BRNC OTURUM
Açlma Saati: 14.00
BAfiKAN: Baflkanvekili Mustafa KALEML
KÂTP ÜYELER: Cengiz ÜRETMEN (Manisa), lhan KAYA (zmir)
------o-----
BAfiKAN Türkiye Büyük Millet Meclisinin 37 nci Birleflimini açyorum.
YOKLAMA
BAfiKAN Ad okunmak suretiyle yoklama yaplacaktr; sayn milletvekillerinin, salonda bulunduklarn yüksek sesle belirtmelerini rica ediyorum.
(zmir Milletvekili Erkut fienbafla kadar yoklama yapld)
BAfiKAN Toplant yetersays vardr; görüflmelere bafllyoruz.
BAfiKAN Danflma Kurulunun önerileri vardr; okutup oylarnza sunacam:
Danflma Kurulu Önerisi
No. 201 21.11.1995
Danflma Kurulunun 21.11.1995 Sal günü yapt toplantda afladaki önerinin Genel Kurulun onayna sunulmas uygun görülmüfltür.
smet Sezgin
Türkiye Büyük Millet Meclisi
Baflkan
hsan Saraçlar Hasan Korkmazcan
DYP Grubu Baflkanvekili ANAP Grubu Baflkanvekili
Nihat Matkap Salih Kapusuz
CHP Grubu Baflkanvekili RP Grubu Temsilcisi
Öneriler:
1.- Genel Kurulun 22.11.1995 Çarflamba, 23.11.1995 Perflembe, 24.11.1995 Cuma, 25.11.1995 Cumartesi, 27.11.1995 Pazartesi ve 28.11.1995 Sal günleri 14.00-19.00, 20.00-24.00 saatleri arasnda çalflmalarn sürdürmesi; 22.11.1995 Çarflamba ve 28.11.1995 Sal günleri sözlü sorular ile dier denetim konularnn görüflülmemesi; 24.11.1995 Cuma, 25.11.1995 Cumartesi, 27.11.1995 Pazartesi ve 28.11.1995 Sal günkü birleflimlerde de kanun tasar ve tekliflerinin görüflülmesi, Genel Kurulun 22.1.1992 tarihli 29 uncu Birlefliminde alnan karar gereince, sunufllar ve iflaret oyu ile yaplacak seçimlerin Genel Kurulun çalflt hergün yaplmas önerilmifltir.
2.- 20.11.1995 tarihli Gelen Kâtlarda yaymlanan ve bastrlp datlan 906 sra sayl, 2839 sayl Milletvekili Seçimi Kanununa Bir Geçici Madde Eklenmesi Hakknda Kanun Teklifinin 48 saat geçmeden, gündemin 33 üncü srasna alnarak, görüflmelerine, Genel Kurulun bugünkü birlefliminde bafllanmas ve görüflmelerinin saat 24.00'e kadar bitirilememesi halinde, bitimine kadar çalflma süresinin uzatlmas önerilmifltir.
BAfiKAN Deerli milletvekilleri, Danflma Kurulunun bu önerisinde iki ayr husus var; ikisini ayr ayr oylarnza arz edeceim:
Birinci ksmda -Kâtip Üyeden dinlediiniz flekliyle- Genel Kurulun çalflma gün ve saatleri yeniden düzenlenmifltir. fiimdi, bunu oylarnza arz ediyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Kabul edilmifltir.
kinci ksmda da, 906 sra sayl kanun teklifinin 48 saat süre geçmeden görüflülmesine dair bir öneri vardr; bunu oylarnza arz ediyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Danflma Kurulu önerisi kabul edilmifltir.
BAfiKAN Doru Yol Partisi ve Cumhuriyet Halk Partisi Grup Baflkanvekillerinin, çtüzüün 19 uncu maddesine göre verilmifl bir önerileri vardr; okutup, iflleme alacam.
Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanlna
21.11.1995
Danflma Kurulunun 21.11.1995 Sal günü yaplan toplantsnda siyasî parti gruplar arasnda oybirlii salanamadndan, Gruplarmzn afladaki önerisinin, çtüzüün 19 uncu maddesi gereince Genel Kurulun onayna sunulmasn arz ederiz.
Sayglarmzla.
hsan Saraçlar Nihat Matkap
DYP Grup Baflkanvekili CHP Grup Baflkanvekili
Öneri:
Gündemin "Kanun Tasar ve Teklifleriyle Komisyonlardan Gelen Dier fller" ksmnn 281 inci srasnda yer alan 895 sra sayl, "2820 Sayl Siyasî Partiler Kanununda Deifliklik Yaplmasna Dair Kanun Teklifinin", bu ksmn 34 üncü srasna alnarak, görüflmelerine, Genel Kurulun bugünkü birlefliminde bafllanmas ve görüflmelerinin saat 24.00'e kadar bitirilememesi halinde çalflma süresinin uzatlmas önerilmifltir.
BAfiKAN Sayn milletvekilleri, okunan bu öneride belirtilen ve gündemin 281 inci srasnda bulunan teklif fludur: Doru Yol Partisi Grup Baflkanvekilleri Sakarya Milletvekili Nevzat Ercan ile Samsun Milletvekili hsan Saraçlar ve 4 Arkadaflnn; 24.4.1983 Tarih ve 2820 Sayl Siyasî Partiler Kanununa Bir Geçici Madde Eklenmesine Dair Kanun Teklifi ve Plan ve Bütçe Komisyonunun Raporu.
Teklifle ilgili söz talebi var m efendim?
Sayn Ecevit'in söz talebi olduunu söylemifltiniz; talebi devam ediyor mu efendim?..
BÜLENT ECEVT (Zonguldak) Öneri üzerinde söz istemiyorum Sayn Baflkan.
NHAT MATKAP (Hatay) Sayn Baflkan, gerekirse açklama yapabilirim.
BAfiKAN Efendim, ben açkladm.
MAHMUT ALINAK (firnak) Söz istiyorum Sayn Baflkan.
BAfiKAN Lehte mi, aleyhte mi efendim?
MAHMUT ALINAK (firnak) Aleyhte.
BAfiKAN Sayn Alnak, buyurun.
NHAT MATKAP (Hatay) Ben de lehte söz istiyorum Sayn Baflkan.
BAfiKAN Lehte, Sayn Matkap...
