        Turhan Tayan                      ‹rfan Demiralp

                Ankara                                   Bursa                                  Samsun  

            Fikri Sa€lar                            Hac› Filiz                          Adnan Ekmen

                   ‹çel                                   K›r›kkale                                Batman

 

 

Gerekçe: Tüketiciyi koruma tasar›s›n›n bu haliyle yasalaflmas› halinde, 2634 say›l› Turizmi Teflvik Kanunu uyar›nca Turizm Bakanl›€›n›n aslî görevlerinden biri olan turistik tesislerin belgelendirilmesi, s›n›fland›r›lmas› ve denetlenmesi ifllevi, Sanayi ve Ticaret Bakanl›€› ile Türk Standartlar› Enstitüsüne baflka bir yasada yer verilmifl olacakt›r. Bu durumda, turizm sektöründeki planlama, koordinasyon ve denetleme ifllevi hakk›nda, kurumlar aras›nda yetki tart›flmas› bafllayacakt›r.

 

                      Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanl›€›na

Görüflülmekte olan 619 s›ra say›l› kanun tasar›s›n›n 19 uncu maddesine afla€›daki f›kra eklenmifltir.

Mahmut Oltan Sungurlu                                           Kadir Ramazan Coflkun

Gümüflhane                                                                            ‹stanbul

 Edip Safder Gaydal›         Mehmet Sa€d›ç                 Gurhan Çelebican

        Bitlis                                   Ankara                                 ‹stanbul

Timur Demir                                                                     Yücel Seçkiner

‹zmir                                                                                        Ankara

 "Turistik belgeli tesisler bu hükmün d›fl›ndad›r."

 

 

                      Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanl›€›na

Genel Kurulda görüflülmekte olan Tüketicinin Korunmas› Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n 19 uncu maddesindeki "Türk Satandartlar› Enstitüsü ile müfltereken" ifadesinin "Türk Standartlar› Enstitüsünün görüflü al›narak" fleklinde de€ifltirilmesini arz ve teklif ederiz.

Mehmet Keçeciler               Mahmut Oltan               Sungurlu Nabi Poyraz

      Konya                              Gümüflhane                               Ordu

  Salih Ergün                                                                  Gurhan Çelebican

‹stanbul                                                                                  ‹stanbul

Gerekçe: Uygulamada ortaya ç›kabilecek zaman kay›plar›n› önlemek amac›yla bu de€ifliklik gerekli görülmüfltür.

 

Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanl›€›na

Görüflülmekte olan 619 s›ra say›l› tasar›n›n 19 uncu maddesinin, tasar›daki, komisyonca kabul edilen metnin üçüncü sat›r›n›n bafl›na "ve bu konularda bilgilendirilmesine" fleklinde olmak üzere "bu konularda" ibaresinin ilavesini arz ederiz.

Sayg›lar›mla.

 

     Ahmet Remzi Hatip                  Salih Kapusuz                      ‹smail Coflar

                Konya                                  Kayseri                                Çank›r›

      Ahmet Cemil Tunç                  Lütfü Esengün

                Elaz›€                                  Erzurum

BAfiKAN– fiimdi, ayk›r›l›k derecesine göre okutup, oylayaca€›m.

Say›n Oltan Sungurlu ve Turhan Tayan’›n ayr› ayr› verdi€i önergeleri müflterekli€i bak›m›ndan birlikte iflleme koyaca€›m.

                      Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanl›€›na

Görüflülmekte olan 619 s›ra say›l› kanun tasar›s›n›n 19 uncu maddesine afla€›daki f›kran›n eklenmesini arz ve teklif ederiz.

Turhan Tayan (Bursa) ve arkadafllar›

“Ancak 2634 say›l› Turizmi Teflvik Kanunu uyar›nca Turizm Bakanl›€›ndan belgeli ve belgelendirilecek tesisler bu uygulamadan muaft›r.”

 

                      Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanl›€›na

Görüflülmekte olan 619 s›ra say›l› kanun tasar›s›n›n 19 uncu maddesine afla€›daki f›kra eklenmifltir.

        Oltan Sungurlu (Gümüflhane) ve arkadafllar›

“Turistik belgeli tesisler bu hükmün d›fl›ndad›r.”

BAfiKAN– Say›n Komisyon, önergeleri birlefltiriyoruz, ne diyorsunuz?

PLAN VE BÜTÇE KOM‹SYONU SÖZCÜSÜ ALÂETT‹N KURT (Kocaeli) – Evet, mümkündür Say›n Baflkan; yaln›z, ço€unlu€umuz olmad›€› için kat›lam›yoruz.

BAfiKAN– Say›n Hükümet?..

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay)– Kat›l›yoruz Say›n Baflkan.

CEVAT AYHAN (Sakarya) – Say›n Baflkan, karar yetersay›s›n›n aranmas›n› istiyoruz.

AHMET REMZ‹ HAT‹P (Konya)– Yanl›fl bir önerge var.

BAfiKAN– Okuttu€umuz önergeye, Komisyon, ekseriyeti olmad›€› için kat›lam›yor, Hükümet kat›l›yor. Önergeyi oylayaca€›m; yaln›z, karar yetersay›s› da arayaca€›m.

Say›n Turhan Tayan’›n ve Say›n

Sungurlu'nun birlefltirdi€imiz önergelerini oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Kabul etmeyenler... Karar yetersay›s› bulunamam›flt›r.

10 dakika m› ara vereyim 15 dakika m›?

NEVZAT ERCAN (Sakarya) – 15 dakika, Say›n Baflkan.

BAfiKAN –Saat 15.30'da toplanmak üzere, birleflime ara veriyorum.

 

                                                                                    Kapanma Saati : 15.17

 

                                       ÜÇÜNCÜ OTURUM

                                       Aç›lma Saati: 15.30

                          BAfiKAN: Baflkanvekili Vefa TANIR

KÂT‹P ÜYELER: ‹lhan KAYA (‹zmir), Cengiz ÜRETMEN (Manisa)

                                                -----0-----

 

BAfiKAN – Say›n milletvekilleri, Türkiye Büyük Millet Meclisinin 79 uncu Birlefliminin Üçüncü Oturumunu aç›yorum.

 

 

BAfiKAN – Tasar›n›n 19 uncu maddesi üzerinde verilmifl, Say›n Turhan Tayan'›n ve Say›n Sungurlu'nun birlefltirdi€imiz önergesini oylarken, karar yetersay›s›n›n aranmas› istenmifl, bulunamam›fl ve ara verilmiflti.

fiimdi, Say›n Tayan'›n önergesini tekrar oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Kabul etmeyenler... Karar yetersay›s› tekrar bulunamam›flt›r. birleflime 10 dakika ara veriyorum.

                                                                                    Kapanma Saati: 15.35

 

 

                                               DÖRDÜNCÜ OTURUM

                                                 Aç›lma Saati : 15.45

                                     BAfiKAN: Baflkanvekili Vefa TANIR

            KÂT‹P ÜYELER: ‹lhan KAYA (‹zmir), Cengiz ÜRETMEN (Manisa)

                                                          -----0-----

BAfiKAN – 79 uncu Birleflimin Dördüncü Oturumunu aç›yorum.

 

 

BAfiKAN – Tasar›n›n 19 uncu maddesi  üzerinde verilen önergenin oylanmas›nda kalm›flt›k.

Say›n Tayan'a ait olan önergeyi tekrar oylar›n›za sunuyorum: Say›n Tayan'›n önergesini kabul edenler.... Kabul etmeyenler... Önerge kabul edilmifltir.

ikinci önergeyi okutuyorum:

Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanl›€›na

Genel Kurulda görüflülmekte olan Tüketicinin Korunmas› Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n 19 uncu maddesindeki "Türk Standartlar› Enstitüsü ile müfltereken" ifadesinin "Türk Standartlar› Enstitüsünün görüflü al›narak" fleklinde de€ifltirilmesini arz ve teklif ederiz.

                                             Oltan Sungurlu (Gümüflhane) ve arkadafllar›

Gerekçe :

Uygulamada ortaya ç›kabilecek zaman kay›plar›n› önlemek amac›yla bu de€ifliklik gerekli görülmüfltür.

BAfiKAN – Say›n Komisyon?..

PLAN VE BÜTÇE KOM‹SYONU SÖZCÜSÜ ALÂETT‹N KURT (Kocaeli) – Say›n Baflkan›m, standartlar konusunda ihtisas müessesesi Türk Standartlar› Enstitüsüdür, onun için kurulmufltur. Kurulufl kanuna ayk›r› bir fley yapm›fl oluruz; kafl yaparken göz ç›kar›r›z. Komisyon olarak biz, buna kat›lm›yoruz Say›n Baflkan›m.

BAfiKAN – Say›n Hükümet?..

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) – Kat›l›yoruz Say›n Baflkan.

Önergeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Önerge kabul edilmifltir.

Di€er önergeyi okutuyorum:

Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanl›€›na

Görüflülmekte olan 619 s›ra say›l› tasar›n›n 19 uncu maddesinin, tasar›daki komisyonca kabul edilen metnin üçüncü sat›r›n›n bafl›na "ve bu konularda bilgilendirilmesine" fleklinde olmak üzere, "bu konularda" ibaresinin ilavesini arz ederiz.

Sayg›lar›m›zla.

Ahmet Remzi Hatip (Konya) ve arkadafllar›

BAfiKAN – Say›n Komisyon, önergeye kat›l›yor musunuz?

PLAN VE BÜTÇE KOM‹SYONU SÖZCÜSÜ ALÂETT‹N KURT (Kocaeli) – Ço€unlu€umuz olmad›€› için kat›lam›yoruz.

BAfiKAN – Say›n Hükümet?..

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) – Kat›l›yoruz Say›n Baflkan.

Yaln›z, orada herhangi bir fley yok, tek "bu" kelimesi ekleniyor san›yorum. E€er cümlede düflüklük yoksa, bizim için hiç mahzuru yok Say›n Baflkan.

BAfiKAN – Bir senatoya ihtiyac›, buraya oturdu€unuz zaman fliddetle duyuyorsunuz.

Efendim, maddeyi okutuyorum:

"Bakanl›k, tüketicinin can ve mal güvenli€i ile fizik ve çevre sa€l›€›na ve bu konularda bilgilendirilmesine iliflkin..."

BAfiKAN – Bu flekliyle mi efendim?

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) – Tamam efendim.

Say›n Baflkan, zaten, önergede bir kelime de€iflikli€i var, içerik de€iflikli€i yok.

BAfiKAN – Efendim, önergeye Say›n Hükümet kat›ld›, Say›n Komisyon, ekseriyeti olmad›€› için kat›lmad›.

Önergeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Önerge kabul edilmifltir.

Say›n milletvekilleri, 19 uncu madde üzerinde verilmifl olan üç tane önerge kabul edilmifltir.

Madde, herhalde, bir çal›flmaya tabi tutulacak...

20 nci maddeye geçiyorum.

AD‹L AYDIN (Antalya) – Maddeyi oylayal›m.

BAfiKAN – Sonra oylayaca€›m efendim.

 

 

BAfiKAN – Madde üzerinde söz isteyen?.. Yok.

Madde üzerinde önerge yok.

Maddeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... 20 nci madde kabul edilmifltir.

21 inci maddeyi okutuyorum:

BAfiKAN – Madde üzerinde gruplar ad›na söz talebi?.. Yok.

fiahs› ad›na?..

GAFFAR YAKIN (Afyon) – ‹zninizle Say›n Baflkan.

BAfiKAN – Say›n Gaffar Yak›n, buyurun.

GAFFAR YAKIN (Afyon) – Say›n Baflkan, de€erli milletvekilleri; bir önergemiz var, o konuda k›saca bilgi vermek için huzurlar›n›za ç›km›fl bulunuyorum.

Tüketici konseyi oluflturulurken, burada, eksik olarak gördü€ümüz husus; Veterinerler Birli€inin bir temsilcisi yok. Bugün, en fazla tüketilen, g›da ürünlerinin kontrolünü yapacak ve o konuda bilgi verecek olanlar›n en önemlisi Veterinerler Birli€idir. Burada, Türk Tabipler Birli€i var, Eczac›lar Birli€i var; ama, maalesef, Veterinerler Birli€i unutulmufl; onun eklenmesini arzu ediyoruz.

‹kinci bir husus; biliyorsunuz, tüketiciyi en fazla koruyan,  tüketiciyi en fazla uyand›ran, yol gösteren, onun sorunlar›na sahip ç›kan bas›n yay›n kurulufllar›d›r. Art›k, gazetelerde dahi tüketici sayfalar› var ve tüketici sayfalar›n› okudu€umda, baflar›l› olduklar›n› da görüyorum. Kamu bask›s›yla, bas›n yay›n kurulufllar›n›n bask›s›yla, sa€l›kl› olmayan, sa€lam olmayan malzemeler, üretici firmalar taraf›ndan de€ifltirilmektedir. Di€er kurumlara kat›ld›€› halde, burada, gazetecilerin temsilcisinin olmad›€›n› gördüm.

Alt›n› çizmek istedi€im, en önemli di€er bir da husus fludur: Bugün halk›m›z›n yüzde 45'i köylerde yaflamaktad›r ve köylerde yaflayan insanlar›n da temsilcisi, onlar›n seçmifl oldu€u muhtarlard›r; yani, bugün, Muhtarlar Konfederasyonu, Türkiye'nin yüzde 45'ini temsil etmektedir. Buraya, birçok kurulufl temsilci gönderirken, muhtarlar›n temsilcisinin olmamas› büyük bir eksikliktir. Bu eksikliklerin giderilmesini özellikle sizlere arz ediyorum.

Bu konuda verilmifl bir önergemiz de vard›r. Desteklerinizi bekler, sayg›lar sunar›m.

BAfiKAN – Madde üzerinde baflka söz talebi?..

RP GRUBU ADINA AHMET REMZ‹ HAT‹P (Konya) – Söz istiyorum Say›n Baflkan.

BAfiKAN – Say›n Hatip, buyurun efendim.

AHMET REMZ‹ HAT‹P (Konya) – Say›n Baflkan, de€erli üyeler; görüflülmekte olan tasar›n›n 21 inci maddesi üzerinde söz ald›m, hürmetlerimi arz ederim.

Üçüncü k›s›mda " Tüketici Kurulufllar› " ad› alt›nda tüketici konseyinin nas›l teflekkül edece€i belirleniyor ve vazifeleri s›ralan›yor. Yaln›z, burada, emsal kurulufllarda gördü€ümüz tarzda bir sekreteryan›n meydana getirilmesi laz›md›r. "tüketici konseyi flu iflleri yapar" deniliyor. Tamam da, senede bir defa toplanacak ve çok say›da kuruluflun temsilcileri gelecek; hatta bunlar tahdit dahi edilmifl, gönüllü kurulufllar›n ne flekilde girece€i gösteriliyor, kamu kurulufllar›nda yüzde 50'yi geçemez deniliyor. Öyleyse, ciddî bir teflkilat gerekmektedir. "Bakanl›€›n koordinatörlü€ünde" demek kâfi de€il. Bakanl›k, d›flar›da bir unsur de€il ki... Burada, bir sekreterya tesis edilmesi ve bu sekreteryan›n konseyi davet etmesi, orada al›nan kararlar›n icra k›sm›n›; yani, nerelere bunlar iletilecekse gönderip, takip edilmesi için görevlendirilmesi gerekir.

Bu eksikli€i ifade için söz ald›m.

Hürmetlerimi sunar›m.

BAfiKAN – Say›n Hatip, Grup ad›na konufltunuz de€il mi; öyle kabul ediyorum.

Say›n Çelebican, buyurun.

GURHAN ÇELEB‹CAN (‹stanbul) – Say›n Baflkan, say›n milletvekilleri; Tüketicinin Korunmas› Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n 21 inci maddesi hakk›nda görüfllerimi ifadeye bafllamadan önce, hepinizi sayg›yla selaml›yorum.

De€erli arkadafllar›m, tüketicinin sorunlar›yla, ihtiyaçlar›n›n ve ç›karlar›n›n korunmas›na iliflkin gerekli tedbirleri araflt›rmak; sorunlar›n, tüketici lehine çözülmesi için al›nacak tedbirleri, bu kanunun uygulamas›na yönelik usullere dair görüflleri ilgili mercilere iletmek amac›yla Sanayi ve Ticaret Bakanl›€›n›n koordinatörlü€ünde bir tüketici konseyi kurulmas› öngörülmektedir. Çeflitli bakanl›k, kurum, birlik, konfederasyon, konsey ve vak›flar› temsilen 30'u geçen kiflinin, en az bu kadar tüketici örgütü temsilcisinin ifltirakiyle teflekkül edecek bu kurula, istenirse Veterinerler Birli€i temsilcisi misali daha baflka üyelerin de kat›lmas› önerilebilir, say›s› daha da ço€alt›labilir.

Say›n Baflkan, say›n milletvekilleri; çal›flma usul ve esaslar›, Sanayi ve Ticaret Bakanl›€› taraf›ndan ç›kar›lacak bir yönetmelikle düzenlenece€i ifade edilen bu kurul, nas›l çal›flacak, nas›l toplanacak, tüketiciye nas›l yararl› olacakt›r merak ediyorum. Neredeyse 100 kifliye varan bu kurul, nas›l karar alacak, piyasa üzerinde ne flekilde etkili olacak, ne derece fayda sa€layacakt›r? Bence, en önemli tedbir, tüketiciyi korumay› amaç edinen gönüllü sivil toplum örgütlerinin bir disiplin içinde kurulmas›n›, ço€alt›lmas›n› teflvik etmek; onlar›n, o flehir, hatta ülke çap›nda bir koordinasyon içinde çal›flmalar›n› teminen yasal düzenlemeler yapmak olacakt›r.

Çok de€erli arkadafllar›m, enflasyonun yüzde 150'lere vard›€›, ekonominin yüzde 6 darald›€›, d›flticaret hacminin ufald›€›, dolar›n her gün kafa kald›rd›€›, faizlerin alabildi€ine azd›€› ortamda, tüketici kimdir, kim kimi koruyacakt›r; önce bunun cevab›n› vermemiz gerekmektedir.

Müzakere etmekte oldu€umuz tasar›n›n 3 üncü maddesinde "tüketici, bir mal veya hizmeti özel amaçlarla nihaî olarak kullanan veya tüketen gerçek veya tüzelkiflidir" fleklinde tarif edilmektedir. fiimdi soruyorum: Bir hizmeti kullanma imkân›n› bulamayan, bir mal› tüketebilmek için eline geçiremeyen çiftçi, iflçi, memur, emekli, dul, yetim, küçük esnaf ve sanatkâr, velhas›l ortadirek, k›sadirek nas›l tüketici olacakt›r? Bir mal› tüketebilmenin ilk flart›, ona sahip olabilmektir, hiç flüphesiz, önce onu ele geçirebilmektir. Ülkeyi yönetti€ini sanan Hükümetin yaratt›€› ekonomik çöküntü, orta ölçekli imalatç› ve üretici s›n›f› bile, bu tip tüketiciler aras›na katm›flt›r. Yaratt›€› enflasyonla ayl›klar› eriten; ç›kard›€› vergilerle tasarruflar›n tamam›n› bitiren, vatandafllar›n ili€ini, kemi€ini sömüren; nesi varsa ac›madan al›p götüren bu baflar›s›z ve insafs›z Hükümet -tereddütsüz söylüyorum- en obur, en doymaz tüketicidir. Bu Hükümet, ald›€› ekonomik kararlar ve ç›kard›€› ek vergilerle, neredeyse milletimizin kan›n›, ili€ini, kemi€ini sömürmüfl; nesi varsa al›p bitirmifl, tüketmifltir; halk›m›z› periflan etmifltir.

Say›n milletvekilleri, flimdi, bak›n›z, art›k hiçbir fley tüketmeyen, yani yok edilen tüketici 100 kiflilik bir konsey deste€iyle yaflat›lacak denilmektedir. Hayret!.. Tüketici konseyi, var olmayan tüketiciyi nas›l ihya edecek, onu ne flekilde koruyacakt›r?.. Olsa olsa, konsey, yap›lan zamlar› hakl› ve gerekli bulacak, Hükümeti flemsiyesi alt›na alacakt›r; yani, milletimizi de€il, Hükümetimizi koruyacakt›r.

Allah'›n, Hükümete en k›sa zamanda do€ru yolu gösterece€i inanc› içinde, yeni bir baflbakan ve yeni bir hükümetle sorunlar›n düzelece€i umudunu tafl›yan milletimize sab›rlar temenni ediyor, Yüce Meclisin de€erli üyelerine tekrar sayg›lar sunuyorum. (ANAP s›ralar›ndan alk›fllar)

BAfiKAN – Teflekkür ederim.

Madde üzerindeki görüflmeler tamamlanm›flt›r.

Madde üzerinde üç önerge vard›r; verilifl s›ras›na göre okutuyorum.

                   Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanl›€›na

Görüflülmekte olan kanunun 21 inci maddesinin ikinci f›kras›n›n sonuna afla€›daki ibarelerin eklenmesini sayg›yla arz ederiz.

S.Osman Sevimli                   Esat Bütün                          Gaffar Yak›n

     Karaman                        Kahramanmarafl                           Afyon

 

Ahmet Özdemir                                                                  Musa Erar›c›

      Tokat                                                                                 Konya

"Gazeteciler Cemiyeti, Veterinerler Birli€i ve Türkiye Muhtarlar Konfederasyonu."

Gerekçe: Tüketiciyi korumakta büyük katk›lar› olan, tüketiciyi e€iten bas›n kurulufllar›n›n bir temsilcisinin bulunmas› gerekmektedir. Ayr›ca, tüm meslek kurulufllar› tüketici konseyinde temsil edilirken, veterinerler temsil edilmemektedir. Nüfusun yüzde 45’i köylerde oturmaktad›r. Bunlar› temsilen Türkiye Muhtarlar Konfederasyonundan bir temsilcinin bulunmas› faydal› olacakt›r.

 

 

 

                    Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanl›€›na

Görüflülmekte olan 619 s›ra say›l› Tüketicinin Korunmas› Hakk›ndaki Kanun Tasar›s›n›n 21 inci maddesinin ikinci f›kras›ndaki “Hazine ve D›fl Ticaret Müsteflarl›€›” ibaresinin "Hazine Müsteflarl›€›", "D›fl Ticaret Müsteflarl›€›'" olarak ayr› ayr› yaz›lmas›n› arz ve teklif ederiz.

Sayg›lar›m›zla.

Nevflat Özer                    E.Safder Gaydal›                   M.Rauf Ertekin

       Mu€la                                    Bitlis                                  Kütahya

 

Gurhan Çelebican              Selçuk Maruflu                         lhan Kaya

     ‹stanbul                               ‹stanbul                                   ‹zmir

 

                    Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanl›€›na

Genel Kurulda görüflülmekte olan Tüketicinin Korunmas› Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n 21 inci maddesinin ikinci f›kras›ndaki “Türkiye Belediyeler Birli€i"nin madde metninden ç›kar›larak, yerine “Türkiye Belediyecilik Derne€i” ifadesinin yerlefltirilmesini arz ve teklif ediyoruz.

 

Turhan Tayan                         Ziya Halis                          M.Tahir Köse

       Bursa                                   S›vas                                  Amasya

 

 

Fahri Gündüz                                                                     Sabri Yavuz

       Uflak                                                                                K›rflehir

 

Gerekçe: Yurt düzeyinde bütün belediyelerin üyesi bulundu€u Türk Belediyecilik Derne€i bu kesimi en genifl biçimde temsil etti€inden, Tüketici konseyinde yer almas› maddenin amac›na daha uygun düflecektir.

BAfiKAN- fiimdi, önergeleri ayk›r›l›k derecesine göre tekrar okutup; oylayaca€›m:

 

                      Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanl›€›na

Görüflülmekte olan kanunun 21 inci maddesinin ikinci f›kras›na afla€›daki ibarelerin eklenmesini sayg›yla arz ederiz.

Esat Bütün (Kahramanmarafl) ve arkadafllar›

Gazeteciler Cemiyeti, Veteriner Birli€i ve Türkiye Muhtarlar Konfederasyonu.

BAfiKAN – Say›n Komisyon?..

PLAN VE BÜTÇE KOM‹SYONU BAfiKANVEK‹L‹ YILMAZ OVALI (Bursa) – Efendim, önerge biraz aç›klanmaya muhtaç. “Gazeteciler cemiyeti” diyorlar; ama, bir sürü gazeteciler cemiyeti var; Ça€dafl Gazeteciler Cemiyeti var; bilmem ne gazeteciler cemiyeti var. Yani, bu, aç›k olsa, kat›lmak istiyoruz; kurulufllar›n isimleri belirli olsa...

TURHAN TAYAN (Bursa) – Muhtarlar da ayn› flekilde.

PLAN VE BÜTÇE KOM‹SYONU BAfiKANVEK‹L‹ YILMAZ OVALI (Bursa) – Muhtarlar da ayn› mesela, iki tane muhtarlar konfederasyonu var.

Bunlar aç›k olursa kat›lmak istiyoruz; bu flekliyle kat›lam›yoruz.

BAfiKAN – Say›n Hükümet?..

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) – fiimdi, Say›n Baflkan, tabiî, ne kadar kat›l›m olursa o kadar iyi olur; çünkü, bu, senede bir toplanacak olan istiflarî mahiyette bir konsey. Kat›l›m, bence, çok önem tafl›maktad›r. Ben, bu önergeye kat›l›yorum; yaln›z, Say›n Oval›’n›n söyledi€i mahzurlar var; çünkü, birden çok gazeteciler cemiyeti, birden çok muhtarlar konfederasyonu var. Veterinerlere kat›lmak mümkün, o, tek çünkü.

SAFFET TOPAKTAfi (Kahramanmarafl) – En çok üyesi olan ...

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) – “En çok üyesi olan” fleklinde kullanal›m, öyle olsun.

PLAN VE BÜTÇE KOM‹SYONU BAfiKANVEK‹L‹ YILMAZ OVALI (Bursa) – Biz de o flekliyle kat›l›yoruz.

BAfiKAN – Komisyonu dinlediniz, Hükümeti dinlediniz...

Efendim, önergeyi oylar›n›za sunuyorum...

Esat Bey, bir fley mi ilave edecektiniz?

ESAT BÜTÜN (Kahramanmarafl) – fiimdi aç›klanan cümleyle ilgili bir fley söyleyecektim. Di€er maddelerde... BAfiKAN – fiimdi, benim anlad›€›m, Hükümet de Komisyon da kat›ld›; size söz hakk› kalmad›...

TURHAN TAYAN (Bursa) – “En çok üyesi olan” diye mi yap›yoruz?

BAfiKAN – En çok üyesi olan diye...

Önergeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Kabul etmeyenler... Önerge reddedilmifltir.

‹kinci önergeyi okutuyorum:

 

                      Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanl›€›na

Genel Kurulda görüflülmekte olan, Tüketicinin Korunmas› Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n 21 inci maddesinin ikinci f›kras›ndaki "Türkiye Belediyeler Birli€i"nin madde metninden ç›kar›larak, yerine, "Türk Belediyecilik Derne€i" ifadesinin yerlefltirilmesini arz ve teklif ediyoruz.

Turhan Tayan (Bursa) ve arkadafllar›

BAfiKAN – Say›n Komisyon?..

PLAN VE BÜTÇE KOM‹SYONU BAfiKANVEK‹L‹ YILMAZ OVALI (Bursa) – Ço€unlu€umuz olmad›€› için kat›lam›yoruz.

BAfiKAN – Say›n Hükümet?..

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) – Kat›l›yoruz Say›n Baflkan›m.

BAfiKAN – Önergeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Önerge kabul edilmifltir.

Üçüncü önergeyi okutuyorum:

                      Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanl›€›na

Görüflülmekte olan 619 s›ra say›l› Tüketicinin Korunmas› Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n 21 inci maddesinin ikinci f›kras›ndaki "Hazine ve D›fl Ticaret Müsteflarl›€›" ibaresinin "Hazine Müsteflarl›€›", "D›fl Ticaret Müsteflarl›€›" olarak ayr› ayr› yaz›lmas›n› arz ve teklif ederiz.