MAHMUT ALINAK (firnak) Sayn Baflkan, deerli milletvekilleri; hatrlanaca gibi, Seçim Yasas, daha birkaç gün önce burada görüflüldü ve birksm milletvekilinin Anayasa Mahkemesine iptal istemiyle baflvuruda bulunmalar üzerine, yasann kimi maddeleri iptal edildi ve konu, bugüne kadar, aradan birkaç gün geçmifl olmasna ramen, belirsizliini de koruyor; belirsizlik devam ediyor.
Burada, görünen odur ki, iflin özü, siyasî partiler ya da siyasî partilerin bir bölümünün birksm yöneticileri, kendi milletvekillerine dahi güvenemiyorlar. Neden; çünkü, Yüksek Seçim Kuruluna milletvekili aday listelerinin verilmesinden sonra, çok iyi biliniyor ki, listelere giremeyen milletvekilleri ortal ayaa kaldracaklar ve siyasî parti yöneticilerinin denetiminden çkacaklar. Bunun da, kendisiyle birlikte getirdii fludur: Siyasî partiler, istedikleri düzenlemeleri yapamayacaklar ve Seçim Yasasyla, istediklerince, gönüllerince oynayamayacaklar.
Deerli arkadafllarm, sokaktaki insanlar soruyorlar, Meclise gelip soruyorlar; bu seçim sisteminden, bu seçimden halk için ne çkar diyorlar. Bu seçim sisteminden ve bu seçimden halk için ne çkacak; sorun burada yatyor. Gelecek Meclis, gelecek Parlamento, daha flimdiden tartfllmaya baflland; Türkiye Büyük Millet Meclisi, kapkulu meclisi mi olacak; emirerlerinden mi oluflacak, militanlardan m oluflacak, deniliyor; söylenen bu. Niçin; çünkü, tek belirleyici olan, siyasî partilerin liderleridir. fiu da söyleniyor: Efendim, seçim yapmaya gerek yok. Siyasî partilerin liderleri oylansn ve liderler, aldklar oylar orannda, milletvekili atamas yapsn; Meclis, bu flekilde oluflsun. Yani, halk bofluna oyalamann, halk kandrmann mant yoktur. Hepimizin bildii gibi, bu seçim sistemi, 12 Eylülün, halkn iradesine dayatt yüzde 10'luk ülke baraj sistemini, bu antidemokratik sistemi koruyan bir sistemdir ve siyasî partiler, ne yazk ki, halkn iradesine ar bir saldr olan bu yüzde 10'luk ülke barajna snmfllardr. Burada bamsz adaylarla ilgili de bir sorun var. Ben, flahsen, Kars' tan, bamsz milletvekili aday olmak istiyorum; ancak, bu sistemle, önüm tamamen kapal. Niçin kapal; çünkü, bamsz milletvekili adaylar, birleflik oy pusulasna dahil deil. Diyelim ki, adaysnz, seçime, bamsz olarak katldnz; oy pusulanz kendiniz bastracaksnz, l seçim kuruluna vereceksiniz. l seçim kurulu, ilçe seçim kurullar baflkanlarnn araclyla ne yapacaktr; sandk kurulu baflkanlarna verecektir. Sandk kurulu baflkanlar da, oy kabinine, tomar halinde koyacaktr. Diyelim, beni istemeyen biri çkt, girdi kabine ve o toplu oylarn her birine birer çizgi att; bir kalem darbesiyle, bütün oylarn iptali söz konusu olacak... Ya da çöpe att veya cebine koydu, çkt, gitti... fiimdi, bu durumda, bu insan, Kars'tan bamsz milletvekili aday oldu, seçime katld; ama, halkn iradesi, kendisini seçmeye yetmedi denilebilir mi, mümkün müdür...
Bu nedenle, yaplmas gereken fley fludur: Yüzde 10'luk ülke barajnn kaldrlmas ve bamsz milletvekili adaylarnn birleflik oy pusulasna dahil edilmesi. Deerli arkadafllarm, bu yaplmad sürece, inann ki, yaplacak seçim, demokratik olmayacaktr, eflitlikçi olmayacaktr.
Deerli arkadafllar, halkn iradesini ve tercihlerini dfllayan bir milletvekili seçiminin demokratik olamayaca açk bir gerçektir. Milletvekili adaylar arasnda, halkn tercih yapma imkân büyük ölçüde ortadan kalkmfltr. Halk, noter durumuna düflürülmüfl ve liderlerin sultas altnda ifllev görecek bir parlamentonun altyaps, zemini yaratlmaya çalfllmaktadr. Belli ki, Parlamento, bu seçim sistemiyle tek sesli bir koroya dönüfltürülmek istenmektedir ve izin verin; bu seçim sistemiyle, bürokratlarn ne kadar partizan olduklar da, bir defa daha ortaya çkmfltr.
Deerli arkadafllarm, yangndan mal kaçrrcasna bir seçim yasas çkarlmak istenmektedr. Bu seçim yasas -az önce de ifade ettiim gibi- bafltan sona kadar antidemokratik olan bir seçim yasasdr ve sistem, halkn iradesinde çok büyük tahribatlar yaratan, halkn iradesini yerle bir eden bir seçim sistemidir.
Benim, gerek Doru Yol Partisi Grubu Baflkanvekillerinden gerekse Cumhuriyet Halk Partisi Grubu Baflkanvekillerinden talebim fludur: Bamsz milletvekillii adaylyla ilgili olarak yeni bir düzenleme yapmaldrlar ve partilerin kendi adaylarn Yüksek Seçim Kuruluna bildirmeleriyle ilgili süre uzatma istei, bamsz milletvekili adaylar için de geçerli olmaldr. Bir önergeyle bu hakszlk ve adaletsizlik ortadan kaldrlabilir. Dilerim ve ümit ederim ki, bu adaletsizlik ortadan kalkar. Böylece, ben ve benim durumumda olan insanlarn da, bamsz milletvekili adaylar olarak seçimlere katlmalar salanr.
Teflekkür ediyorum, sayglar sunuyorum.
BAfiKAN Teflekkür ederim Sayn Alnak.
Lehinde, Sayn Matkap; buyurun efendim.
NHAT MATKAP (Hatay) Sayn Baflkan, deerli milletvekilleri; Doru Yol Partisi Grubu ile müflterek olarak sunduumuz öneriyle ilgili bir açklama ihtiyac hissettiim için söz aldm.