Sayg›lar›m›zla.

                                                  Nevflat Özer (Mu€la) ve arkadafllar›

BAfiKAN – Say›n Komisyon?..

PLAN VE BÜTÇE KOM‹SYONU BAfiKANVEK‹L‹ YILMAZ OVALI (Bursa) – Uygundur efendim.

BAfiKAN – Hükümet?..

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) – Kat›l›yoruz efendim.

BAfiKAN – Önergeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Önerge kabul edilmifltir.

21 inci maddeyi, kabul etti€iniz iki önerge do€rultusundaki de€iflik flekliyle oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler...

ESAT BÜTÜN (Kahramanmarafl) – Say›n Baflkan, bizim önergede say›m yap›lmad›; kat›l›m daha ço€unluktayd›...

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) – Kabul edildi zaten...

ESAT BÜTÜN (Kahramanmarafl) – Hay›r... "Edilmedi" dedi Baflkan.

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) – Edilmedi mi?..

ESAT BÜTÜN (Kahramanmarafl) – Hay›r, bizim önerge kabul edilmedi.

BAfiKAN – Efendim, üç önerge oylatt›m; biri reddedildi, ikisi kabul edildi. fiimdi...

ESAT BÜTÜN (Kahramanmarafl) – Yeniden oylanmas›n› istiyoruz.

BAfiKAN – Kabul edilen iki önerge do€rultusundaki de€iflik flekliyle, 21 inci maddeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Madde kabul edilmifltir.

Say›n milletvekilleri, oylamas›n› yapmad›€›m›z 19 uncu madde, Komisyondan son flekliyle geldi; flimdi onu okutaca€›m.

Biliyorsunuz, 3 tane önerge kabul etmifltik 19 uncu maddede ve ondan dolay› da bir kar›flma olmufltu; bakal›m, nas›l temizlendi.

Okutuyorum:

Madde 19.– Bakanl›k, tüketicinin can ve mal güvenli€i ile fizik ve çevre sa€l›€›na ve bu konularda bilgilendirilmesine iliflkin, standard›na göre veya standard› yoksa standarda esas teflkil etmek üzere belirlenecek özelliklere göre yap›lacak kalite denetimi ile mal, hizmet ve tesislerin belgelendirilmesi hakk›ndaki usul ve esaslar›, Türk Standartlar› Enstitüsünün görüflünü alarak,  tespit ve ilanla görevlidir.

Ancak, 2634 say›l› Turizmi Teflvik Kanunu uyar›nca Turizm Bakanl›€›ndan belgeli ve belgelendirilecek tesisler bu uygulamadan muaft›r.

BAfiKAN – Kabul edilen üç önerge do€rultusunda bu hali alm›fl 19 uncu maddeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Kabul edilmifltir.

22 nci maddeyi okutuyorum:

BAfiKAN – Madde üzerinde, Refah Partisi Grubu ad›na, Say›n Ali O€uz; buyurun.

RP GRUBU ADINA AL‹ O⁄UZ (‹stanbul) — Muhterem Baflkan›m, de€erli arkadafllar›m; tüketici sorunlar›yla ilgili müzakere konusu kanunu 22 nci maddeye kadar getirdik.

fiu ana kadar bir hayli meclisler kuruldu. Bunlara bol bol üyeler verdik ve onlar›n çal›flmalar›yla ilgili esaslar› tespit ettik. 22 nci maddede ise "tüketici sorunlar› hakem heyeti" bulunuyor. Bu hakem heyetinin, tüketici ile sat›c› aras›ndaki ihtilaflar› halletmesi bak›m›ndan bir supap vazifesi gördü€ü, bir süzgeç vazifesi gördü€ü hepinizin malumudur. Hakem heyeti, sat›c› ile tüketici aras›nda ç›kan ihtilaf vukuunda, özellikle Bakanl›€›n temsilcisi, belediyenin temsilcisi, baronun temsilcisi ve esnaf ve sanatkârlar odalar›n›n temsilcisi ile birlikte 5 üyeden oluflmak üzere kuruluyor. Bu hakem heyeti, özellikle merkezlerde görev yap›yor; il ve ilçelerde ise, en büyük mülkî amirin baflkanl›€›nda, tayin edilecek memurlarla çal›fl›yor. Verdi€i kararlar 1 milyon lira hududu içerisinde kal›yorsa, bunlar, müzakere ediliyor; 1 milyondan fazla oldu€u takdirde de, bunun, tüketici mahkemesine havale edildi€i ifade ediliyor.

Bir bak›ma, tabiî, gerçe€i bulmak ve tüketiciyi korumak hususunda al›nm›fl bu tedbirlerin faydadan ârî olmad›€›n› ifade etmek istiyorum; ancak, bu kabil heyetlerin ço€almas› ve güçlenmesi halinde, bu kabil, mahkeme görevi yapar gibi çal›flan heyetlerin çal›flt›r›lmas›ndaki güçlü€ü de yine takdirlerinize arz ederim; çünkü, bu kabil heyetleri ve bu kabil kurulufllar› ço€altt›€›m›z takdirde, zaten, tüketici, hangi kuruma ve nereye müracaat edece€ini, hangi usuller dairesinde çal›flaca€›n›, bir mahkemeye müracaat eder gibi dilekçesiyle gidip, delillerini nas›l ibraz edece€ini ve sonunda bu delillerin münakaflas›ndan sonra ortaya ç›kacak durum muvacehesinde, hangi  hudutlar içerisinde tüketici hâkem heyetine, hangi hudutlar içerisinde tüketici mahkemesine gidece€ini tayinde de çok müflkülat çekecektir. Bu kabil, mahkeme gibi çal›flan kurumlar›n adedini ço€altt›€›m›z takdirde de, tüketicinin ifli oldukça zor olacakt›r. Bunlar›n, ancak, basite irca edilmesi halinde ancak, faydal› ve pratik çözümler bulunabilir; yoksa, bu kabil her kurumdan, akla gelen her yerden al›nan bir sürü temsilciyle çal›flacak hakem heyetlerinin, kurullar›n, hem müzakeresi hem de neticede çözüm ortaya koymas›n›n müflkül olaca€›n› ifade etmek istiyorum ve bu vesileyle Yüce Heyetinizi sayg›yla selaml›yorum efendim.

BAfiKAN – Teflekkür ederim Say›n O€uz.

Madde üzerinde baflka söz talebi?.. Yok.

Madde üzerinde mahiyeti itibariyle ayn› olan 2 ayr› önerge vard›r; okutuyorum:

 

                       Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanl›€›na

Görüflülmekte olan 619 s›ra say›l› Tüketicinin Korunmas› Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n 22 nci maddesinin dördüncü f›kras›nda yer alan "1 000 000 lira" ibaresinin "5 000 000 lira" olarak de€ifltirilmesini arz ve teklif ederiz.

Sayg›lar›m›zla.

 

Nevflat Özer                      E.Safder Gaydal›                 Selçuk Maruflu

Mu€la                                      Bitlis                                 ‹stanbul

 

M.Rauf Ertekin                                                              Gurhan Çelebican

Kütahya                                                                             ‹stanbul

 

 

                   Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanl›€›na

Genel Kurulda görüflülmekte olan Tüketicinin Korunmas› Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n 22 nci maddesinin dördüncü f›kras›ndaki "1 000 000 lira" ibaresinin "5 000 000 lira" olarak de€ifltirilmesini arz ve teklif ediyoruz.

Sayg›lar›m›zla.

 

‹hsan Saraçlar             Cemalettin Gürbüz        M. Seyfi Oktay

    Samsun                              Amasya                       Ankara

 

Mahmut Öztürk                  Güler ‹leri                       Mustafa Y›lmaz

    Aksaray                               Tokat                             Malatya

 

                                        Hilmi Yükselen

                                              K›rflehir

 

BAfiKAN – Say›n Komisyon, ikisi de ayn› mahiyette olan bu önergelere kat›l›yor musunuz?

PLAN VE BÜTÇE KOM‹SYONU BAfiKANVEK‹L‹ YILMAZ OVALI (Bursa) – Kat›lmak istiyoruz; ancak, ço€unlu€umuz yok efendim.

BAfiKAN – Say›n Hükümet?...

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) – Kat›l›yoruz Say›n Baflkan.

BAfiKAN – Önergeleri birlefltirerek oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Kabul edilmifltir.

22 nci maddeyi, kabul edilen önerge istikametindeki de€iflik flekliyle oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... 22 nci madde kabul edilmifltir.

23 üncü maddeyi okutuyorum.

 

 

BAfiKAN – Madde üzerinde Refah Partisi Grubu ad›na, Say›n Ali O€uz; buyurun efendim.

RP GRUBU ADINA AL‹ O⁄UZ (‹stanbul) – Muhterem Baflkan›m, 23 üncü maddede, tüketiciler ile sat›c›lar aras›ndaki ihtilaflar›n, bir tüketici mahkemesi ihdas edilerek, burada görülece€i hükme ba€lanm›flt›r. Tüketici mahkemelerinin yarg› çevresi Hâkimler ve Savc›lar Yüksek Kurulunca belirleniyor ve tüketici mahkemeleri nezdinde tüketiciler, tüketici örgütleri ve Bakanl›kça aç›lacak davalar her türlü resim ve harçtan muaf tutuluyor.

Yine, biraz önce de tüketici konseyinde ve daha evvelki maddelerde ifade etti€imiz gibi, tüketiciye oldukça s›k›nt› getiren maddeler bunlar. Her ne kadar, adaletin, mahkemede de olsa, süratli, basit ve ucuz olmas› öngörülmüflse de, burada da, bunun, özellikle, harç ve resimlerden muaf tutulmas›, bir bak›ma, mahkemenin ifllemesi bak›m›ndan -hem de kuruluflu itibariyle, süratle ifllemesi bak›m›ndan- isabetli düflünülmüfl ve karara ba€lanm›fl bir hüküm olmas› bak›m›ndan, üzerinde fazla tenkite de€er bir konu görmüyorum; hay›rl› olmas›n› diliyorum efendim.

Teflekkür ediyorum.

BAfiKAN – Teflekkür ederim.

Gruplar ad›na baflka söz talebi?.. Yok.

Madde üzerinde, flahs› ad›na konuflmak üzere, Say›n Cevat Ayhan, buyurun.

CEVAT AYHAN (Sakarya) – Muhterem Baflkan, muhterem üyeler; görüflülmekte olan 619 s›ra say›l› kanun tasar›s›n›n 23 üncü maddesi üzerinde flahs›m ad›na söz alm›fl bulunmaktay›m.

Bu maddede tüketici mahkemeleri düzenlenmektedir. Bu maddenin son f›kras›nda "tüketici mahkemeleri nezdinde, tüketiciler, tüketici örgütleri ve Bakanl›kça aç›lacak davalar, her türlü resim ve harçtan muaft›r" denilmektedir. Bu, tabiî, dava açmay› kolaylaflt›rmak bak›m›ndan, masraftan çekinerek dava açmaktan vazgeçmeyi önlemek için getirilmifl bir hükümdür; ancak, bu, bu yolun, bilhassa, belirli bir kültürü, disiplini teflekkül etmeyen, görgüsü teflekkül etmeyen zümreler taraf›ndan mahkemelerin fuzuli iflgaline sebep olacak bir flekilde kullan›lmas›na da sebep olur mu olmaz m›; bunun üzerinde düflünmekte fayda var. Evet, malî külfeti sebebiyle dava açma hakk› kimsenin elinden al›nmas›n; ancak, mahkemeler de fuzuli iflgal edilmesin. Öyle mektuplar al›yoruz ki, hiç ipe sapa gelmez konular hakk›nda. Vatandafl, tabiî, kendi kendine birtak›m fleyleri yaz›yor, meflgul ediyor; meflgul olal›m, görevimiz meflgul olmakt›r; ama, mahkeme herkesin mahkemesidir, 60 milyonun mahkemesidir. Buraya, acaba, ilave bir müeyyide getirmek gerekir miydi diye hat›rlatmak istedim.

‹kincisi, biraz evvelki bir maddede, akaryak›tla ilgili arz etti€im hususlara, Say›n Bakan "denetimimiz yetersiz, tahsisat›m›z yetersiz, müfettifl gönderemiyoruz" dediler. Tabiî, bu mazeret de€ildir. Ben, burada, flunu hat›rlatmak istiyorum: Bir seyahatimde, Belçika'da, orada çal›flan bir vatandafl›m›z›n evinde misafirdim. Bakt›m, evde kalorifer tesisat› var. Pahal› olmuyor mu, nas›l iflletiyorsun, kömür niye kullanm›yorsun dedi€imde, "Belçika hükümeti kömür kullanmay› yasaklad›; kömür kullan›lan kalorifer tesisatlar›na mazot tahsis ediyor -küçük tesislerde fuel-oil kullanmak mümkün de€il, ›s›t›c› vesaire tesisat› sebebiyle- mazot veriyor; ben de, kat kaloriferinde mazot kullan›yorum, mazotu da yüzde 70 indirimle al›yorum; yani, 100 liraysa 30 liraya al›yorum" dedi. Peki, bunu, bu flekilde al›p da akaryak›t olarak kullanan olmuyor mu, bu, suiistimale vesile olmuyor mu dedim; "hay›r, bu mazot renklendirilerek veriliyor bize; k›rm›z› bir boya kat›l›yor, zararl› olmayacak flekilde, yanmaya ve çevreye; yani, bunun, akaryak›t olarak kullan›lmamas› için, Belçika hükümeti böyle bir tedbir alm›fl" diye ifade etti ve "çok da a€›r cezas› var, e€er tespit edilirse" dedi.

fiimdi, akaryak›tla ilgili flunu arz etmek istiyorum; hekzan, white spirit ve di€er baz› maddeler de var; bu kimyevî maddeler akaryak›ta kat›l›yor, kullan›l›yor. Ben burada konufltuktan sonra, d›flar›da, bayilere, petrolle ilgili neflriyat yapan muhterem zat yan›ma geldi, "bu, bütün petrol istasyonlar›n›n ve petrolle u€raflan herkesin s›k›nt›s›d›r, haks›z rekabete sebep oluyor" dedi.