Deerli arkadafllarm, bugün öncelikle görüflülmesini istediimiz 895 sra sayl kanun teklifi, bir müddet önce, kamuoyuna, ittifak yasa teklifi olarak takdim edildi. Bugün yaptmz görüflmeler çerçevesinde, biz, güdemde yerini almfl olan bu kanun teklifinin, sadece birleflen siyasî partilerin Hazineden alacaklar yardm konusundaki maduriyetlerini giderecek olan düzenlemeyi kabul edeceiz; bunun dflnda, 2 nci maddede yer alan ve ittifaka olanak veren bölümü, bir önergeyle kanun teklifinden çkarmak için anlaflmfl bulunuyoruz. Yani, biraz önce arkadafllarmz, acaba ittifak m öneriyorusunuz diye birtakm sorular sordular. Kesinlikle öyle bir fley yok; zaten, bu kanun teklifinde, ittifak maddesinin yer almas hukukî deil.
Özellikle, bu hususu Genel Kurulun bilgisine arz etmek istedim. Kesinlikle, biz, öteden beri bu ittifaka karflydk; flimdi de karflyz; zaten, dier siyasî partilerin de böyle bir talebi yok.
Bunlar açklamak için söz aldm, hepinize sayglar sunarm.
BAfiKAN Teflekkür ederim Sayn Matkap.
Öneri üzerindeki görüflmeler tamamlanmfltr.
fiimdi, Doru Yol Partisi ve Cumhuriyet Halk Partisi Grup Baflkanvekillerinin, müfltereken, çtüzüün 19 uncu maddesine göre verdikleri öneriyi oylarnza arz ediyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Kabul edilmifltir.
Gündemin "Kanun Tasar ve Teklifleriyle Komisyonlardan Gelen Dier fller" ksmna geçiyorum.
Önce, srasyla, yarm kalan ifllerden bafllayacam.
Komisyonlarn sayn baflkan, baflkanvekilleri ve sözcülerinin, beni dikkatle takip etmelerini hassaten rica ediyorum.
BAfiKAN 71, 82, 139, 134, 283, 391, 66, 201 ve 691 sra sayl kanun tasar ve teklifleriyle ilgili komisyon yetkilileri burada m? Yok.
Müzakereleri ertelenmifltir.
BAfiKAN 699, 757, 874, 894, 787 sra sayl kanun tasar ve teklifleriyle ilgili komisyon yetkilileri burada m? Yok.
Müzakereleri ertelenmifltir.
BAfiKAN 58 ve 58' e 1 inci ek, 111, 112, 116, 193 ve 322 sra sayl kanun tasarlaryla ilgili komisyon yetkilileri burada m? Yok.
Müzakereleri ertelenmifltir.
BAfiKAN Ödünç Para Verme flleri Hakknda 90 Sayl Kanun Hükmünde Kararnameyle ilgili tasarnn müzakereleri, tasar daha önce verildiinden ertelenmifltir.
BAfiKAN (9/11) esas numaral Meclis Soruflturmas Komisyonu raporunun görüflmelerine bafllayacaz.
Komisyon?.. Yok.
Ertelenmifltir.
BAfiKAN 394, 395, 404, 554, 606, 609, 624 ve 690 sra sayl kanun tasarlaryla ilgili komisyon yetkilileri burada m?Yok.
Müzakereleri ertelenmifltir.
BAfiKAN (9/22) esas numaral Meclis Soruflturmas Komisyonu raporunun görüflmelerine bafllayacaz.
Komisyon?.. Yok.
Ertelenmifltir.
BAfiKAN Gümrük Kanununda Deifliklik Yaplmasna Dair Yetki Kanunu Tasarsnn müzakeresine bafllayacaz.
Komisyon?.. Yok.
Ertelenmifltir.
---(x)
BAfiKAN Alnan karar gereince, gündemin 33 üncü srasna alnan, Sakarya Milletvekili Nevzat Ercan ve 6 Arkadaflnn, Milletvekili Seçimi Kanununa Bir Geçici Madde Eklenmesine Dair Kanun Teklifi ve Anayasa Komisyonu raporunun müzakeresine bafllyoruz.
Komisyon?.. Burada.
Hükümet?.. Burada.
Komisyon ve Hükümet yerini ald.
Raporun okunup okunmamas hususunu oylarnza sunacam: Raporun okunmasn kabul edenler... Kabul etmeyenler... Raporun okunmas kabul edilmemifltir.
Teklifin tümü üzerindeki görüflmelere bafllyoruz.
Tümü üzerinde gruplar adna söz talebi?.. Yok.
fiahslar adna Sayn brahim Kumafl, Sayn Bülent Ecevit ve Sayn Mahmut Alnak söz istemifllerdir.
Sayn Kumafl, buyurun efendim.
BRAHM KUMAfi (Tokat) Sayn Baflkan, deerli milletvekilleri; bu kanun teklifi, belirlenen milletvekili kesin aday listelerinin Yüksek Seçim Kuruluna verilmesi gereken süreyi befl gün uzatmak için verilmifltir.
Deerli milletvekilleri, bu sürenin neden befl gün uzatlmas istenilmektedir? Bir defa, olayn baflndan itibaren konuya deinmek istiyorum. Sayn Baflbakanmz, 11 Austos 1995 tarihinde seçimlerle ilgili olarak "erken bir seçime ne diyorsunuz" diye sorduklarnda, Sayn Baflbakan "hayr, hayr, çizgim her zaman çok net ve çok açktr; Türkiye'nin flu anda bir seçim ekonomisini kaldracak durumu yoktur" diyordu. Bu, Türk kamuoyunun ve hepimizin de malumudur. Acaba, Türkiye ekonomisi, o günden bugüne -sekizinci aydan bugüne kadar- çok mu yüksek düzeylere çkt da seçimi kaldracak duruma geldi?
Arkasndan, iflte, malumumuz, beraber seyrettiimiz aznlk hükümeti denemesi... Arkasndan, CHP ile bir koalisyon hükümeti denemesinde, Cumhuriyet Halk Partisinin önflart bir seçim yasasyd ve bu seçim yasasn, iki partimiz -oturdular- birlikte hazrladlar ve burada, grubu olan olmayan dier partilerle bir mutabakata varlmadan, görüflme salanmadan, önflartl olarak seçim yasas getirildi ve bu Mecliste kabul edildi.