Ben, Bakanl›k tetkik eder diye hat›rlat›yorum. White spirit, hekzan ve benzeri baz› kimyevî maddeler var. Tabiî, bunlar›, kimya sanayii ithal ediyor; ama, bunlar, akaryak›tta kullan›l›yor. Marmara Denizinde, baz› armatörler -meflhur armatörler de var; üzülerek ifade edeyim; tabiî, burada ismini söylemek uygun de€il- bunlar› getiriyorlar, gemilerle ithal edip pazarl›yorlar, sat›yorlar. Acaba, bunu renklendirmek mümkün de€il mi? Bu bir teknik konudur. Proses yönünden, kullan›ld›€› proseste, kimya sanayiinde mahzuru yoksa, ithalatta renk flart› konulabilir.

‹kincisi; yine...

(Mikrofon otomatik cihaz taraf›ndan kapat›ld›)

CEVAT AYHAN (Devamla)- Bitiriyorum Say›n Baflkan, son cümlem.

...meskenlere akaryak›t tevzi eden tankerler var. Yine petrol istasyonlar›ndan ald›€›m bilgi, dürüst çal›flan istasyonlar›n söyledi€i, fludur: Bunlar›n sayaçlar› hilelidir ve apartman yöneticilerine bunlar hileli -yani eksik- fuel-oil veriyorlar, eksik akaryak›t veriyorlar. Bunlar›n da kontrolünde -nas›l kontrol ediyorsan›z- fayda var. Bunu arz edeyim dedim.

Teflekkür eder, hürmetlerimi arz ederim.

BAfiKAN – Teflekkür ederim Say›n Ayhan.

Madde üzerindeki müzakereler tamamlanm›flt›r.

Madde üzerinde bir önerge var; okutuyorum:

                                  Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanl›€›na

Genel Kurulda görüflülmekte olan Tüketicinin Korunmas› Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n 23 üncü maddesinin birinci f›kras›nda yer alan "tüketiciler ile sat›c›lar aras›nda" ibaresinin madde metninden ç›kar›lmas›n› ve maddenin üçüncü f›kras›na "tüketici mahkemelerinde görülecek davalar Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun yedinci Bab›, Dördüncü Fasl› hükümlerine göre yürütülür" cümlesinin ilave edilmesini arz ve teklif ediyoruz.

‹hsan Saraçlar                                  Seyfi Oktay                                 Hilmi Yükselen

       Samsun                                           Ankara                                           K›rflehir

Cemalettin Gürbüz         Güler ‹leri                  Mustafa Y›lmaz                  Mahmut Öztürk

      Amasya                          Tokat                            Malatya                               Aksaray

Gerekçe:

Davalar›n k›sa sürede sonuçland›r›lmas› ve tüketicilerin haklar›n›n etkin bir flekilde korunmas› amac›yla bu düzenlemeye ihtiyaç duyulmufltur.

BAfiKAN – Say›n Komisyon önergeye kat›l›yor musunuz?

PLAN VE BÜTÇE KOM‹SYONU ADINA MEL‹H PABUÇCUO⁄LU (Bal›kesir) – Efendim, benimsiyoruz; ama, ço€unlu€umuz olmad›€› için kat›lam›yoruz.

BAfiKAN – Say›n Hükümet?..

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) – Kat›l›yoruz Say›n Baflkan.

BAfiKAN – Önergeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Önerge kabul edilmifltir.

23 üncü maddeyi, kabul edilen önerge yönündeki de€iflik flekliyle oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... 23 üncü madde kabul edilmifltir.

Bu oturumun son maddesi olsun; 24 üncü maddeyi okutuyorum:

 

 

BAfiKAN – Madde üzerinde, Refah Partisi Grubu ad›na, Say›n Ali O€uz; buyurun.

RP GRUBU ADINA AL‹ O⁄UZ (‹stanbul) – Muhterem Baflkan›m, de€erli arkadafllar›m; bir nevi, yeni mahkemeler ihdas› mahiyetinde olan bu maddede, özellikle, mahkemelerin kuruluflu, iflleyifli, davan›n kimler taraf›ndan ve kimler aleyhine aç›laca€› ve hangi kararlar› verece€i hususundaki ayr›nt›lar da mutlaka faydal› neticeler do€uracakt›r diye düflünüyorum; çünkü, burada, mal›n ay›pl› olmas› durumunda, birinci kademede, Bakanl›k veya tüketici örgütleri taraf›ndan, ay›pl› seri mal›n üretiminin ve sat›fl›n›n durdurulmas› -çünkü, bu çok büyük önem tafl›yor de€erli arkadafllar›m- hususunda mahkemelerde aç›lan davalarda daha evvel al›nan tedbir kararlar›- ihtiyatî tedbirler meyan›nda bu karar›n verilmesi çok isabetli olmaktad›r; çünkü, ifsat edilmifl, bozuk olan mal›n sat›fl›n›n devam etmesi, bir bak›ma, belki, tüketiciyi aldatmak gibi, basit görülebilir; ama -arkadafl›m Kemalettin Göktafl Bey beni ikaz etti, sa€ olsun- ilaç sanayiinde, bunun çok a€›r mahzurlar›n›n bulundu€u, özellikle sa€l›€› tehdit etti€i hususu dikkate al›n›rsa, sat›fl›n durdurulmas› karar›n›n ne kadar isabetli oldu€u ortaya ç›k›yor. Bu meyanda, sadece sat›fl›n durdurulmas› de€il, mal›n toplat›lmas› hususunda karar verilmesi ve dava aç›lmas› da, bu bak›mdan önem kazan›yor.

Mahkeme, dava sonunda, ay›pl› mal›n toplat›lmas›na karar verdi€i gibi, ay›pl› mal›n mahiyetine göre de, her türlü masraf›n kimden al›naca€› hususunu karara ba€l›yor ve ma€duriyeti önlüyor. Bunun d›fl›nda, üçüncü flah›slar›n ma€duriyetini önleme konusunda da, yine ayn› mahkemede rücu davas› aç›lmas› hususunu da hükme ba€l›yor ki, bu, bir bak›ma, hem ticaret mahkemelerinin hem de sulh mahkemelerinin, ticarî mahiyette ve Borçlar Kanununu ilgilendiren hususlarda ifl yükünü azaltmas› bak›m›ndan da yine kayda de€er bir yenilik ve kolayl›k getiriyor.

Bu bak›mdan, bu maddeye de taraftar oldu€umuzu ifade ediyor, sayg›lar sunuyorum efendim.

BAfiKAN – Teflekkür ederim Say›n O€uz.

Say›n Gaffar Yak›n, buyurun.

GAFFAR YAKIN (Afyon) – Say›n Baflkan, de€erli milletvekilleri; Say›n Baflkan›m, daha önceki 21 inci maddede, Tüketici Konseyinde muhtarlar›n ve Veterinerler Birli€i temsilcisinin de bulundurulmas›yla ilgili olarak vermifl oldu€umuz önerge -oylama s›ras›nda büyük bir kesim kabul etti€i halde- "kabul edilmedi" diye geçti; acaba bir sürçü lisan m› oldu diye merak etti€imi hat›rlatmak istiyorum.

Üretimin, sat›fl›n durdurulmas› ve mal›n toplat›lmas›... Hatal› olan bir mal›n veya tüketicinin flikâyeti üzerine bir mal›n geri al›nmas›n› temel prensip olarak kabul etmek, bugünkü ça€dafl ekonominin temel varsay›mlar›ndan birisidir. Bat›l› ülkelerde, alm›fl oldu€unuz bir mal›, 24 saat veya 1 hafta içerisinde götürüp iade etme hakk›na sahipsiniz; e€er memnun de€ilseniz.

Asl›nda, flimdiye kadar, Türkiye'de bu tip mekanizmalar olmad›€› halde, bilhassa konfeksiyon alan›nda güçlü olan baz› kurulufllar "tüketici mutlulu€u" ad› alt›nda -e€er siz, o üretimden memnun de€ilseniz, herhangi bir hatas›n› görmüflseniz- de€ifltirmektedirler; çünkü -mahkeme yollar›yla kanunî haklar›n›z› aramaya gitti€inizde- bugün mahkemelerimizde bir meselenin kaç y›lda sonuçland›€›n› hepimiz biliyoruz. Zaten, yeterli say›da hâkimin ve mahkemenin olmad›€› ülkemizde, 1 milyonun alt›nda veya üzerindeki bu tip tüketici flikâyetleriyle aç›lacak olan yeni davalar›n ne kadar zaman içerisinde sonuçlanaca€›n› ben de merak ediyorum.

Kanunun temel mant›€›na bak›ld›€›nda flu görülmektedir: Asl›nda, hükümetlerimiz, devleti küçültelim ve halk›m›za daha büyük yetkiler verelim varsay›m›ndan hareket etmekte; ama,  yine, devletin merkez oldu€u, devletin daha da güçlendirildi€i ve halka daha az yetkinin verildi€i, halk›n daha az söz sahibi yap›ld›€› sistemler ortaya konulmaktad›r.

Temel yaklafl›m olarak, iflimizi, mahkemeler veya devlet memurlar›n›n baflkanl›€›nda oluflacak kurumlarla halletmeye çal›flmak yerine; daha çok halk›n söz sahibi oldu€u, tüketicinin söz sahibi oldu€u ve üretici insanlar›n, daha kaliteli mal› daha ucuza mal etmek ve daha fazla tüketiciye mal›n› sevdirebilmek temel prensibini kabul eden ekonomik sistemlerin ülkemizde geçerli olmas› en do€rusudur diye düflünüyorum. Bu mahkemelerde davalar çok uzun sürdü€ünde, çok uzun vakit ald›€›nda, bunun, hem adalet sistemimize hem de tüketicilere, faydadan çok zarar getirece€i kan›s›nday›m.

Sayg›lar sunar›m.

BAfiKAN – Teflekkür ederim.

Madde üzerinde baflka söz talebi?.. Yok.

Bir önerge var; okutuyorum:

Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanl›€›na

Görüflülmekte olan Tüketicinin Korunmas› Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n 24 üncü maddesinin madde bafll›€›n›n "Dava Açma ve Mal›n ‹adesini veyaTamirini Talep Etme Hakk›n›n Kullan›lmas›" fleklinde de€ifltirilmesini ve maddenin son f›kras›na afla€›daki hükmün eklenmesini arz ve teklif ederiz.

Turhan Tayan                   M. Haluk Müftüler               Ahmet fieref Erdem

       Bursa                                   Denizli                                  Burdur

Bestami Teke                                                                    ‹hsan Saraçlar

       Hatay                                                                               Samsun

"...Ancak, gerek dava açma hakk›n›n gerekse bu kanunun 4, 8 ve 13 üncü maddeleri uyar›nca mal›n geri verilerek de€ifltirilmesi, bedelinin iadesi veya ücretsiz olarak tamirini talep etme hakk›n›n kullan›labilmesi için, mal›n sat›n al›nmas› s›ras›nda tüketicinin; 213 say›l› Vergi Usul Kanunu hükümlerine uygun olarak düzenlenmifl fatura, perakende sat›fl fifli veya benzeri belge alm›fl olmas› veya mahkemeye veya sat›c›ya ibraz› flartt›r.

Gerekçe: Tasar›n›n 24 üncü maddesinin sonuna eklenen bu hükümle, tüketicilerin sat›n ald›klar› mallarla ilgili fatura ve fatura yerine geçen belgeleri istemeleri ve bu suretle belge düzeninin yerlefltirilmesi hedeflenmifltir.

Bu düzenlemeyle, bir taraftan vergi kay›p ve kaçaklar›n›n, di€er taraftan da  haks›z rekabetin önlenmesi amaçlanm›flt›r.

BAfiKAN – Say›n Komisyon önergeye kat›l›yor mu?

PLAN VE BÜTÇE KOM‹SYONU BAfiKANVEK‹L‹ YILMAZ OVALI (Bursa)– Ço€unlu€umuz olmad›€› için kat›lm›yoruz efendim.

BAfiKAN – Hükümet?..

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) – Say›n Baflkan, bu, Tüketiciyi Koruma Yasas›; Vergi Usul Yasas› falan de€il. Onun için de, Anayasan›n 36 nc› maddesine de bu önerge ters asl›nda. Orada, bak›n ne deniliyor: "Herkes, meflru vas›ta ve yollardan faydalanmak suretiyle yarg› mercileri önünde davac› veya daval› olarak iddia ve savunma hakk›na sahiptir." Siz bunu nas›l bir belgeye ba€lars›n›z?..

BAfiKAN – Yani, kat›lm›yorsunuz...

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) – Kat›lm›yoruz.  Belgeye ba€layamazs›n›z; yani, bu, Anayasaya da ayk›r›.

BAfiKAN– Efendim, Hükümet önergeye kat›lm›yor.

Önergeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Önerge kabul edilmemifltir.

24 üncü maddeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... 24 üncü madde kabul edilmifltir.

Say›n milletvekilleri, saat 20.00'de toplanmak üzere, Dördüncü Oturumu kapat›yorum.

                                                                                    Kapanma Saati: 16.38

 

 

 

                                                 BEfi‹NC‹ OTURUM

                                               Aç›lma Saati : 20.00

                                  BAfiKAN : Baflkanvekili Vefa TANIR

         KÂT‹P ÜYELER : ‹lhan KAYA (‹zmir), Cengiz ÜRETMEN (Manisa)

                                                         -----0-----

 

BAfiKAN – Say›n milletvekilleri, Türkiye Büyük Millet Meclisinin 79 uncu Birlefliminin Beflinci Oturumunu aç›yorum.

 

                                                                                              (Devam)

BAfiKAN – 619 s›ra say›l› kanun tasar›s›n›n müzakerelerine kald›€›m›z yerden devam ediyoruz.

Komisyon?.. Yerinde.

Hükümet?.. Yerinde.

24 üncü maddeyi oylam›flt›m.

25 inci maddeyi okutuyorum:

 

 

 

BAfiKAN – Madde üzerinde söz talebi?.. Yok.