Bu Seçim Yasasnn, çok açk olarak Anayasa aykr olduunu, adil olmadn, dürüst olmadn, eflit olmadn; millî iradeyi Meclise tam olarak yanstamayacan; Anayasayla yurt dflndaki vatandafllarmza verilen seçme haklaryla ilgili düzenlemelerin yerine getirilmediini; 18 yaflndaki gençlerimizin oy kullanma imkânlarnn salanmadn; biz, o gün de ifade ediyorduk ve Anayasa Mahkemesi de bizi hakl çkard; ama, burada, Anayasa Mahkemesinin de bir çeliflkisini ifade etmek istiyorum.
Deerli milletvekilleri, biliyorsunuz, 1994 mahallî idare genelseçimleriyle ilgili olarak, Refah Partisi ve birtakm milletvekili arkadafllarmz -güncellefltirmeyle ilgili, yani, 200 bin seçmenle ilgili- 200 bin seçmenin haklar ihlal ediliyor, 200 bin seçmen oy kullanamyor gerekçesiyle Anayasa Mahkemesine müracaat etti. Anayasa Mahkemesi, bu müracaat yerinde buldu ve reddetti. Bugün, bu yaplacak seçimlerde, 200 bin seçmen deil, belki, 4 milyon seçmen oy kullanamayacak deerli milletvekilleri; evet, 4 milyon vatandaflmz oy kullanamayacak. 1991 seçimlerinde, gümrük kaplarnda 100 bin seçmen oy kullanmfl; yurt dflndaki vatandafllarmzn says 100 bin mi?.. Bugün, 200 bine çksn... Bu, bir defa, çeliflkilidir.
Anayasa Mahkemesi iptal ettikten sonra, Anayasa Mahkemesi, Yüksek Seçim Kurulu, Meclis zamanla yarflyordu ve herhalde, Türkiye, seçim kanunu çkarmakta birincidir; çok süratli gidiyoruz; hatta, o kadar süratli gidiyoruz ki...
fiimdi, deerli milletvekilleri, baz çeliflkileri de burada ifade etmek istiyorum. 4 Aralk araseçimleri iptal edildii zaman, o gün çiflleri Bakan olan Sayn Nahit Mentefle Beyefendi flöyle diyordu; tutanaklardan okuyorum: "Seçimler, bilindii gibi, ya ilkbaharda yaplr yahut da sonbaharda yaplr. fltirak çok olsun istiyoruz. Yaz ortasnda bile, insanlar tarlasnda olduu için, ifltirak az olur, yaz ortasnda da seçimler yaplmaz. Seçim tarihleri ya sonbahar olmufltur yahut da ilkbahar olmufltur. fiimdi, sandk kurulu üyelerinin, dolaysyla sandklarn ulaflm yollar, kar, ç gibi nedenlerle kapanacaktr. O zaman 4 Arala itiraz ettim. 4 Aralktan daha ileri bir tarihe gidilecektir. Kar, ç faktörü, yol kesme ihtimallerini olaanüstü artracaktr. Güvenlik ve salk gerekçesiyle, helikopter kaldrmak ve indirmek fevkalade imkânszlaflacaktr. O halde, karda kyamette, iradenin tecellisinden endifle ediyoruz."
Acaba, 1994'ün 4 Aralk tarihinde mevsim kflt da flimdi yer mi deifltirdi?! Aralk ay, flimdi ilkbahar m acaba veya sonbahar m?!
Deerli milletvekilleri, milletvekili lojmanlarndan Meclise, 9 kilometrelik yolu, bu sabah 1 saatte geldik. Acaba, Türkiye'nin her taraf, böyle, Meclis gibi kaloriferli mi?! Vatandafllar, tüp geçitlerden geçip, ayaklar çamura demeden sandklara m gidecekler?! fiu kflta kyamette -eski sayn bakanmzn ifade ettii gibi- böyle bir seçime girmek, millî iradenin Meclise tam olarak yansmasn önler; aypl, kusurlu bir seçim haline getirir.
Sayn Kâmran nan'n "Hayr Diyebilen Türkiye" isimli bir kitab neflredildi. Deerli milletvekilleri, içeride, burada, yanlfla hayr diyemeyenler, dflarda nasl hayr diyebilirler?! Bu aypl, bu zalim seçimlere, bir inat uruna gitmenin gerei var m?
Bugün, Anayasa Komisyonu Baflkanmz Sayn Ekrem Ceyhun, 24 Aralk seçimlerinin iptaliyle ilgili, komisyonda konuflurken, "Siyasal iktidarlarn görevi, gayet tabiî ki, en baflta seçimi yaptrmak, dürüst yaptrmak; seçimin emniyetini, güvenliini salamak. Seçimi ne için yapyoruz; devletimizi güçlendirmek için yapyoruz; seçmen yaflna gelmifl herkes oyunu kullansn ve seçilsin diye yapyoruz" diyor. Bugün, bu fikirlerden neden vazgeçmifltir acaba?.. Bunlar savunmuyorlar m bunlar?.. Yani, insanlar fikir deifltirebilir; evet, Sayn Baflbakanmz da fikir deifltirmifltir; ama, bunun hakl gerekçeleri olur. Burada, 24 Aralk tarihinin, hiç kimse, hakl bir gerekçesini izah edemez, kimseyi de tatmin edemez. Dört yl, tartflmal -bugünden tartflmal- hale getirmenin gerei yok. Nisanda yapalm, uygun bir tarihte yapalm, skflmann...
(Mikrofon otomatik cihaz tarafndan kapatld)
BAfiKAN Sayn Kumafl, devam edecek misiniz?
BRAHM KUMAfi (Devamla) Devam edeceim Sayn Baflkan.
BAfiKAN Ama, o kadar uzun deil...
Buyurun.
ZEK ERGEZEN (Bitlis) Seçim yaklaflt, zamandan çalma...
BRAHM KUMAfi (Devamla) fiimdi, evet, bu sralarda oturan arkadafllarmz, 24 Aralk seçimlerinin güncellefltirilmesiyle ilgili, 200 bin seçmen için, Anayasa Mahkemesine müracaat etmifllerdi; ama, bugün, 4 milyon vatandaflmz oy kullanamyor!.. Bu tezat nereden kaynaklanyor?.. Evet, insanlar, dün savunduklarn bugün de savunabilmelidirler.
Deerli milletvekilleri, ben, bu seçimlerin adaletli olmayacana, hak, hukuk, akl ve ilim flartlarnda yaplmayacana inanyorum. Ben, bütün milletvekili arkadafllarmn da, vicdanlarnn sesini dinlemelerini, ona göre hareket etmelerini istiyorum; çünkü, kulislerde ve deiflik yerlerde, seçim isteyen ktidar milletvekilleriyle de istemeyenlerle de görüfltüümüzde, hepsi de 24 Aralk tarihinin yanlfl olduunu ifade ediyor; ama, burada, çkp da "hayr" deme faziletini gösteremiyorlar. Evet, ben, bu seçimlerin bu tarihte yaplmasna "hayr" diyorum, yüz defa "hayr" diyorum!
Teflekkür ediyorum.
BAfiKAN Ben de teflekkür ederim Sayn Kumafl.
Teklifin tümü üzerinde, flahs adna konuflmak üzere; Sayn Ecevit, buyurun efendim. (DSP sralarndan alkfllar)
BÜLENT ECEVT (Zonguldak) Çok ksa konuflmaya çalflacam; çünkü, bugün, süratle yerine getirilmesi gereken bir görevimiz var; o da, siyasî partilerin aday listelerinin teslim tarihinin -yarn akflam saat 17.00'ye kadar deil- dört gün sonraya ertelenmesiyle ilgili bir teklifi görüfleceiz.
Bu konuda, biz, daha Anayasa Mahkemesi karar belli olmadan önce, birçok partinin deerli yöneticilerinin imzalaryla giriflimde bulunmufltuk; fakat, yasaya aykr bulunduu için, süre uzatlmamflt. fiimdi, yasa, sürenin befl gün uzatlmasna elverir hale getiriliyor. Bugün bir günü zaten kullanlmakta; dört gün kalmfl oluyor. Bu dört güne de bütün partilerin kesin ihtiyac var; çünkü, Anayasa Mahkemesinin gerekçeli karar daha bir iki saat önce açkland, Yüksek Seçim Kuruluna yeni gitti. Yüksek Seçim Kurulu ona göre gereken düzenlemeyi yapacak ve partilere bildirecek ve partiler, eer, flimdi görüflülmekte olan yasa maddesi kabul edilmezse, meçhulat içerisinde adaylarn belirlemifl durumda kalacaklar. Onun için, bugün, süratle, bu konunun Meclisten geçirilmesini ve Yüksek Seçim Kuruluna da derhal ulafltrlmasn arz ve rica ediyorum. (DSP sralarndan alkfllar)
Ksaca üzerinde durmak istediim bir dier konu ise fludur: fiimdi, geçici 14 üncü madde diyor ki "20 nci dönem milletvekili genel seçiminde, bir seçim çevresinde kullanlan geçerli oylarn toplamnn yüzde 10'undan az oy alan siyasî partilere ve bamsz adaylara milletvekillii tahsis edilemez." Yani, Anayasa Mahkemesi çevre barajlarn kaldrd; fakat, flimdi, görüflülmekte olan bu teklif maddesiyle, Anayasa Mahkemesinin açkça belirtilen kararna karfln, Türkiye Büyük Millet Meclisinin, yine, çevre barajlarn geçirmesi isteniyor.
Elimde, biraz önce bizlere ulaflan, Anayasa Mahkemesinin gerekçeli karar var; bundan, birkaç cümleyi izninizle okumak istiyorum: "Temsilî demokrasinin deiflik alanlardaki yansmas, etkileriyle belli olmaktadr. stikrar salayaca sanlarak getirilen adaletsiz sistemlerin toplumsal geliflmeleri önemli ölçüde engelleyen sonuçlar olduu bilimsel arafltrmalarla açklanmaktadr. Temsilde adaletin arl, yönetimde istikrarn temel kofluludur; adalet istikrar salar" diyor Yüksek Mahkeme (DSP sralarndan alkfllar) ve iptal kararn flöyle balyor: "Anayasann amaçlad yönetimde istikrar ilkesi için milletvekili seçimlerinde bir ülke baraj öngörülmüflken, ayrca her seçim çevresi için yeni bir barajn getirilmesi, temsilde adalet ilkesiyle badaflmaz." (DSP sralarndan alkfllar) Bu, biraz önce Anayasa Mahkemesinden gelen gerekçeli karar metni.
fiimdi, bunu bile bile, Büyük Millet Meclisinin, bu karar çinemesi isteniliyor! Bundan, bizim, parti olarak hiçbir rahatszlk duymacamz, herhalde kabul buyurursunuz. Demokratik Sol Parti, artk, ne genel barajlardan ne de il barajlarndan, çevre barajlarndan zarar görebilecek durumdadr. Biz, parti olarak, her seçim sistemine razyz; ama, bizim kendi çkarmz açsndan raz olmamz yetmez; miletin rzasn doru olarak Meclise yanstan bir anayasaya ve bir seçim sistemine ihtiyaç var.
fiimdi, bugün, eer bu geçici 14 üncü madde kabul edilirse, Türkiye Büyük Millet Meclisi, göz göre göre, bile bile, Anayasa Mahkemesinin kararna; yani, Anayasaya aykr bir ifllem yapmfl olacaktr. Bu, Anayasa Mahkemesine saygszlktr, Anayasaya saygszlktr, hukuka saygszlktr, demokratik hukuk devletine saygszlktr.
Sayglar sunarm. (DSP ve MHP sralarndan alkfllar)
BAfiKAN Teflekkür ederim Sayn Ecevit.
Teklifin tümü üzerindeki görüflmeler tamamlanmfltr.
Maddelerine geçilmesini oylarnza arz ediyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Maddelerine geçilmesi kabul edilmifltir.
1 inci maddeyi okutuyorum:
Milletvekili Seçimi Kanununa Bir Geçici Madde Eklenmesine Dair Kanun Teklifi
BAfiKAN Bir dakika...
Deerli milletvekilleri, 1 inci maddeyi ve buna bal olan geçici maddeyi okutup iflleme almadan önce, Divana 3 önerge geldi ve bunlardan 2'si yeni madde hüviyetindedir. O bakmdan, bu geçici maddeyi iflleme almadan önce, yeni 1 inci madde ve yeni 2 nci madde olarak teklif edilen önergeleri iflleme alacam.
O nedenle, bir kere, Komisyonun sayn üyelerinin komisyon sralarna acilen geçmesini rica ediyorum...
Anayasa Komisyonunun deerli üyeleri, lütfen, komisyon sralarnda yerlerinizi aln ki, iflleme bafllayabileyim...
Gruplarn sayn baflkanvekilleri, Anayasa Komisyonu üyelerini lütfen hazr bulundurun efendim; mutabakatnz var; önerge veriyorsunuz, üyeler yok!..