Madde üzerinde önergeler vard›r; verilifl s›ras›na göre okutuyorum:

                      Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanl›€›na

Genel Kurulda görüflülmekte olan Tüketicinin Korunmas› Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n 25 inci maddesinin birinci f›kras›nda yer alan "500 000 lira" para cezas›n›n "5 000 000 liraya", ikinci f›kras›nda yer alan "1 000 000" lira para cezas›n›n "10 000 000 liraya", üçüncü f›kras›nda yer alan "20 000 000 lira" para cezas›n›n "200 000 000 liraya", dördüncü f›kras›nda yer alan "10 000 000 lira" para cezas›n›n "100 000 000 liraya ç›kar›lmas›n›; ayr›ca, ayn› maddenin beflinci f›kras›n›n sonuna gelmek üzere "para cezalar› her y›l bafl›nda, Türk Ceza Kanununun ek 2 nci madde hükümleri uyar›nca art›r›l›r" hükmünün eklenmesini arz ve teklif ediyoruz.

Sayg›lar›m›zla.

 

‹hsan Saraçlar                     M.Seyfi Oktay                  Cemalettin Gürbüz

     Samsun                                Ankara                                 Amasya

Mustafa Y›lmaz                  Mahmut Öztürk                    Hilmi Yükselen                      Malatya                                Aksaray                                K›rflehir

                                                Güler ‹leri

                                                    Tokat

 

 

                      Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanl›€›na

Görüflülmekte olan 619 s›ra say›l› Tüketicinin Korunmas› Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n 25 inci maddesinin birinci f›kras›ndaki "500 000 lira" ibaresinin " 5 000 000 milyon lira" olarak, ikinci f›kras›ndaki "1 000 000 lira" ibaresinin "10 000 000" lira olarak de€ifltirilmesini arz ve teklif ederiz.

Sayg›lar›m›zla.

 

 

 

Nevflat Özer                  Edip Safder Gaydal›                M. Rauf Ertekin

      Mu€la                                    Bitlis                                   Kütahya

 

Selçuk Maruflu                                                              Gurhan Çelebican

     ‹stanbul                                                                              ‹stanbul

 

                     Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanl›€›na

Genel Kurulda görüflülmekte olan Tüketicinin Korunmas› Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n 25 inci maddesinin ikinci f›kras›na "13 üncü" ifadesinden önce gelmek üzere "8 inci maddenin ikinci f›kras›na" ifadesinin eklenmesini arz ve teklif ediyoruz.

 

Turhan Tayan                         Ziya Halis                     Mehmet Tahir Köse

       Bursa                                    S›vas                                  Amasya

 

Sabri Yavuz                                                                     Fahri Gündüz

     K›rflehir                                                                                Uflak

 

 

 

 

 

                      Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanl›€›na

619 s›ra say›l› Kanun Tasar›s›n›n ceza hükümleriyle ilgili 25 inci maddesinde yer alan parasal de€erlerin 5 misli art›r›lmas›n› ve yedinci f›kra olarak afla€›daki metnin ilave edilmesini arz ederiz.

Safder Gaydal›                     Refik Arslan                    Gurhan Çelebican

       Bitlis                                Kastamonu                              ‹stanbul

 

Murat Baflesgio€lu                                                             Cengiz Bulut

Kastamonu                                                                                ‹zmir

 

‹lave edilen yedinci f›kra metni afla€›da belirtilmifltir.

"Bu maddede belirlenen parasal de€erler her y›l 8 inci maddenin son f›kras›nda gösterilen usul çerçevesinde yeniden de€erlenir"

BAfiKAN – fiimdi, önergeleri ayk›r›l›k derecesine göre okutup, oylataca€›m.

                     Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanl›€›na

Genel Kurulda görüflülmekte olan Tüketicinin Korunmas› Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n 25 inci maddesinin birinci f›kras›nda yer alan " 500 000 lira" para cezas›n›n "5 000 000 liraya", ikinci f›kras›nda yer alan "1 000 000 lira" para cezas›n›n "10 000 000" liraya, üçüncü f›kras›nda yer alan "20 000 000 lira" para cezas›n›n "200 000 000" liraya, dördüncü f›kras›nda yer alan "10 000 lira" para cezas›n›n "100 000 000 liraya" ç›kar›lmas›n›; ayr›ca, ayn› maddenin beflinci f›kras›n›n sonuna jgelmek üzere "para cezalar›, her y›l bafl›nda Türk Ceza Kanununun ek 2 nci madde hükümleri uyar›nca art›r›l›r" hükmünün eklenmesini arz ve teklif ediyoruz.

Sayg›lar›m›zla.

‹hsan Saraçlar (Samsun) ve arkadafllar›

BAfiKAN – Say›n Komisyon önergeye kat›l›yor musunuz?

PLAN VE BÜTÇE KOM‹SYONU BAfiKANVEK‹L‹ YILMAZ OVALI (Bursa) – Ço€unlu€umuz olmad›€› için kat›lm›yoruz efendim.

BAfiKAN – Say›n Hükümet?..

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) – Kat›l›yoruz Say›n Baflkan.

BAfiKAN – Önergeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Kabul etmeyenler... Kabul edilmifltir.

Rauf Bey, bir önergeniz var; ama, oylad›€›m önerge bunu kaps›yor; geri al›yor musunuz?

M.RAUF ERTEK‹N (Kütahya) – Peki efendim; ama, bizim de ona kat›ld›€›m›z› belirtelim.

BAfiKAN – Evet, ikinci önergeyi okutuyorum:

 

 

                                                        

 

                      Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanl›€›na

619 s›ra say›l› Kanun Tasar›s›n›n ceza hükümleriyle ilgili 25 inci maddesinde yer alan parasal de€erlerin 5 misli art›r›lmas›n› ve yedinci f›kra olarak afla€›daki metnin ilavesini arz ederim.

Sayg›lar›mla.

Edip Safder Gaydal› (Bitlis) ve arkadafllar›

BAfiKAN –Say›n Komisyon önergeye kat›l›yor musunuz?

PLAN VE BÜTÇE KOM‹SYONU BAfiKANVEK‹L‹ YILMAZ OVALI (Bursa) – Efendim, bir önce kabul etti€imiz önergede 10 misli art›rd›k zaten. Art›k, bu önergelerin iflleme konmas›...

BAfiKAN – Evet, Hükümet de ayn› kanaatte...

Say›n Hükümet?..

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) –Kat›lm›yoruz Say›n Baflkan.

BAfiKAN – Efendim, önergeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Kabul etmeyenler... Önerge kabul edilmemifltir.

Üçüncü önergeyi okutuyorum:

                      Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanl›€›na

Genel Kurulda görüflülmekte olan Tüketicinin Korunmas› Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n 25 inci maddesinin ikinci f›kras›na "13 üncü" ifadesinden önce gelmek üzere "8 inci maddenin ikinci f›kras›na" ifadesinin eklenmesini arz ve teklif ediyoruz.

Turhan Tayan (Bursa) ve arkadafllar›

BAfiKAN – Say›n Komisyon önergeye kat›l›yor musunuz?

PLAN VE BÜTÇE KOM‹SYONU BAfiKANVEK‹L‹ YILMAZ OVALI (Bursa) – Ço€unlu€umuz olmad›€› için kat›lm›yoruz.

BAfiKAN – Say›n Hükümet?..

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) – Kat›l›yoruz Say›n Baflkan.

BAfiKAN – Önergeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Kabul etmeyenler... Önerge kabul edilmifltir.

25 inci maddeyi, kabul edilen iki önerge do€rultusundaki de€iflik flekliyle oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Kabul etmeyenler... 25 inci madde kabul edilmifltir.

26 nc› maddeyi okutuyorum:

 

 

BAfiKAN – Madde üzerinde söz talebi ?.. Yok.

Madde üzerinde önerge yok.

Maddeyi oylar›n›za sunuyorum : Kabul edenler...Etmeyenler... 26 nc› madde kabul edilmifltir.

Efendim, Say›n Selçuk Maruflu'nun bir önergesi var, burada yeni bir madde öneriliyor.

Benim gördü€üme göre Komisyonun ço€unlu€u yok; iflleme koyam›yoruz.

27 nci maddeyi okutuyorum:

 

BAfiKAN- Madde üzerinde söz talebi var m›?

CEVAT AYHAN (Sakarya) – Say›n Baflkan, Grubum ad›na söz almak istiyorum.

BAfiKAN- Refah Partisi Grubu ad›na, Say›n Cevat Ayhan; buyurun.

 

 

RP GRUBU ADINA CEVAT AYHAN (Sakarya) – Muhterem Baflkan, muhterem üyeler; görüflülmekte olan 619 s›ra say›l› kanun tasar›s›n›n, 27 nci maddesiyle ilgili olarak, Refah Partisi Grubu ad›na söz alm›fl bulunmaktay›m.

Bu madde, bu kanunun uygulanmas›yla ilgili olarak, Bakanl›k müfettiflleri ve kontrolörleri ile Bakanl›kça ve belediyelerce görevlendirilen personelin, fabrika, ma€aza ve çeflitli yerlerde denetimini düzenleyen bir maddedir.

Ben, Muhterem Baflkan›n izniyle, burada, 25 inci maddenin bir f›kras›ndaki bir hususu dikkatinize arz etmek istiyorum.

25 inci madde, yine cezalarla ilgili. 25 inci maddenin dördüncü f›kras›nda, a€›r bir ceza getiriyoruz gibi geliyor bana; yani, Muhterem Baflkan, kanun tasar›s› daha önümüzdeyken üzerinde düflünmekte fayda var m› diye,  izninizle ifade etmek istiyorum.

Bak›n, f›kra flunu amir: "18 inci ve 19 uncu maddeye ayk›r› hareket edenler hakk›nda..." Bu, 18 ve 19 uncu maddeleri, hat›rlarsan›z, 18 inci madde, zararl› ve tehlikeli mal ve hizmetlerle ilgili bir düzenleme getiriyor; 19 uncu madde de, kalite denetimiyle ilgili bir hizmet getiriyor. Burada onu tart›flm›flt›k, önergeler vesilesiyle.

"18 inci ve 19 uncu maddeye ayk›r› hareket edenler hakk›nda 10.000.000 lira para cezas› uygulan›r. Ayr›ca 18 inci madde uyar›nca mecburî standard›na ayk›r› olarak imal edilen mal›n, tüketicinin, can ve mal güvenli€i ve sa€l›€› ile do€rudan ilgisinin bulunmas› ve standard›na intibak ettirilmesinin imkâns›z olmas› hallerinde, tüketici mahkemesi, do€rudan veya Bakanl›€›n baflvurusu üzerine üretim ve sat›fl›n engellenmesi için iflyerinin kapat›lmas›na ve mal›n müsaderesine ve gerekti€inde tüketim ve kullan›m amac›yla elinde bulunduranlardan toplat›lmas›na karar verebilir." Buraya kadar herhangi bir itiraz›m›z yok. Bu, toplumu, tüketiciyi korumak içindir.

"Bu f›kran›n uyguland›€› hallerde, verilip kesinleflen iflyeri kapatma karar› özetleri, büyük harflerle yaz›lmak suretiyle ve kapatma süresi kadar kalmak üzere kapat›lan iflyerinin göze çarpan bir yerine yap›flt›r›l›r." Bu da gerekli bir hükümdür; bir ibreti müessire olsun diye.

Buraya gelmek istiyorum: "Ayr›ca, karar özeti mahkemece cumhuriyet baflsavc›l›€›na bildirilir ve masraf› daha sonra faillerden al›nmak üzere Ankara, ‹stanbul ve ‹zmir'de yay›nlanan ve tiraj›  100 binin üzerinde bulunan bir veya iki gazetede ve ayr›ca, varsa suç yerinde yay›nlanan mahallî bir gazetede derhal ilan edilir."

Bu, fevkalade a€›r bir ceza olur. Orta ve küçük imalatç›lar var; ya standart bilgisi eksikli€inden ya itaat eksikli€inden, disiplin eksikli€inden bir suç ifllemiflse, mal› ›slah edilemiyorsa; toplamak, müsadere etmek, iflyerinde ilan etmek, bunlar›n hepsi do€rudur; ama, flimdi, düflünün ki, Anadolunun bir flehrinde; Kayseri'de, Adana'da, Bursa'da, ‹negöl'de veya bizim bulundu€umuz bölgelerde imalatç›lar var. Siz, buna kapatma cezas›n› veriyorsunuz, ›slah› mümkün de€ilse, mal›n› müsadere ediyorsunuz. Tüketiciyi koruyorsunuz; ama, ondan sonra, bir de mahkeme karar›n› -bir sayfa, iki sayfa ne kadarsa- tiraj› 100 binin üzerindeki gazetelerde ilana mecbur ediyorsunuz. Bu, adam›n dükkân›n›, iflyerini, atölyesini hepsini birden mahveder, kapanmas›na sebep olur. Hem en az iki gazetede ilan edece€iz...

Yani, mümkünse tekriri müzakereyle ve baflka bir usulle, ‹çtüzü€e göre ne yapmak mümkünse, bunu, buradan ç›karal›m. Nihayet, mahallî gazete s›n›r›n› getirelim ille bir ilan verilecekse. Yani, gazetede ilan› herkesin okumas› mümkün de€il zaten. Çok a€›r bir cezad›r; ileride, imalatç›y› ve üreticiyi ezer,  "vur deyince öldür" noktas›na getirmifl oluruz.

Ben, bunu, Muhterem Bakan›n, Komisyonun ve Muhterem Heyetin dikkatine arz edeyim dedim; tasar›, elimizden ç›kmadan, bir fley yap›labilecekse, burada yapal›m diye...

Hepinize hürmetlerimi arz ederim.

BAfiKAN – Teflekkür ederim Say›n Ayhan.

Madde üzerinde baflka söz talebi?.. Yoktur.

Önerge yoktur.

27 nci maddeyi oylar›n›za sunuyorum: kabul edenler.. Etmeyenler... 27 nci madde kabul edilmifltir.

28 inci maddeyi okutuyorum:

 

 

BAfiKAN – Madde üzerinde söz talebi?..Yok.

Madde üzerinde 2 önerge vard›r; okutuyorum:

                 Türkiye Büyük Millet Meclisi Say›n Baflkanl›€›na

Müzakere edilmekte olan 619 s›ra say›l› kanun tasar›s›n›n, 28 inci maddesinin afla€›da yer verilen flekilde de€ifltirilmesini arz ve teklif ederim.

Halit Dumankaya                   Salih Ergün                      Abbas ‹nceayan

     ‹stanbul                                ‹stanbul                                   Bolu

Refik Arslan                                                                    M. Rauf Ertekin

  Kastamonu                                                                           Kütahya

MADDE 28.- Bakanl›k, bu Kanunun uygulanmas› için laboratuvarlar kurabilir veya bakanl›klar›n kurulu bulunan laboratuvarlar›ndan istifade edebilir. Kalite kontrolü yapacak resmî ve özel kurulufl laboratuvarlar›nda bulunmas› gereken asgarî teknik özellikleri ilgili bakanl›klar ile müfltereken tespit ve ilanla görevlidir.

                      Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanl›€›na

Genel Kurulda görüflülmekte olan tüketicinin korunmas› hakk›nda kanun tasar›s›n›n, 28 inci maddesine ikinci f›kra olarak "Bakanl›kça yap›lan denetimler s›ras›nda al›nan numunelerin tahlilleri, resmî veya özel kurulufl laboratuvarlar›nda yapt›r›labilir. Tahlil sonuçlar›n›n standarda ayk›r› ç›kmas› halinde, buna iliflkin tüm giderler, üretici kifli veya kurulufl taraf›ndan ödenir. Bu giderler, Amme Alacaklar›n›n Tahsil Usulü Hakk›nda Kanun hükümlerine göre tahsil olunur" hükmünün eklenmesini arz ve teklif ediyoruz.

Sayg›lar›m›zla.

 

          ‹hsan Saraçlar                     M.Seyfi Oktay                  Cemalettin Gürbüz

     Samsun                                 Ankara                                 Amasya

Mustafa Y›lmaz                  Mahmut Öztürk                        Güler ‹leri

     Malatya                                Aksaray                                  Tokat

 

BAfiKAN – Son okudu€umuz, en ayk›r› önergedir.

Say›n Komisyon önergeye kat›l›yor mu?

PLAN VE BÜTÇE KOM‹SYONU BAfiKANVEK‹L‹ YILMAZ OVALI (Bursa) – Ço€unlu€umuz olmad›€› için kat›lm›yoruz.

BAfiKAN – Hükümet?..

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) – Kat›l›yoruz, Say›n Baflkan.

BAfiKAN – Önergeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Önerge kabul edilmifltir.

‹kinci önergeyi okutuyorum:

 

‹stanbul Milletvekili Halit Dumankaya ve Arkadafllar›n›n Önergesi:

Madde 28 – Bakanl›k, bu kanunun uygulanmas› için laboratuvarlar kurabilir veya bakanl›klar›n, kurulu bulunan laboratuvarlar›ndan istifade edebilir. Kalite kontrolü yapacak resmî ve özel kurulufl laboratuvar›nda bulunmas› gereken asgarî teknik özellikleri, ilgili bakanl›klar ile müfltereken tespit ve ilanla görevlidir.

BAfiKAN – Say›n Komisyon, önergeye kat›l›yor musunuz?

PLAN VE BÜTÇE KOM‹SYONU BAfiKANVEK‹L‹ YILMAZ OVALI (Bursa) – Ço€unlu€umuz bulunmad›€› için kat›lm›yoruz.

BAfiKAN – Hükümet?..

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) – Kat›l›yoruz Say›n Baflkan.

BAfiKAN – Önergeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Önerge kabul edilmifltir.

28 inci maddeyi kabul edilen iki önerge istikametinde  de€iflik flekliyle oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... 28 inci madde kabul edilmifltir.

29 uncu maddeyi okutuyorum:

 

 

BAfiKAN – Madde üzerinde söz talebi?.. Yok.

Madde üzerinde bir önerge var; okutuyorum:

                      Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanl›€›na

Genel Kurulda görüflülmekte olan Tüketicinin Korunmas› Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n 29 uncu maddesine afla€›daki f›kran›n ilave edilmesini arz ve teklif ederiz.

 "Yeni kurulacak veya sermayeleri en az 100 000 000 lira ve daha yukar›da olan anonim ve limitet flirket statüsündeki tüm ortaklar›n sermayelerinin ve sermaye art›r›m› halinde artan k›sm›n binde ikisi nispetinde yap›lacak ödemeler, T.C. Merkez Bankas› nezdinde bir hesapta toplan›r. Bu hesapta toplanan paralar›n yüzde befli bu kanunun uygulanmas›nda görev alan kurulufllar taraf›ndan, yüzde 95'i ise, 4054 say›l› Kanunla kurulan Rekabet Kurumu taraf›ndan kullan›l›r.

‹hsan Saraçlar                 Cemalettin Gürbüz                      Güler ‹leri

     Samsun                                Amasya                                   Tokat

  Seyfi Oktay                      Mustafa Y›lmaz                    Hilmi Yükselen

      Ankara                                 Malatya                                 K›rflehir

                                            Mahmut Öztürk

                                                  Aksaray

 

BAfiKAN – Say›n Komisyon, önergeye kat›l›yor musunuz?

PLAN VE BÜTÇE KOM‹SYONU BAfiKANVEK‹L‹ YILMAZ OVALI (Bursa) – Ço€unlu€umuz bulunmad›€› için kat›lm›yoruz.

BAfiKAN – Hükümet?..

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) – Kat›l›yoruz Say›n Baflkan.

BAfiKAN – Önergeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Kabul edilmifltir.

29 uncu maddeyi, kabul edilen önerge istikametindeki de€iflik flekliyle oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Madde 29 kabul edilmifltir.

30 uncu maddeyi okutuyorum:

 

 

BAfiKAN – Madde üzerinde söz talebi?.. Yok.

Önerge yok.

Maddeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Madde kabul edilmifltir.

31 inci maddeyi okutuyorum:

 

 

 

 

BAfiKAN – Madde üzerinde söz talebi?.. Yok.

Önerge yok.

Maddeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... 31 inci madde kabul edilmifltir.

32 nci maddeyi okutuyorum:

 

 

BAfiKAN – Madde üzerinde söz talebi?.. Yok.

Madde üzerinde bir önerge var, okutuyorum:

Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanl›€›na

Genel Kurulda görüflülmekte olan Tüketicinin Korunmas› Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n 32 nci maddesinin afla€›daki flekilde de€ifltirilmesini arz ve teklif ediyoruz.

"3489 say›l› Pazarl›ks›z Sat›fl Mecburiyetine Dair Kanun, 632 say›l› ‹thal veya Yurt ‹çinde ‹mal Edilen Tafl›t Araçlar›, Motor, Makine, Alet ve Cihazlar›n Tan›tmal›k ile Birlikte Sat›fl› Hakk›nda Kanun yürürlükten kald›r›lm›flt›r."

          Turhan Tayan                         Ziya Halis                     Mehmet Tahir Köse

                 Bursa                                    S›vas                                  Amasya

            Sabri Yavuz                                                                     Fahri Gündüz

               K›rflehir                                                                                Uflak

 

Gerekçe:

1211 say›l› Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankas› Kanununun 40 ›nc› maddesinin ikinci f›kras›n›n (d) bendi, 21.4.1994 tarih, 3985 say›l› Kanunun 2 nci maddesiyle de€ifltirildi€inden, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankas›n›n, taksitli sat›fllarla ilgili düzenleme görevi kalmam›flt›r.

BAfiKAN – Say›n Komisyon?..

PLAN VE BÜTÇE KOM‹SYONU BAfiKANVEK‹L‹ YILMAZ OVALI (Bursa) – Prensipte kat›l›yoruz; ço€unlu€umuz bulunmad›€› için kat›lam›yoruz.

BAfiKAN – Say›n Hükümet?..

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) – Kat›l›yoruz Say›n Baflkan.

BAfiKAN – Önergeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler...Etmeyenler...

Önerge kabul edilmifltir.

Maddeyi, kabul edilen önerge istikametindeki de€iflik flekliyle oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler...Etmeyenler...Kabul edilmifltir.

Geçici madde 1'i okutuyorum:

GEÇ‹C‹ MADDE 1.– Tüketici mahkemeleri kuruluncaya kadar bu mahkemelerde görülmesi gereken davalara bakacak mahkemeleri, Hâkimler ve Savc›lar Yüksek Kurulu belirler.

BAfiKAN – Madde üzerinde söz talebi?..Yok.

Önerge yok.

Maddeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler...Etmeyenler...Kabul edilmifltir.

Madde 33'ü okutuyorum:

Yürürlük

MADDE 33.– Bu Kanun yay›m› tarihinden 6 ay sonra yürürlü€e girer.

BAfiKAN – Madde üzerinde söz talebi?..Yok.

Önerge yok.

Maddeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler...Etmeyenler...Kabul edilmifltir.

Madde 34'ü okutuyorum:

Yürütme

MADDE 34.– Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.

BAfiKAN – Madde üzerinde söz talebi?..Yok.

Önerge yok.

Maddeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler...Etmeyenler...Kabul edilmifltir.

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) – Say›n Baflkan, bir kelime düflüflü var...

BAfiKAN – Tümünü oylamadan evvel, kanaatinizi alay›m...

Say›n Bakan›m, 45 inci sayfada "iliflkin" kelimesinden sonra "cezaî"...

 

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) – Evet efendim, "cezaî" kelimesinin gelmesini...

PLAN VE BÜTÇE KOM‹SYONU BAfiKANVEK‹L‹ YILMAZ OVALI (Bursa) – 24 üncü sayfada, 9 uncu maddenin bafll›€›nda "Kap›dan Sat›fllarda Sat›c›n›n Borcu" denilmifl; "borcu" kelimesi "yükümlülü€ü" olacak efendim.

‹çtüzü€ün 86 nc› maddesine göre düzeltilmesini arz ediyorum.

BAfiKAN – fiimdi, bu iki düzeltmeyle birlikte, Tüketicinin Korunmas› Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n tümünü oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Kabul edilmifltir ve tasar› yasalaflm›flt›r; hay›rl› olsun.

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEM (Hatay) – Say›n Baflkan teflekkür konuflmas› yapabilir miyim?

BAfiKAN – Hayhay Say›n Bakan›m; buyurun.

SANAY‹ VE T‹CARET BAKANI MEHMET DÖNEN (Hatay) – Say›n Baflkan, de€erli arkadafllar›m; gecenin bu saatinde Tüketicinin Korunmas› Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n Türkiye Büyük Millet Meclisinde yasalaflmas› için çok büyük gayretiniz ve katk›n›z dolay›s›yla için hepinize teflekkür ediyorum.

1965 y›l›ndan beri sürdürülen bu çaba, bugün, sizin gayretlerinizle burada sonuçlanm›flt›r. Gerçekten, Türkiye Büyük Millet Meclisinin, bugüne kadar yasalaflt›rd›€› en önemli yasalardan biridir. Bundan dolay›, tüm gruplara, katk›da bulunan tüm arkadafllar›ma, bürokratlar›m›za, hepinize huzurunuzda teflekkür ediyorum.

Sayg›lar sunar›m. ( CHP ve DYP s›ralar›ndan alk›fllar)

 

 

 

BAfiKAN - 58 ve 58'e l inci ek, 111,112, 116, 180, 193, 322, 375, 394, 395,404, 554, 606, 609, 624, 690 s›ra say›l› tasar› ve teklifleri ile (9/11) ve (9/16) esas numaral› Meclis Soruflturmas› Komisyonlar› raporlar›yla ilgili komisyon yetkilileri burada m›? Yok.

Müzakereleri ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN - 18.1.1954 Tarihli ve 6224 Say›l› Kanun ile 24.11.1994 Tarihli ve 4046 Say›l› Kanunda De€ifliklik Yap›lmas›na Dair Kanun Tasar›s›n›, komisyon, maddeleri geri ald›€› için geçiyorum.

 

 

BAfiKAN - Mal Bildiriminde Bulunulmas› Rüflvet ve Yolsuzluklarla Mücadele Kanununda De€ifliklik Yap›lmas› Hakk›nda Kanun Teklifinin müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Müzakeresi ertelenmifltir.

 

 

 

BAfiKAN - 562, 565, 613, 637, 638 s›ra say›l› tasar›larla ilgili komisyon yetkilileri burada m›? Yok.

Müzakereleri ertelenmifltir.

 

 

 

BAfiKAN – Türkiye Cumhuriyeti ve Polonya Cumhuriyeti Aras›ndaki Dostluk ve ‹flbirli€i Antlaflmas›n›n Onaylanmas›n›n Uygun Bulundu€una Dair Kanun Tasar›s›n›n müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Küba Cumhuriyeti Hükümeti Aras›nda Hava Tafl›mac›l›€› Antlaflmas›n›n Onaylanmas›n›n Uygun Bulundu€una Dair Kanun Tasar›s›n›n müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – Türkiye Cumhuriyeti ile Finlandiya Cumhuriyeti Hükümeti Aras›nda Yat›r›mlar›n Karfl›l›kl› Teflviki ve Korunmas›na ‹liflkin Antlaflman›n Onaylanmas›n›n Uygun Bulundu€u Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – Türkiye Cumhuriyeti ile Gürcistan Cumhuriyeti Aras›nda Yat›r›mlar›n Karfl›l›kl› Teflviki ve Korunmas› Antlaflmas›n›n Onaylanmas›n›n Uygun Bulundu€una Dair Kanun Tasar›s›n›n müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – Türkiye Cumhuriyeti ile Haflimî Ürdün Krall›€› Aras›nda Yat›r›mlar›n Karfl›l›kl› Teflviki ve Korunmas›na ‹liflkin Antlaflman›n Onaylanmas›n›n Uygun Bulundu€una Dair Kanun Tasar›s›n›n müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Litvanya Cumhuriyeti Hükümeti Aras›nda Uluslararas› Karayolu Tafl›mac›l›€› Antlaflmas›n›n Onaylanmas›n›n Uygun Bulundu€u Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Gürcistan Cumhuriyeti Hükümeti Aras›nda Denizcilik Antlaflmas›n›n Uygun Bulundu€una Dair Kanun Tasar›s›n›n müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – 2886 Say›l› Devlet ‹hale Kanununun Baz› Maddelerinde De€ifliklik Yap›lmas› Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

                                                                                                 ----- (x)

BAfiKAN – Türk Eczac›lar› Birli€i Kanununda De€ifliklik Yap›lmas›na Dair Kanun Tasar›s› ve ‹stanbul Milletvekili Ercan Karakafl'›n 6643 Say›l› Türk Eczac›lar› Birli€i Kanununun 51 inci Maddesine Bir F›kra Eklenmesine Dair Kanun Teklifinin müzakeresine bafll›yoruz.