MAHMUT OLTAN SUNGURLU (Gümüflhane) Sayn Baflkan, mutabakatmz kanun teklifinin görüflülmesindedir; yani, metninde deil. Önergelerde bir mutabakatmz söz konusu deil...
BAfiKAN Efendim, dikkat ederseniz, bu tarafa bakarak söyledim ki, bir an önce gelsinler...
M. VEHB DNÇERLER (Ankara) Sayn Baflkan, buradayz; ama, komisyon srasna gitmiyoruz.
BAfiKAN Efendim, flimdi, önergeleri okutacam; eer komisyonun yeterli çounluunu bulamazsam, önergeleri iflleme almayacam.
Yeni 1 inci madde olarak verilen önergeyi okuyun efendim...
YILMAZ OVALI (Bursa) Sayn Baflkan, vermifl olduumuz üç önergedeki imzam da geri alyorum.
BAfiKAN O zaman, önergeleri iflleme koymuyorum.
Komisyonun tamamnn oturmasna da gerek kalmad.
Madde 1'i okutuyorum:
BAfiKAN Madde üzerinde gruplar adna söz talebi var m? Yok.
Sayn Alnak, biraz önce konufltuunuz konu efendim...
MAHMUT ALINAK (firnak) Ksa bir açklamada bulunmak istiyorum.
BAfiKAN fiahs adna, buyurun Sayn Alnak.
MAHMUT ALINAK (firnak) Sayn Baflkan, deerli milletvekilleri; az önceki konuflmamdan sonra kulise çktm, arkadafln biri bana "tercih sistemini unuttun" dedi... Biliyorsunuz, 1991 seçimlerinde, seçmenin, istedii milletvekillerini tercih etme hakk vard ve bence bu hak, yerinde bir hakt, olmas gereken bir hakt; yani, halk, büyük ölçüde, kendi iradesini ortaya koyma imkânna kavuflmufl, noter olmaktan da çkmflt.
Tutanaklara geçmesi açsndan söylüyorum: Evet, tercih sistemi olmaldr; halkn, çeflitli alternatifler arasnda tercihte bulunma hakk olmaldr ve altn çizerek bir defa daha belirtmek istiyorum, yüzde 10'luk baraj kaldrlmaldr; hiç kimsenin, halkn iradesinin önüne set çekmeye ve barajlar oluflturmaya, halkn iradesini kimi barajlarda bomaya hakk yoktur.
Deerli arkadafllar, az önce de ifade ettim; bu seçim sistemi, bamszlar ve küçük partiler için pek çok hileyle doludur. Yasa da hileli bir yasadr ve bu hileli yasayla bir parlamento oluflturulmak istenilmektedir; bu parlamento da dört yl çalflacak ve sözümona sorunlar çözecek...
NECDET YAZICI (Zonguldak) Çözecek, çözecek...
MAHMUT ALINAK (Devamla) Biz çözemedik ama... Dört yl çalfltk, hiçbir sorunu çözemedik; bu da bir vaka, bu da bir gerçek.
Dünden bu yana, Sayn Baflbakana ulaflmaya çalflyorum; ama, ulaflmam mümkün deil, Sayn Baflbakan, ümit ediyorum ki, flu anda beni dinliyordur.
Telefonla gerçeklefltiremediim görüflmeyi, buradan, Sayn Baflbakana aktarmak istiyorum: Sayn Baflbakan, çok ar bir sorumluluk altndasnz. Yaflam bugünle snrl deil, yaflam devam ediyor; bir yl sonra da karfllaflacaz, çeflitli platformlarda karfllaflacaz, dört yl sonra da karfllaflacaz.
Benim isteim fludur: Bamsz adaylar birleflik oy pusulasna alnsn ya da bamsz adaylarn, il seçim kurulunca mühürlenmifl, onanmfl oy pusulalarn datmalarna imkân verilsin...
Yant alamyorum... fiimdi, Sayn Baflbakan benden korkuyor mu; hayr, bence korkmuyor; ama, niye, bu deifliklii, bu demokratik isteimi yerine getirmiyor? Sayn Baflbakan korkmuyorsa; bu deifliklii yapsn, ben Kars'a gideyim ve en güvendii kimseyi, en güvendii adam Kars'a göndersin -hem de peflinden, güvendii 100 adam da göndersin- hodri meydan diyorum.
Hepinize sayglar sunuyor, çok teflekkür ediyorum.
BAfiKAN Teflekkür ederim Sayn Alnak.
LHAN KAYA (zmir) CHP'ye bir fley söylemedin.
MAHMUT ALINAK (firnak) Ben, Sayn Baykal ile görüfltüm.
BAfiKAN fiahslar adna yaplan konuflmalar tamamlanmfltr.
Geçici maddeyle ilgili verilmifl iki adet önerge vardr, iflleme alyorum.
Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanlna
Görüflülmekte olan 906 sra sayl kanun teklifinin 1 inci maddesiyle düzenlenen geçici 13 üncü maddesinin altnc satrndaki "15 gün" ibaresinin "16 gün" olarak deifltirilmesini arz ve teklif ederiz.
Baki Durmaz Fevzi Arc Hasan Klç
Afyon çel Ordu
Hasan Namal Melih Pabuççuolu
Antalya Balkesir
Gerekçe: Siyasî partilere rahatlk salamak için bu öneri yaplmfltr.
BAfiKAN Sayn milletvekilleri, flimdi okutacam önerge en aykrsdr; okutup, onu iflleme koyacam:
Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanlna
Görüflülmekte olan 906 sra sayl kanun teklifinin 1 inci maddesiyle düzenlenen geçici 13 üncü maddesinin son cümlesinin metinden çkarlmasn arz ve teklif ederiz.
Baki Durmaz Fevzi Arc Hasan Namal
Afyon çel Antalya
Hasan Klç Melih Pabuççuolu
Ordu Balkesir
Gerekçe: Yasamzda, takvim düzenleme ve zamanlama yapma yetkisi Yüksek Seçim Kuruluna ait olduundan, bu cümlenin ilavesi gereksizdir.
BAfiKAN Sayn Komisyon, katlyor musunuz efendim?
ANAYASA KOMSYONU BAfiKANI EKREM CEYHUN (Balkesir) Katlmyoruz Sayn Baflkanm.
BAfiKAN Sayn Hükümet?..
DEVLET BAKANI BEKR SAM DAÇE (Adana) Katlmyoruz efendim.