Komisyon?.. Haz›r.

Hükümet?.. Haz›r.

Say›n milletvekilleri, raporun okunup okunmamas› hususunu oylar›n›za sunaca€›m.

Raporun okunmas›n› kabul edenler... Etmeyenler... Raporun okunmas› kabul edilmemifltir.

Tümü üzerinde söz talebi?.. Yok.

Maddelere geçilmesini oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Kabul edilmifltir.

Madde 1'i okutuyorum:

 

 

BAfiKAN – Madde üzerinde söz talebi?.. Yok.

Önerge yok.

Maddeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... 1 inci madde kabul edilmifltir.

2 nci maddeyi okutuyorum:

 

 

BAfiKAN – Madde üzerinde söz talebi?.. Yok.

Önerge yok.

Maddeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Kabul etmeyenler... 2 nci madde kabul edilmifltir.

3 üncü maddeyi okutuyorum:

 

 

BAfiKAN – Madde üzerinde söz talebi?.. Yok.

Önerge yok.

Maddeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Madde 3 kabul edilmifltir.

4 üncü maddeyi okutuyorum:

 

 

 

BAfiKAN – Madde üzerinde söz talebi?.. Yok.

Önerge yok.

Maddeyi oylar›n›za sunuyorum : Kabul edenler... Etmeyenler... Kabul edilmifltir.

5 inci maddeyi okutuyorum :

 

 

BAfiKAN – Madde üzerinde söz talebi?.. Yok.

Önerge yok.

Maddeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Kabul edilmifltir.

6 nc› maddeyi okutuyorum:

 

 

BAfiKAN – Madde üzerinde söz talebi?.. Yok.

Önerge yok.

Maddeyi oylar›n›za sunuyorum : Kabul edenler... Etmeyenler... 6 nc› madde kabul edilmifltir.

7 nci maddeyi okutuyorum :

Madde 7-

 

 

 

BAfiKAN - Madde üzerinde söz talebi?.. Yok.

Önerge yok.

Maddeyi oylar›n›za sunuyorum : Kabul edenler... Etmeyenler... 7 nci madde kabul edilmifltir.

8 inci maddeyi okutuyorum :

 

 

BAfiKAN – Madde üzerinde söz talebi?.. Yok.

Önerge yok.

8 inci maddeyi oylar›n›za sunuyorum : Kabul edenler... Etmeyenler... Madde kabul edilmifltir.

9 uncu maddeyi okutuyorum :

 

 

BAfiKAN – Madde üzerinde söz talebi?.. Yok.

Önerge yok.

Maddeyi oylar›n›za sunuyorum : Kabul edenler... Etmeyenler ... 9 uncu madde kabul edilmifltir.

10 uncu maddeyi okutuyorum :

 

BAfiKAN – Madde üzerinde söz talebi?.. Yok.

Önerge yok.

10 uncu maddeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... 10 uncu madde kabul edilmifltir.

11 inci maddeyi okutuyorum:

 

 

BAfiKAN – Madde üzerinde söz talebi?.. Yok.

Önerge yok.

Maddeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... 11 inci madde kabul edilmifltir.

12 nci maddeyi okutuyorum:

 

BAfiKAN – Madde üzerinde söz talebi?.. Yok.

Önerge yok.

Maddeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... 12 nci madde kabul edilmifltir.

13 üncü maddeyi okutuyorum:

 

 

BAfiKAN – Madde üzerinde söz talebi?.. Yok.

Önerge yok.

Maddeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... 13 üncü madde kabul edilmifltir.

14 üncü maddeyi okutuyorum:

 

 

BAfiKAN – Madde üzerinde söz talebi?.. Yok.

Önerge yok.

Maddeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... 14 üncü madde kabul edilmifltir.

15 inci maddeyi okutuyorum:

 

 

BAfiKAN – Madde üzerinde söz talebi?.. Yok.

Önerge yok.

Maddeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... 15 inci madde kabul edilmifltir.

16 nc› maddeyi okutuyorum:

 

 

BAfiKAN – Madde üzerinde söz talebi?.. Yok.

önerge yok.

Maddeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... 16 nc› madde kabul edilmifltir.

 

17 nci maddeyi okutuyorum :

 

 

BAfiKAN – Madde üzerinde söz talebi?.Yok.

Önerge yok.

Maddeyi oylar›n›za sunuyorum:Kabul edenler...Etmeyenler...17 inci madde kabul edilmifltir.

18 inci maddeyi  okutuyorum :

 

 

BAfiKAN- Madde üzerinde söz talebi?.Yok.

Önerge yok.

Maddeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Madde kabul edilmifltir.

19 uncu maddeyi okutuyorum:

 

 

KEMALETT‹N GÖKTAfi (Trabzon) – Say›n Baflkan, söz istiyorum.

BAfiKAN – 19 uncu madde üzerinde söz istiyorsunuz.

OSMAN DEVEL‹O⁄LU (Kayseri) – Ben de söz istiyorum Say›n Baflkan.

BAfiKAN – Siz de söz istiyorsunuz; peki.

Buyurun Say›n Göktafl.

KEMALETT‹N GÖKTAfi (Trabzon) – Say›n Baflkan, de€erli milletvekilleri; sözlerime bafllamadan önce, hepinize sayg›lar›m› sunuyorum.

Türk Eczac›lar Birli€i Kanununda De€ifliklik Yap›lmas›na Dair Kanun Tasar›s›n›n müzakeresinin sonuna geldik. Bu kanun tasar›s›, Mecliste görüflülürken ben de bir fley söylemeden geçmek istemedim. Öncelikle, Türk Eczac›lar Birli€i, Anayasa Mahkemesince iptal edilen bir maddeden ötürü büyük kongresini yapamamaktan dolay› büyük s›k›nt› içindeydi; bu tasar›n›n Meclisten ç›kmas›n› büyük bir sab›rs›zl›k içerisinde beklemekteydi. Geç de olsa Hükümetin bu kanun tasar›s›n› Meclise getirmesi ve öncelikle burada müzakere edilmesinden dolay› teflekkürlerimi belirtiyor; kanunun, Eczac›lar Birli€ine, Türk eczac›lar camias›na hay›rl› olmas›n› temenni ediyor, sayg›lar sunuyorum.(RP s›ralar›ndan alk›fllar)

BAfiKAN – Teflekkür ederim.

Say›n Develio€lu, buyurun.

 

 

OSMAN DEVEL‹O⁄LU (Kayseri) – Say›n Baflkan, de€erli milletvekilleri; ben de, olay›n ak›fl›n›, insicam›n› bozmadan söz almak için birkaç defa niyetlendim; ama, Say›n Baflkan›m›z çok h›zl› gidiyordu.

6643 say›l› Türk Eczac›lar Birli€inin Meslek Yasas›, tam üç y›ldan bu yana ç›kar›lamam›flt› bir yasayd›. Özellikle de 52 nci maddenin, 51 inci maddenin ikinci f›kras›n›n Anayasa Mahkemesinde iptal edilmesinden sonra, Türk Eczac›lar Birli€i Merkez Heyeti Büyük Kongresini toplayamam›fllard›. Yüce Meclisimize 19 uncu Dönemin eczac› parlamenterleri olarak, ben de, Milliyetçi Hareket Partisi ad›na ve meslektafllar›m ad›na bu yasay› acilen ç›karm›fl olmalar› nedeniyle teflekkür ve sayg›lar›m› arz etmek istiyorum.

Teflekkür ediyorum.

BAfiKAN – Teflekkür ederim.

19 uncu maddeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... 19 uncu madde kabul edilmifltir.

Tasar›n›n tümünü oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Tasar› yasalaflm›flt›r; hay›rl›, u€urlu olsun.

 

 

BAfiKAN – 657 say›l› Devlet Memurlar› Kanununun ve 6245 say›l› Harc›rah Kanununun Baz› Maddelerinde Ek ve De€ifliklik Yap›lmas›na Dair Kanun Teklifinin müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – Muhafazas›na Lüzum Kalmayan Evrak ve Malzemenin Yok Edilmesi Hakk›nda Kanun Hükmünde Kararnamenin De€ifltirilerek Kabulü Hakk›nda Kanunun Bir Maddesinde De€ifliklik Yap›lmas›na ‹liflkin Kanun Tasar›s›n›n müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – 9.6.1932 Tarihli ve 2004 say›l› ‹cra ve ‹flas Kanununa Bir Geçici Madde Eklenmesi Hakk›nda Kanunun Teklifi ile 2004 say›l› ‹cra ve ‹flas Kanununun 134 üncü Maddesinin ‹kinci F›kras›n›n De€ifltirilmesi Hakk›nda Kanun Teklifinin müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – Tafl›nmaz Mal Zilyedli€ine Yap›lan Tecavüzlerin Önlenmesi Hakk›nda Kanuna Baz› Maddeler Eklenmesine Dair Kanun Tasar›s›n›n müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?... Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – Millî Savunma Bakanl›€› ile Kara, Deniz ve Hava Kuvvetleri Komutanl›klar›na Ba€l› Kurumlarda Döner Sermaye Teflkili ve ‹flletilmesine ‹liflkin Kanun ile Gülhane Askerî T›p Akademisi Kanununda De€ifliklik Yap›lmas› Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – 3.4.1930 Tarih ve 1580 say›l› Belediye Kanununun Bir Maddesinde De€ifliklik Yap›lmas›na ‹liflkin Kanun Teklifi ile 3.4.1930 Tarih ve 1580 say›l› Belediye Kanununa Bir Geçici Madde Eklenmesi Hakk›nda Kanun Teklifinin müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – Türk Ticaret Kanununun Baz› Maddelerinde De€ifliklik Yap›lmas› Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – Vak›flar Umum Müdürlü€ü Vazife ve Teflkilat› Hakk›nda Kanuna Üç Ek Madde Eklenmesine ‹liflkin Kanun Tasar›s›n›n müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – Konya Ovas› ve Orta Anadolu Projesi Bölge Kalk›nma ‹daresi Teflkilat›n›n Kurulufl ve Görevleri Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – Güneydo€u Anadolu Projesi (GAP) Bölge Kalk›nma ‹daresi Teflkilat›n›n Kurulufl ve Görevleri Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – Göç ‹daresi Teflkilat ve Görevleri Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – Milletleraras› Finansman Kurumuna Kat›lmak için Hükümete Salahiyet Verilmesine Dair Kanunun Bir Maddesinde De€ifliklik Yap›lmas›na ‹liflkin Kanun Tasar›s›n›n müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – Yedek Subay, Yede€e Ayr›lm›fl Subay ve Astsubay Kanunu Tasar›s›n›n müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – Kars Milletvekili Zeki Nacitarhan ve 7 Arkadafl›n›n 657 Say›l› Devlet Memurlar› Kanununun 36 nc› Maddesinin A/11 F›kras›n›n De€ifltirilmesi ve An›lan Kanuna Bir Geçici Madde Eklenmesine Dair Kanun Teklifinin  müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

 

BAfiKAN – Çocuk Mahkemelerinin Kuruluflu, Görev ve Yarg›lama Usulleri Hakk›nda Kanun ve Türk Ceza Kanununun Baz› Maddelerinin De€ifltirilmesine Dair Kanun Tasar›s›n›n müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – Türkiye Özerklefltirme, Yeniden Yap›lanma ve Özellefltirme Kurumu Kurulufl, Görev ve Yetkileri ile Denetimi Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

SAL‹H KAPUSUZ (Kayseri) – 206 tane tasar›yla bafla ç›k›lmaz.

 

 

BAfiKAN – Say›n milletvekilleri, madem bunu bu hale getirdik. 81, 10, 36, 37, 65, 90, 91, 103 ve 104 s›ra say›l› kanun tasar› ve teklifleriyle ilgili komisyon yetkilileri var m›? Yok.

Ertelenmifltir.

CEVAT AYHAN (Sakarya) – Say›n Baflkan, 212 tane tasar› var, siz de yorulacaks›n›z Dan›flma Kurulu toplans›n, ne getirecekse getirsin. 200 tane tasar› burada tek tek okunur mu?

 

 

BAfiKAN – Say›n milletvekilleri, 130, 131, 132, 137, 163, 164, 161, 173 ve 175 s›ra say›l› kanun teklifleriyle ilgili komisyon yetkilileri var m›? Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – 176, 177, 182 ve 183 s›ra say›l› kanun teklifleriyle ilgili komisyon yetkilileri var m›? Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – Anayasan›n 89 uncu maddesi gere€ince Cumhurbaflkan›nca bir daha görüflülmek üzere geri gönderilen Adlî T›p Kurumu Kanununun Baz› Maddelerinde De€ifliklik Yap›lmas› Hakk›nda 18.6.1992 tarih ve 3820 say›l› kanunun müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – 189, 191, 192 ve 197 s›ra say›l› kanun tasar› ve teklifleriyle ilgili komisyon yetkilileri var m›? Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – 208, 209, 218, 220, 231, 234, 238, 240, 241 ve 242 s›ra say›l› kanun tasar› ve teklifleriyle ilgili komisyon yetkilileri var m›? Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

 

BAfiKAN – 243, 244, 288, 289, 290, 305, 291, 299, 304, 318, 325, 327, 328, 329, 336, 338, 343, 345, 346, 251, 350, 353, 359 ve 361  s›ra say›l› kanun tasar› ve tekliflerinin müzakerelerine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – S›vas Milletvekili Abdüllatif fiener ve 26 Arkadafl›n›n, Asgari Ücretten Vergi Al›nmamas›na Dair Kanun Teklifi ve ‹çtüzü€ün 38 inci maddesine göre do€rudan do€ruya gündeme al›nmas› önergesinin görüflmelerine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – 372, 386, 387, 388 ve 389 s›ra say›l› kanun teklifleriyle ilgili komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – Seyfettin Uzundiz Hakk›ndaki Ölüm Cezas›n›n Yerine Getirilmesine Dair Baflbakanl›k tezkeresinin görüflmesine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – 405, 407, 412, 544, 542, 543, 553, 595 ve 592  s›ra say›l› kanun tasar› ve tekliflerinin müzakerelerine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – fi›rnak Milletvekili Mahmut Al›nak'›n, Ceza  Muhakemeleri Usulü Kanununun Baz› Maddelerinde De€ifliklik Yap›lmas› Hakk›nda Kanun Teklifinin müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – Yüksekö€retim Kurumlar› Teflkilat› Hakk›nda 41 say›l› Kanun Hükmünde Kararnameyle ilgili tasar›n›n müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – 597, 598, 596, 600, 601, 602, 603, 604, 607, 610, 611, 612 ve 618 s›ra say›l› kanun tasar› ve tekliflerinin müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – 597, 598, 596, 600, 601, 602, 603, 604, 607, 610, 611, 612 ve 618 s›ra say›l› kanun tasar› ve tekliflerinin müzakerelerine bafllayaca€›z.

‹lgili komisyonlar?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – Silahl› Kuvvetler ‹htiyaç Fazlas› Mal ve Hizmetlerin Sat›fl, Hibe, Devir ve Elden Ç›kar›lmas›; Di€er Devletler Ad›na Yurtd›fl› ve Yurtiçi Al›mlar›n Yap›lmas› ve E€itim Görecek Yabanc› Personel Hakk›nda Kanunun Baz› Maddelerinin De€ifltirilmesine Dair Kanun Tasar›s› ile Ayn› Konudaki Kanunun müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – 5680 Say›l› Bas›n Kanununun Baz› Maddelerinin De€ifltirilmesine Dair Kanun Tasar›s›n›n müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – Erzurum Milletvekili ‹smail Köse'nin, 3201 Say›l› Emniyet Teflkilat› Kanununa Bir Ek Madde ‹lave Edilmesine Dair Kanun Teklifi ve ‹çiflleri Komisyonu Raporu ve ‹çtüzü€ün 38 inci Maddesine Göre Do€rudan Gündeme Al›nma Önergesinin müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – fi›rnak Milletvekili Orhan Do€an ve Mahmut Al›nak ile Diyarbak›r Milletvekili Leyla Zana'n›n Yasama Dokunulmazl›klar›n›n Kald›r›lmas› Hakk›nda Baflbakanl›k Tezkeresi ve Anayasa ve Adalet Komisyonlar› Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon raporlar›n›n müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – fi›rnak Milletvekili Mahmut Al›nak ve Orhan Do€an'›n Yasama Dokunulmazl›klar›n›n Kald›r›lmas› Hakk›nda Baflbakanl›k Tezkeresi ve Anayasa ve Adalet Komisyonlar› Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon raporlar›n›n müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – 605, 622, 633, 634, 635, 643, 646 ve 647 s›ra say›l› kanun tasar› ve teklifleriyle ilgili komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – Isparta Milletvekili Ertekin Durutürk'ün, Ayasofya Camiinin ‹badete Aç›lmas› ve Topkap› Saray› Kutsal Emanetler Dairesinde Sürekli Kur'an Okunmas› ile ‹lgili Kanun Teklifi ve ‹çtüzü€ün 38 inci maddesi uyar›nca do€rudan do€ruya gündeme al›nma önergesinin müzakeresine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – 650, 652, 656, 655, 660, 667, 668, 665, 672, 670, 671, 686, 687, 694, 702, 704, 706, 707, 708, 709, 717, 715, 718, 716, 719, 723, 721, 722, 724, 725, 729 s›ra say›l› kanun tasar› ve tekliflerinin müzakerelerine bafllayaca€›z.

Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

BAfiKAN – 727, 730, 731, 732, 734, 735 s›ra say›l› tasar›larla ilgili komisyon yetkilileri burada m›? Yok.

Müzakereleri ertelenmifltir.

Efendim, kanun ç›karaca€›z; ç›karmayal›m de€il; Meclisi çal›flt›raca€›z; çal›flt›rmayal›m de€il; ama, bir gün bu zab›tlar› okuyan insanlar›n bize gülece€ini de kabullenin.

 

                                                                                                   ---(X)

BAfiKAN – Mu€la Milletvekili Muzaffer ‹lhan ve Antalya Milletvekili Adil Ayd›n'›n; 6831 Say›l› Orman Kanununun, 2155 Say›l› Baz› Kamu Personeline Tay›n Bedeli Verilmesi Hakk›nda Kanununun ve 5434 Say›l› Emekli Sand›€› Kanununun Baz› Maddelerinin De€ifltirilmesine Dair Kanun Teklifi ile; Ayd›n Milletvekili Cengiz Alt›nkaya'n›n; 6831 Say›l› Orman Kanununun 12 nci Maddesinin De€ifltirilmesine Dair Kanun Teklifi ve Mu€la Milletvekili Nevflat Özer ve 2 Arkadafl›n›n; 22.6.1978 Tarihli ve 2155 Say›l› Baz› Kamu Personeline Tay›n Bedeli Verilmesi Hakk›nda Kanunun Baz› Maddelerinin De€ifltirilmesine Dair Kanun Teklifinin müzakeresine bafll›yoruz.

Komisyon ve Hükümet yerlerini ald›lar.

Raporun okunup okunmamas› hususunu oylar›n›za sunaca€›m: Raporun okunmas›n› kabul edenler... Etmeyenler... Raporun okunmas› kabul edilmemifltir.

Tümü üzerinde söz talebi?.. Yok.

Maddelere geçilmesini oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Maddelere geçilmesi kabul edilmifltir.

1 inci maddeyi okutuyorum:

 

 

BAfiKAN – Madde üzerinde söz talebi?..Yok.

Önerge yok.

Maddeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... 1 inci madde kabul edilmifltir.

2 nci maddeyi okutuyorum:

 

 

BAfiKAN – Madde üzerinde söz talebi?.. Yok.

Önerge yok.

Maddeyi oylar›n›za sunuyorum:

Kabul edenler...Kabul etmeyenler...2 nci madde kabul edilmifltir.

3 üncü maddeyi okutuyorum:

 

 

BAfiKAN – Madde üzerinde söz talebi?..Yok.

Önerge yok.

3 üncü maddeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler...Kabul etmeyenler... 3 üncü madde kabul edilmifltir.

4 üncü maddeyi okutuyorum:

 

 

BAfiKAN – Madde üzerinde söz talebi?..Yok.

Önerge yok.

4 üncü maddeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler...Kabul etmeyenler...Madde kabul edilmifltir.

5 inci maddeyi okutuyorum:

 

 

BAfiKAN – Madde üzerinde söz talebi?..Yok.

Önerge yok.

5 inci maddeyi oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler...Kabul etmeyenler... 5 inci madde kabul edilmifltir.

Teklifin tümünü oylar›n›za sunuyorum: Kabul edenler...Kabul etmeyenler... Teklif kabul edilmifl, yasalaflm›flt›r; hay›rl› ve u€urlu olmas›n› diliyorum.

Efendim, çal›flmak azmindeyseniz, elimizde dosya yok; ara vereyim, dosyalar› getirtelim ve çal›flal›m.

TURHAN TAYAN (Bursa )– 10 dakika ara verelim Say›n Baflkan.

BAfiKAN – Efendim, birleflime 10 dakika ara veriyorum.

 

 

                                                                                    Kapanma Saati : 21.05

 

ALTINCI OTURUM

Aç›lma Saati: 21.15

BAfiKAN: Baflkanvekili Vefa TANIR

KÂT‹P ÜYELER: ‹lhan KAYA (‹zmir), Cengiz ÜRETMEN (Manisa)

-----0-----

BAfiKAN – 79 uncu Birleflimin Alt›nc› Oturumunu aç›yorum.

 

 

BAfiKAN – 736 s›ra say›l› kanun teklifin müzakereleri bitmiflti.

fiimdi, 190 Say›l› Genel Kadro ve Usulü Hakk›nda Kanun Hükmünde Kararnamenin Eki Cetvellerde De€ifliklik Yap›lmas›na Dair Kanun Tasar›s›n›n müzakeresine bafllayaca€›z.

‹lgili Komisyon?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

 

BAfiKAN – 740, 738 ve 739 s›ra say›l› kanun tasar›lar›yla ilgili komisyonlar?.. Yok.

Müzakereleri ertelenmifltir.

 

 

 

BAfiKAN – Bal›kesir Milletvekili Melih Pabuçcuo€lu'nun Zeytincili€in Islah› Hakk›ndaki 3573 Say›l› Kanunun Baz› Hükümlerinin De€ifltirilmesine ‹liflkin Kanun Teklifinin müzakeresine bafllayaca€›z.

‹lgili komisyon?.. Burada.

Hükümet?.. Yok.

Müzakeresi ertelenmifltir.

 

 

 

BAfiKAN – Terörle Mücadele Kanununun Baz› Maddelerinin De€ifltirilmesine Dair Kanun Tasar›s›n›n müzakeresine bafllayaca€›z.

‹lgili Komisyon?.. Yok.

Müzakeresi ertelenmifltir.

 

 

 

BAfiKAN – 744, 752, 753ve 754 s›ra say›l› kanun tasar› ve teklifleriyle ilgili komisyonlar?.. Yok.

Müzakereleri ertelenmifltir.

 

 

 

BAfiKAN – 755 s›ra say›l› kanun teklifinin do€rudan do€ruya gündeme al›nmas› önergesinin görüflmesine bafllayaca€›z.

Say›n Sabri Öztürk?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

 

BAfiKAN – 756 ve 757 s›ra say›l› kanun tasar› ve tekliflerinin müzakeresine bafllayaca€›z.

‹lgili komisyon?.. Yok.

Müzakereleri ertelenmifltir.

 

 

 

 

BAfiKAN – 759 s›ra say›l› kanun teklifinin do€rudan do€ruya gündeme al›nmas› önergesinin görüflmesine bafllayaca€›z.

Say›n Gürol Soylu?.. Yok.

Ertelenmifltir.

 

 

 

BAfiKAN – 764, 765, 766, 767 ve 768 s›ra say›l› kanun tasar›lar›yla ilgili komisyon?.. Yok.

Müzakereleri ertelenmifltir.

 

 

 

BAfiKAN – Fikir ve Sanat Eserleri Kanununun Baz› Maddelerinin De€ifltirilmesine ‹liflkin Kanun Tasar›s›n›n müzakeresine bafllayaca€›z.

‹lgili komisyon?.. Yok.

Müzakeresi ertelenmifltir.

 

 

 

BAfiKAN – Bingöl Milletvekilil Hüsamettin Korkutata ve 14 Arkadafl›n›n; 219 Say›l› Devlet ‹statistik Enstitüsü Baflkanl›€›n›n Kurulufl ve Görevleri Hakk›nda Kanun Hükmünde Kararnamede De€ifliklik Yap›lmas› Hakk›nda Kanun Teklifi ve ‹çtüzü€ün 38 inci maddesine göre do€rudan do€ruya gündeme al›nma önergesinin görüflmesine bafllayaca€›z.

Say›n Hüsamettin Korkutata?.. Yok.

Görüflmesi ertelenmifltir.

 

 

 

BAfiKAN – Afyon Milletvekili ‹smet Attila'n›n Sincanl› ‹lçesinin ad›n›n "Sinanpafla" Olarak De€ifltirilmesine Dair Kanun Teklifinin Müzakeresine Bafllayaca€›z.

‹lgili komisyon?.. Yok.

Müzakeresi ertelenmifltir.

 

 

 

 

 

BAfiKAN – Baz› Suç Failleri Hakk›nda Uygulanacak Hükümlere Dair Kanunda De€ifliklik Yap›lmas›na ‹liflkin Kanun Tasar›s›n›n müzakeresine bafllayaca€›z.

‹lgili komisyon?..Yok.

Müzakeresi ertelenmifltir.

Kanun bitiyor!..

M. RAUF ERTEK‹N (Kütahya) – Bitti zaten Say›n Baflkan... Böyle olmaz; yanl›fl oluyor! Geriye mi dönece€iz flimdi?!. Kanun bittiyse, birleflimi kapataca€›z o zaman.

BAfiKAN – Efendim, geriye dönemeyiz de...

M. RAUF ERTEK‹N (Kütahya) – En güzeli, birleflimi kapatmak.

 

 

 

BAfiKAN – ‹ller Bankas› Kanununun Bir Maddesinde De€ifliklik Yap›lmas› Hakk›nda Kanun Tasar›s›n›n müzakeresine bafllayaca€›z.

‹lgili komisyon?. Yok.

Müzakeresi ertelenmifltir.

 

 

 

BAfiKAN – 777 ve 778 s›ra say›l› kanun tasar›lar›yla ilgili komisyonlar?.. Yok.

Müzakereleri ertelenmifltir.

Efendim, ilk defa gündemin son sayfas›n› da böylece kapam›fl olduk; çok teflekkür ederim.(Alk›fllar)

Çal›flma süremiz de dolmak üzeredir. (Alk›fllar)

Gümrük Birli€i konusundaki genel görüflmeyi yapmak ve denetim konular› ile kanun tasar› ve tekliflerini s›ras›yla görüflmek için, 28 fiubat 1995 Sal› günü saat 13.00’te toplanmak üzere, birleflimi kapat›yorum.

                                                                            Kapanma Saati: 21.18


(x) 619 S. Say›l› Basmayaz› 28.12.1994 tarihli 63 üncü Birleflim Tutana€›na eklidir.

(x) 406 S. Say›l› Basmayaz› Tutana€a eklidir.

(X)- 736 S. Say›l› Basmayaz› tutana€a eklidir.