BAfiKAN Sayn Komisyon ve Sayn Hükümet önergeye katlmyorlar.
Önerge sahiplerinden söz talebi var m efendim? Yok.
Önergeyi oylarnza arz ediyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Önerge kabul edilmemifltir.
kinci önergeyi iflleme alyorum:
Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanlna
Görüflülmekte olan 906 sra sayl kanun teklifinin 1 inci maddesiyle düzenlenen geçici 13 üncü maddenin altnc satrndaki "15 gün" ibaresinin "16 gün" olarak deifltirilmesini arz ve teklif ederiz.
Baki Durmaz (Afyon) ve arkadafllar
BAfiKAN Sayn Komisyon, katlyor musunuz efendim?
ANAYASA KOMSYONU BAfiKANI EKREM CEYHUN (Balkesir) Katlmyoruz Sayn Baflkanm.
BAfiKAN Sayn Hükümet?..
DEVLET BAKANI BEKR SAM DAÇE (Adana) Katlmyoruz Sayn Baflkanm.
BAfiKAN Sayn Komisyon ve Sayn Hükümet önergeye katlmyorlar.
Önerge sahibi konuflma talebinde bulunuyor mu efendim? Yok.
Önergeyi oylarnza arz ediyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Önerge kabul edilmemifltir.
Geçici 13 üncü maddeyi oylarnza arz ediyorum: Kabul edenler... Etmeyenler... Kabul edilmifltir.
fiu anda Baflkanlk Divanna ulaflan, bir geçici 14 üncü madde teklifi vardr; usulüne göre iflleme alacam:
Türkiye Büyük Millet Meclisi Baflkanlna
Görüflülmekte olan 906 sra sayl kanun teklifine afladaki geçici maddenin eklenmesini arz ve teklif ederiz.
Ouzhan Asiltürk Ömer Ekinci Salih Kapusuz
Malatya Ankara Kayseri
Kâzm Ataolu Hasan Dikici Abdulilah Frat
Bingöl Kahramanmarafl Erzurum
Geçici Madde 14.- 20 nci Dönem milletvekili genel seçiminde 2839 sayl Kanunun 34 üncü maddesinin üçüncü fkras afladaki flekilde uygulanr:
"Seçime katlmfl olan siyasî partilerin ve bamsz adaylarn adlar alt alta ve aldklar geçerli oy saylar da hizalarna yazlr. Siyasî partilerin aldklar oylar, önce 1'e; sonra 1,2'ye; sonra 1,4'e ... 0,2 artrlarak, o çevrenin çkaraca milletvekili says kadar bu bölme ifllemine devam edilir. Kesirler dikkate alnmaz. Elde edilen paylar, parti ve bamsz aday ayrm yaplmakszn, en büyükten en küçüe doru sralanr. Milletvekillikleri, bu paylarn sahibi olan partilere ve bamsz adaylara, rakamlarn büyüklük srasna göre tahsis olunur."
Gerekçe: Milletvekili Seçimi Kanunundaki bu deifliklikle temsilde adaletin yannda yönetimde istikrar da eflit arlkta salanmas gereken anayasal bir zorunluluktur. Teklif, bu anayasal dengeyi salamaktadr.
BAfiKAN Sayn Komisyon, önergeye katlyor musunuz efendim?
ANAYASA KOMSYONU BAfiKANI EKREM CEYHUN (Balkesir) Katlmyoruz Sayn Baflkanm.
BAfiKAN Sayn Hükümet?..
DEVLET BAKANI BEKR SAM DAÇE (Adana) Katlmyoruz Sayn Baflkan.
BAfiKAN Sayn Komisyon ve Sayn Hükümet önergeye katlmyor.
Önerge sahibi Sayn Asiltürk konuflma talep ediyorlar.
Buyurun Sayn Asiltürk. (RP sralarndan alkfllar)
O⁄UZHAN ASLTÜRK (Malatya) Sayn Baflkan, deerli arkadafllarm; 19 uncu Dönem Parlamentosu, dört yl boyunca, bir konudan flikâyet etti; dönem baflndan bu zamana kadar, yönetimde istikrarn nasl temin edilecei konufluldu; yönetimde istikrarn temin edilebilmesi için birçok teflebbüslerde bulunuldu.
fiimdi, önümüzde bir frsat var; yeni bir seçime gidiyoruz ve bu seçim neticesinde, yeni bir Meclis oluflacak. fiu Meclis aritmetiinden flikâyet eden arkadafllarmn, zannediyorum ki, ayn Meclisin, birkaç farkla, partilerin aldklar milletvekilleri saylarndaki birkaç farkla, tekrar ayn flekilde oluflmasn tasvip etmeleri düflünülemez. Ne yapmak lazm; flunu yapmak lazm: Öyle zaman oluyor ki, iki milletvekili olan bir partinin, bir gensoruda veya güvenoyundaki arl, bu Meclisin arlyla denk oluyor; öyle zaman oluyor ki, bir milletvekilinin verecei bir oy, bu Meclisteki dengeleri deifltiriyor. Halbuki, flu Mecliste, hakikaten, birçok deerli partimizin milletvekilleri var ve bunlar, bu istikrarszln devam etmesinden flikâyet ediyorlar.
Aslnda konu, herhangi bir milletvekilinin yerine dierinin gelmesi veya bir partinin birkaç milletvekili fazla çkarmasnn çok ötesinde bir konudur. Adalet, hakszlklarn giderilmesi olduuna göre; hakszlklarn en büyüü olan milletin hizmetini görememe, millete yeterince hizmet edememe ve bir dönem boyunca birbirleriyle uraflmak yerine, daha istikrarl bir hükümeti oluflturma açsndan yaplacak bir fley varsa; adalet, önce bunun gerçeklefltirilmesini gerekli klar.
fiu anda bir frsat var. Biz, Grup olarak bir teklifte bulunduk; uzun uzun inceledikten sonra bu teklifi yaptk. Bu teklif, dünyann baz yerlerinde de uygulanmakta olan sistemlerin dflnda deil. Bu teklife göre, bir sistemin sadece katsaylarnda deifliklikler yaplyor. Birbirlerine yakn oy almakta olan partilerin, flu anda, zaten, bu katsaylarndaki deiflikliklerle ilgili herhangi bir flikâyeti olacan zannetmiyorum. Yaplan kamuoyu arafltrmalarnda, partilerin, afla yukar, yüzde 18 ilâ 21-22 arasnda, hatta, bazen, yüzde 15 ilâ 20 arasnda oy oranlar olduu görülüyor. Bu tekliften, herhalde, en çok kendilerinin zararl çkacan düflünen partiler, arada büyük oy fark olmas halinde bunu düflünebilirler; ama, böyle büyük oy fark olmad takdirde -zaten, teklifte önce 1'e bölünmesinin manas odur- alnan oylara göre sradan bir milletvekillii datlacak; sonra, ister 2'ye bölün, ister bizim teklifimizde olduu gibi 1,2'ye bölün, herkes, ayn flans ve eflitlikte olacak. Eer, partiler arasnda biri yüzde 10 orannda oy alr, biri de yüzde 25 orannda oy alrsa, düflünüldüü gibi, cidden büyük fark meydana gelir; ama...
MEHMET KAHRAMAN (Diyarbakr) Bu adalet mi Sayn Asiltürk?..
O⁄UZHAN ASLTÜRK (Devamla) Ama, Cumhuriyet Halk Partili arkadafllarmn yerlerinden de ifade ettikleri gibi, eer, Cumhuriyet Halk Partisi de bu yarflta bafla gürefliyorsa, deerli arkadafllarm, bu seçim neticesinde, oranlar belli flekilde, yüzde 18 ilâ 22 arasnda oluyorsa, hiçbir deifliklik olmaz; yine, ayn flekilde, d'Hondt sisteminin, flu anda, teklif ettiimiz tarzda uygulanmas ile 1, 2,3 katsaylar arasnda uygulanmas arasnda hiçbir fark olmaz; çünkü, ilk alnan oylar 1'e bölünecek; 1'e bölünmesinin manas, herkes, ald oya göre, milletvekilliini alacak, ondan sonra da eflitlik halinde de bir deiflme olmayacak...
(Mikrofon otomatik cihaz tarafndan kapatld)
BAfiKAN Devam edecek misiniz Sayn Asiltürk?
O⁄UZHAN ASLTÜRK (Devamla) Hemen toparlyorum Sayn Baflkan.
Eer yaptmz teklif kabul edilirse, bu durumda, bugüne kadar dile getirilen Meclis aritmetiindeki bu flikâyetler ortadan kalkar; daha güçlü hükümetler kurulur; en büyük hakszlk olan milletin hizmetinin iyi götürülememesi hakszl da düzeltilmifl olur.
Ümit ve temenni ediyorum ki, deerli arkadafllarm, bu önergeyi böylece deerlerdirirler.
Hepinizi saygyla selamlyorum ve teflekkür ediyorum. (RP sralarndan alkfllar)
BAfiKAN Teflekkür ederim Sayn Asiltürk.
Önergeye, Komisyon ve Hükümet katlmyor.
Önergeyi oylarnza arz ediyorum: Kabul edenler... Kabul etmeyenler... Önerge kabul edilmemifltir.
1 inci maddeyi, kabul edilen geçici 13 üncü maddeyle birlikte tekrar oylarnza sunacam.
Birinci maddeyi tekrar okutuyorum:
BAfiKAN Maddeyi oylarnza arz ediyorum: Kabul edenler... Kabul etmeyenler... Kabul edilmifltir.
2 nci maddeyi okutuyorum:
BAfiKAN Söz talebi var m? Yok.
Maddeyi oylarnza arz ediyorum: Kabul edenler... Kabul etmeyenler... Kabul edilmifltir.
3 üncü maddeyi okutuyorum:
BAfiKAN Söz talebi var m? Yok.
Maddeyi oylarnza arz ediyorum: Kabul edenler... Kabul etmeyenler... Kabul edilmifltir.
Tümünü oylarnza arz ediyorum: Kabul edenler... Kabul etmeyenler... Kabul edilmifltir; hayrl, uurlu olsun.
BAfiKAN Alnan karar gereince, gündemin 34 üncü srasna alnan, Doru Yol Partisi Grup Baflkanvekilleri Sakarya Milletvekili Nevzat Ercan ile Samsun Milletvekili hsan Saraçlar ve 4 arkadaflnn, 24.4.1983 Tarih ve 2820 Sayl Siyasî Partiler Kanununa Bir Geçici Madde Eklenmesine Dair Kanun Teklifi ve Plan ve Bütçe Komisyonu raporunun müzakeresine bafllayacaz.
Komisyon?..
Hükümet?.. Burada.
Sayn grup baflkanvekilleri, bir kere daha, ihtaren arz ediyorum; komisyon yok mu?..
MEHMET KERMO⁄LU (Ankara) Efendim, 5 dakika ara verebilir miyiz?
BAfiKAN Komisyon yok mu efendim?
MEHMET CAVT KAVAK (stanbul) Yok.
BAfiKAN Ertelenmifltir.
Sayn milletvekilleri, flu andan itibaren, gündemin 33 üncü srasndan bafllayarak kanun tasar ve tekliflerinin müzakeresine devam edeceim; fakat, Kanunlar Kararlar Müdürlüüne, dosyalarn getirmeleri için, 10 dakikalk süre tanmak istiyorum.
Birleflime 10 dakika ara veriyorum.
Kapanma Saati: 15.16
KNC OTURUM
Açlma Saati: 15.33
BAfiKAN: Baflkanvekili Mustafa KALEML
KÂTP ÜYELER : lhan KAYA (zmir), Abbas NCEAYAN (Bolu)
-----0-----
BAfiKAN Türkiye Büyük Millet Meclisinin 37 nci Birlefliminin kinci Oturumunu açyorum.
BAfiKAN 832 Sayl Sayfltay Kanununun Baz Maddelerinin Deifltirilmesine ve Bu Kanuna Ek Maddeler Eklenmesine Dair Kanun Teklifinin müzakeresine bafllayacaz.
Komisyon?.. Yok.
Hükümet?.. Yok.
Ertelenmifltir.
Deerli Grup Baflkanvekilleri, bundan sonra, srasyla 286'ya kadar okumam lazm. Sayn Grup Baflkanvekillerinin bazlar burada, bazlar burada deil.
Bu durumda, müzakereleri sürdürme imkânmz yoktur; saat 20.00'de de müzakereleri sürdürme imkânm yoktur.
Alnan karar gereince, kanun tasar ve teklifleriyle ilgili müzakerelere devam etmek için, 22 Kasm 1995 Çarflamba günü saat 14.00'te toplanmak üzere, birleflimi kapatyorum.
Kapanma Saati: 15.35